Bloedluis bij kippen voorkomen: inspecteren en insleep beperken
Praktische gids
Bloedluis bij kippen voorkomen: inspecteren en insleep beperken
Wil je bloedluis bij kippen helpen voorkomen? Controleer dan regelmatig het nachthok, vooral rond de slaapplaatsen, en kijk kritisch naar dieren en spullen die je binnenbrengt. Bloedluis is eigenlijk de rode vogelmijt. Die verschuilt zich overdag vaak in het hok en zoekt kippen vooral ’s avonds en ’s nachts op. Alleen naar de kip kijken is dus niet genoeg. Lees meer bij het LICG.

Inhoudsopgave
- Producten bij deze gids
- Hoe kan bloedluis bij kippen en in het hok terechtkomen?
- Kippen, zitstokken en schuilplaatsen regelmatig controleren
- Hokinrichting en materialen: bereikbaarheid en schoonmaakgemak
- Nieuwe kippen, transportmiddelen en hokdelen: insleep beperken
- Geen, onduidelijke of terugkerende vondsten: volgen en opschalen
- Bodembedekking, voer, hoktypen en middelen: welke claims kloppen?
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Licht voor de hokcontrole

UV Zaklamp met LED Licht en Aluminium Behuizing
Met het gewone LED licht kun je donkere kieren en aansluitingen in het nachthok beter bekijken tijdens je vaste controleronde.
Let op bij je keuze Kijk ook onder de zitstokken; sporen die onder UV licht oplichten, bewijzen niet dat er bloedluis zit.
Een haalbare start: kies een vast moment voor je hokronde, bekijk telkens dezelfde bereikbare plekken en schrijf op wat je ziet. Een ronde zonder vondst is prettig, maar geen bewijs dat het hok vrij is van mijten.
Hoe kan bloedluis bij kippen en in het hok terechtkomen?
Nieuwe kippen, gebruikte kratten en spullen uit een ander verblijf zijn routes om rekening mee te houden. Ook vogels die het hok bezoeken of nestelen in de buurt kunnen vogelmijten meebrengen. Onderzoek voor pluimveebedrijven besteedt daarnaast aandacht aan verplaatste materialen en bezoekers. Dat zijn aandachtspunten, geen bewijs dat een gevonden mijt langs een van die routes is binnengekomen. Bekijk de preventiepunten van Wageningen University & Research en het advies van Milieu Centraal over bezoekende vogels.
Vind je na het toevoegen van een kip voor het eerst mijten? Noteer wanneer je de kip en haar transportkrat binnenbracht, maar trek uit dat tijdsverband geen conclusie over de herkomst. Er kan al eerder onopgemerkte activiteit in het hok zijn geweest.
Kippen, zitstokken en schuilplaatsen regelmatig controleren
Maak de ronde zo klein dat je haar kunt volhouden, bijvoorbeeld op een vaste dag in de week. Kijk ook extra wanneer je dieren toevoegt of onderdelen verplaatst. Vergelijk steeds dezelfde plekken en breid je blik uit als je iets verdachts ziet. De keuze voor plekken rond zitstokken en legnesten sluit aan bij de schuilplaatsen die het LICG beschrijft.
- De kippen: let op opvallende onrust en veranderingen in hun conditie. Zulke signalen hebben niet vanzelfsprekend één oorzaak.
- De zitstokken: bekijk de onderkant, uiteinden en aansluitingen op het hok.
- De schuilplaatsen: schijn in bereikbare kieren en kijk bij de randen van legnesten en losse hokdelen.
Zie je iets bewegen of vind je een verdachte verzameling in een kier? Noteer de plek en maak zo mogelijk een scherpe foto. Ga niet uitsluitend op kleur of een veeg af voor de herkenning van de mijt; vraag bij twijfel hulp bij de identificatie.
Hokinrichting en materialen: bereikbaarheid en schoonmaakgemak
Een uitneembare zitstok laat je ook de aansluitingen controleren en schoonmaken. Let bij onderhoud op planken, bakken of bevestigingen waarachter je niet kunt kijken. Het LICG noemt uitneembare zitstokken en legnesten met weinig kieren als praktische onderdelen van de inrichting. Bekijk de huisvestingsinformatie van het LICG.
Vergelijk een houten en een kunststof hok daarom op bereikbaarheid van naden, verbindingen en slaapplaatsen, niet alleen op materiaalnaam. Een makkelijk schoon te maken hok kan nog steeds schuilplaatsen hebben. Geen hokmateriaal maakt controle overbodig.
Nieuwe kippen, transportmiddelen en hokdelen: insleep beperken
Het LICG adviseert nieuwe kippen eerst ten minste twee weken apart van de bestaande groep te houden. Observeer in die periode niet alleen de dieren, maar bekijk ook hun tijdelijke verblijf. Bij vragen over een geschikte aparte huisvesting of over zieke dieren kan een dierenarts helpen. Lees het advies voor nieuwe kippen bij het LICG.
Loop vóór je iets naar het bestaande hok brengt deze vragen langs:
- Nieuwe dieren: waar verbleven ze, en kun je ze eerst apart observeren?
- Transportmiddelen: is de krat eerder bij andere vogels gebruikt, en kun je de hoeken en verbindingen bekijken en schoonmaken?
- Hokdelen: komen ze uit een ander verblijf, en zijn ook de verborgen kanten bereikbaar voordat je ze plaatst?
Dit is een praktische vertaling voor een klein hok van aandachtspunten uit de bedrijfsmatige pluimveehouderij; neem de bedrijfsmaatregelen niet letterlijk over. Een visuele controle alleen bewijst niet dat een gebruikt voorwerp vrij is van mijten. Bekijk welke aanvoerroutes Wageningen University & Research bespreekt.
Geen, onduidelijke of terugkerende vondsten: volgen en opschalen
Gebruik je aantekeningen om de volgende ronde gericht te vergelijken. Schrijf bij een vondst de datum en exacte plek op, wat je zag, of er iets aan hok of groep veranderde en wanneer je weer kijkt. Monitoring helpt om activiteit in de tijd te volgen; bevindingen uit grote stallen geven geen verplicht aantal controlepunten voor een hobbyhok. Lees over het monitoringonderzoek van Wageningen Livestock Research.
| Datum en plek | Waarneming | Verandering in hok of groep | Vervolg en volgende datum |
|---|---|---|---|
| In te vullen | Beschrijf wat je zag, ook als je niets vond | Bijvoorbeeld een nieuw dier of verplaatst hokdeel | Noteer je vervolgstap en wanneer je weer kijkt |
| Uitkomst | Vervolg |
|---|---|
| Niets gevonden | Houd je vaste ronde aan. |
| Onduidelijke vondst | Leg de plek en waarneming vast, kijk ook vlak ernaast en vraag zo nodig hulp bij de identificatie. |
| Duidelijke of terugkerende activiteit | Ga over op gerichte monitoring en zoek advies voor de aanpak van een bestaande besmetting. |
Is een kip sloom of zichtbaar verzwakt, of maak je je zorgen over haar gezondheid? Neem contact op met een dierenarts. Een besmetting met bloedluis kan de gezondheid van kippen aantasten, maar gedrag of een bleke kam alleen stelt geen diagnose. Lees de gezondheidsinformatie van het LICG.
Bodembedekking, voer, hoktypen en middelen: welke claims kloppen?
Maakt schoonmaken het hok blijvend vrij van bloedluis? Nee. Schoonmaken hoort bij de verzorging, maar blijf ook daarna op activiteit controleren. Milieu Centraal bespreekt schoonmaak als onderdeel van preventie.
Is hennepstro of een kunststof hok bloedluiswerend? Het LICG noemt hennepstro als geschikte bodembedekking, niet als vervanging van inspectie. Beoordeel bij ieder hoktype of je de plekken rond de zitstokken en verbindingen goed kunt bereiken. Bekijk de informatie over bodembedekking en inrichting.
Kunnen voer of middelen de controles vervangen? Ga niet af op een algemene preventiebelofte voor een voedingsaanvulling of ander product. Overweeg je bij een vastgesteld probleem een bestrijdingsmiddel, controleer dan eerst of het voor dat gebruik en voor jou als gebruiker is toegelaten. Lees het actuele wettelijke gebruiksvoorschrift en het etiket; de behandeling van een besmetting valt buiten deze inspectieroutine. Bekijk de toelichting van het Ctgb.