Kippen en pluimvee

Broedmachine reinigen tussen broedrondes

Een open, lege broedmachine staat op een houten tafel. Iemand veegt een uitgenomen eiertray schoon met een doek; de stekker ligt los op tafel.

Praktische gids

Broedmachine reinigen tussen broedrondes

Reinig je broedmachine na de broedronde en zet haar pas weg als alle onderdelen schoon en droog zijn. Begin bij de handleiding van jouw model: die bepaalt wat je mag uitnemen, nat reinigen en weer monteren. De aanwijzingen hieronder gaan over de machine, niet over het behandelen van broedeieren. Brinsea adviseert reiniging na de uitkomst en droge opslag.

Een open, lege broedmachine staat op een houten tafel. Iemand veegt een uitgenomen eiertray schoon met een doek; de stekker ligt los op tafel.
Inhoudsopgave
  1. Handleiding, stroom en vochtgevoelige onderdelen controleren
  2. Eierhouders, waterdelen en binnenzijde reinigen
  3. Wanneer is ontsmetting nodig en toegestaan?
  4. Droging, sensoren en versleten onderdelen controleren
  5. Reiniging noteren, droog opbergen en een proefloop overwegen

Handleiding, stroom en vochtgevoelige onderdelen controleren

Zoek het merk, model en de onderhoudsparagraaf op. Schakel de machine uit, haal de stekker uit het stopcontact en laat warme delen afkoelen. Kijk vervolgens welke onderdelen volgens jouw handleiding los mogen en waar de elektrische delen zitten. Houd die delen droog.

Modelverschillen zijn belangrijk. Bij de Brinsea Maxi 24 Zoologica kunnen de eierhouders voor reiniging worden uitgenomen. De Borotto handleiding voor de REAL serie zegt juist dat de automatische keerinrichting niet gedemonteerd mag worden. Gebruik een voorbeeld van een ander merk dus niet als demontagehandleiding.

Eierhouders, waterdelen en binnenzijde reinigen

Verwijder eerst losse schalen, dons en ander zichtbaar vuil. Kijk daarna in de eierhouders, waterdelen, hoeken en langs het keersysteem. Neem alleen onderdelen uit die volgens jouw handleiding los mogen. Reinig de bereikbare oppervlakken op de voorgeschreven manier en voorkom dat vuil of vocht in ventilatieopeningen en elektrische behuizingen terechtkomt.

Ga niet uit van één methode voor alle kunststof delen. Brinsea verbiedt voor de genoemde Maxi 24 Zoologica de vaatwasser en beperkt de temperatuur van reinigingsvloeistoffen. Borotto geeft voor zijn REAL serie afzonderlijke aanwijzingen voor de bodem en de kap en waarschuwt tegen metalen schuursponsjes bij aanslag. Controleer ook of een gebruikte uitkomstinzet herbruikbaar is: de uitkomstmat van de genoemde Brinsea mag bijvoorbeeld niet opnieuw worden gebruikt. Lees de Brinsea handleiding en de Borotto handleiding voor deze modelgebonden beperkingen.

Checklist per onderdeel

Noteer eerst merk en model: …, datum: … en handleiding en pagina: …. Vul de tabel in voor de onderdelen die jouw machine werkelijk heeft.

Controle na een broedronde
Onderdeel Wat staat in de handleiding? Reiniging en eventueel toegestaan middel Droog, heel en gereed voor opslag?
Eierhouder of lade Uitnemen en werkwijze: … Werkwijze of middel: … Naden en bevestigingen: …
Waterbak, inzet of toegankelijke waterdelen Toegang en werkwijze: … Werkwijze of middel: … Leeg, droog en intact: …
Uitkomstinzet, indien aanwezig Herbruikbaar of vervangen: … Werkwijze indien herbruikbaar: … Droog of afgevoerd: …
Vaste binnenzijde Toegestane behandeling: … Werkwijze of middel: … Hoeken en randen: …
Kap en zichtbare openingen Vochtgevoelige delen en werkwijze: … Alleen toegestane behandeling: … Schoon, droog en onbeschadigd: …

Wanneer is ontsmetting nodig en toegestaan?

Reinigen verwijdert vuil; ontsmetten is een aparte behandeling. Kijk of de fabrikant die behandeling voor jouw model en onderdeel voorschrijft. Sla de reiniging niet over wanneer ook ontsmetting wordt voorgeschreven. Is een ronde uitzonderlijk sterk vervuild of vermoed je ziekte bij de dieren, vraag dan een dierenarts om advies in plaats van zelf een sterker middel te kiezen. De geraadpleegde Brinsea handleiding en Borotto handleiding geven ieder hun eigen reinigingsinstructies.

Een middel dat in een buitenlandse handleiding staat, is daarmee niet automatisch toegelaten voor dit gebruik in Nederland. Controleer bij een biocide het toelatingsnummer, de actuele toelating, het toegestane gebruik en wie het middel mag toepassen. Controleer daarnaast of de fabrikant het middel op het betreffende machineonderdeel toestaat. Volg uitsluitend het actuele gebruiksvoorschrift en etiket, ook voor eventuele beschermingsmaatregelen en naspoelen. Kun je die controles niet afronden, gebruik dat middel dan niet. De NVWA legt uit hoe je de toelating en het etiket controleert; het Ctgb verwijst voor het volledige toegelaten gebruik naar het actuele voorschrift.

Droging, sensoren en versleten onderdelen controleren

Laat de gereinigde delen drogen volgens de handleiding. Controleer vóór opslag vooral naden, waterdelen en bevestigingen op achtergebleven vocht. Neem een eventuele droogprocedure van een ander model niet over: zowel Brinsea als Borotto beschrijven hiervoor een eigen werkwijze.

  • Snoer en behuizing: kijk naar zichtbare beschadigingen. Sluit een beschadigde machine niet aan; vraag de leverancier of fabrikant om advies over reparatie.
  • Eierhouder en keersysteem: controleer op scheuren, ontbrekende bevestigingen en onderdelen die niet goed passen. Forceer niets.
  • Sensoren en ventilatie: kijk of zichtbare openingen vrij zijn. Maak interne sensoren niet op eigen initiatief open en verander hun afstelling niet zonder modelinstructie.
  • Slijtdelen: noteer wat versleten of beschadigd is en controleer welk vervangingsonderdeel bij het exacte model hoort.

Reiniging noteren, droog opbergen en een proefloop overwegen

Bewaar je checklist met de gevolgde handleidingpagina, de gereinigde onderdelen, de droogcontrole en eventuele gebreken. Noteer bij gebruik van een ontsmettingsmiddel ook de productnaam en het toelatingsnummer. Berg de machine en losse onderdelen pas schoon en droog op, op een plek en in een opstelling die de handleiding toestaat. Brinsea beschrijft beschermde, droge opslag; Borotto geeft voor de REAL serie andere opslagaanwijzingen.

Heeft de machine lang stilgestaan, is er een onderdeel vervangen of werkte een functie de vorige ronde niet goed? Overweeg dan vóór je nieuwe eieren plaatst een proefloop volgens de handleiding. Monteer de machine eerst zoals voorgeschreven en sluit haar alleen aan als alles droog en intact is. Controleer de functies die jouw model heeft en laat een afwijking beoordelen voordat je opnieuw begint.