Kippen en pluimvee

Bodembedekking voor het kippenhok kiezen en bijhouden

Illustratie van een bruine kip in een houten kippenhok met lichtgekleurd strooisel op de vloer, een legnest met stro en een drinkbak.

Praktische gids

Bodembedekking voor het kippenhok kiezen en bijhouden

Kies bodembedekking voor het kippenhok per plek: op de vloer moet het materiaal weinig stoffen en vocht kunnen opnemen, terwijl je nestmateriaal vooral gemakkelijk schoon moet kunnen houden. Kijk vervolgens dagelijks naar de toestand van het strooisel. Is een plek nat, dan helpt het niet om er alleen een verse laag overheen te leggen. Het LICG gebruikt droog aanvoelend strooisel zonder ammoniaklucht als praktische maatstaf.

Illustratie van een bruine kip in een houten kippenhok met lichtgekleurd strooisel op de vloer, een legnest met stro en een drinkbak.
Inhoudsopgave
  1. Producten bij deze gids
  2. Vloer, nesten en buitenruimte: waar is bodembedekking nodig?
  3. Materialen beoordelen op stof, vocht, gebruiksgemak en productinformatie
  4. Dagelijks nat en vuil strooisel controleren bij drinkplek, rustplaats en nesten
  5. Wanneer plaatselijk verwijderen of grondig verschonen nodig is
  6. Gebruikt strooisel afvoeren, het hok reinigen en kippenmest verwerken

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Water van de vloer trekken

Vloertrekker 50 cm – Bürsten Walter Premium

Vloertrekker 50 cm – Bürsten Walter Premium

Met deze vloertrekker kun je na het reinigen water van een vrijgemaakte vloer naar een afvoer of deur duwen.

Let op bij je keuze Ga na of de vloer van jouw hok vlak genoeg is en of er ruimte is voor een trekker van 50 cm breed.

Vloer, nesten en buitenruimte: waar is bodembedekking nodig?

Hokvloer: hier lopen en scharrelen de kippen. Een losse strooisellaag geeft ze iets om in te zoeken. Onder de zitstokken verzamelt zich juist veel mest; een bereikbare mestplank kan helpen om die apart te verwijderen. Het LICG beschrijft de vloer en mestplank.

Legnesten: behandel het nest als een eigen schoonmaakplek. Het LICG noemt hooi of stro als nestmateriaal. Haal bevuild of vochtig materiaal weg, ook als de rest van de hokvloer nog schoon is. Bekijk het advies voor legnesten.

Buitenruimte: kijk eerst of regenwater blijft staan. Op kaalgelopen grond kunnen houtsnippers een plek bieden om te scharrelen; dat maakt een voortdurend natte ren niet droog. Houd een zandbad apart van de strooiselkeuze voor de vloer. Het LICG bespreekt houtsnippers op kale grond en een zandbad in de ren.

Materialen beoordelen op stof, vocht, gebruiksgemak en productinformatie

Het LICG noemt onder meer zaagsel, vlas, hennepstro en gehakseld stro voor de vloer van het nachthok. Dat is geen ranglijst: controleer van het materiaal dat je wilt gebruiken of het schoon en droog is, niet te veel stoft en na gebruik nog goed te verwijderen is. Lees ook de samenstelling en het bedoelde gebruik op de verpakking. Onderzoek van University of Georgia Extension laat zien waarom vocht en aankoeken aandacht vragen; dat onderzoek betreft Amerikaanse vleeskuikenstallen, niet Nederlandse hobbyhokken.

Praktische controlepunten per materiaal en plek
Materiaal en plek Let bij gebruik op Controleer vóór aankoop
Zaagsel op de hokvloer Fijn stof bij het verwerken en vocht onder de bovenlaag. Stofvorming, samenstelling en bedoeld gebruik.
Vlas of hennepstro op de hokvloer Natte of samengepakte delen rond de drinkplek. Of het product schoon en droog is en welke toevoegingen vermeld staan.
Gehakseld stro op de hokvloer Aangekoekte plekken die je niet met aanvullen oplost. Stof, droogte en samenstelling.
Hooi of stro in legnesten Mest en vocht in het nest; vervang vervuild materiaal. Of het nestmateriaal schoon en droog is.
Houtsnippers op kale grond buiten Of de ondergrond na regen nat blijft. Samenstelling en eventuele behandeling van het hout.

Gebruik de tabel om het gekozen product in jouw hok te beoordelen, niet om een vaste vochtopname of stofscore aan een materiaal toe te kennen. Houd ook de vloer onder het strooisel in het oog: een droge bovenkant zegt niet alles over de laag eronder. Het LICG beschrijft de materiaalkeuze.

Dagelijks nat en vuil strooisel controleren bij drinkplek, rustplaats en nesten

Maak tijdens de dagelijkse verzorging een korte ronde. Begin bij de drinkplek: kijk of er water morst en of het strooisel eromheen nat is. Controleer daarna onder de zitstokken of op de mestplank hoeveel mest zich heeft opgehoopt. Eindig bij de legnesten en voel zo nodig ook onder de bovenlaag. University of Minnesota Extension noemt mest onder rustplaatsen, het verwijderen van vervuild strooisel en schone legnesten als aandachtspunten.

  • Kijk: zie je natte kringen, mest, aankoeken of schimmel?
  • Voel: is ook het materiaal onder de bovenlaag droog?
  • Ruik: valt bij het openen van het hok een ammoniaklucht op?
  • Vergelijk: wordt steeds dezelfde plek opnieuw nat? Controleer dan de drinkplek, regeninslag en ventilatie voordat je weer aanvult.

Een schoon en droog hok hoort bij goede hygiëne. Heeft een kip ademhalingsverschijnselen of loopt zij afwijkend, raadpleeg dan een dierenarts; uit het strooisel alleen kun je de oorzaak niet vaststellen. Het RIVM geeft advies over hygiëne en wanneer je een dierenarts inschakelt.

Wanneer plaatselijk verwijderen of grondig verschonen nodig is

Verwijder plaatselijk als één afgebakende plek nat of sterk bevuild is en de rest van de laag schoon blijft. Haal het natte materiaal weg, kijk of de ondergrond droog is en pak een lekkage of andere vochtbron aan. Vul daarna pas aan met schoon strooisel. University of Georgia Extension adviseert nat strooisel na morsen of lekkage weg te halen.

Verschoon grondig wanneer vocht of vuil door een groot deel van de laag zit, het strooisel aankoekt, je schimmel ziet of het hok naar ammoniak ruikt. Maak dan ook de vrijgekomen vloer, de mestplank en de nesten schoon. Een vaste vervangdatum is minder bruikbaar dan controleren of het strooisel droog blijft en niet ruikt. Het LICG geeft droogte en het ontbreken van ammoniaklucht als maatstaf.

Gebruikt strooisel afvoeren, het hok reinigen en kippenmest verwerken

  1. Haal gebruikt strooisel en losse mest weg. Maak aangekoekte resten van de vloer en mestplank los.
  2. Reinig de vrijgekomen oppervlakken en laat ze drogen voordat je schoon materiaal teruglegt. Gebruik je een reinigingsmiddel, volg dan de aanwijzingen op de verpakking. Het LICG beschrijft het schoonmaken bij het verschonen.
  3. Controleer tijdens de volgende verzorgingsronde of de plek die eerder nat was ook droog blijft.

Was na contact met kippen en hun verblijf je handen met water en zeep. Dat adviseert het RIVM.

Bewaar gebruikt strooisel en mest gescheiden van schoon materiaal en zoek de passende afvoerroute op voordat je een volle bak wegbrengt. De gft lijst van Milieu Centraal noemt wel strooisel van kleine knaagdieren, maar geeft daarmee geen algemene toestemming voor een mengsel uit een kippenhok; vogelkooizand staat er juist bij wat niet in de gft bak hoort. Vraag bij twijfel je gemeente naar de route voor jouw gebruikte materiaal. De Rijksoverheid verwijst voor de plaatselijke inzameling naar de gemeente. Wil je mest of strooisel zelf composteren of in de tuin gebruiken, beoordeel dat afzonderlijk: eigen compostering kent andere voorwaarden dan professionele verwerking van gft.