Drinkbak met zonnepaneel: beoordeel of de stroomvoorziening werkt
Praktische gids
Drinkbak met zonnepaneel: beoordeel of de stroomvoorziening werkt
Kan een drinkbak met zonnepaneel op jouw plek werken? Dat kun je pas beoordelen als je weet hoeveel stroom alle onderdelen gebruiken, wanneer ze moeten werken en wat het paneel in dat seizoen op die plek kan leveren. Controleer daarnaast de watertoevoer: stroom voor een pomp betekent nog niet dat er voldoende drinkwater in de bak komt.
Inhoudsopgave
- Producten bij deze gids
- Stroomverbruik van pomp, verwarming en andere onderdelen bepalen
- Spanning, aansluitingen, regeling, accu en bescherming controleren
- Standplaats, schaduw, onderhoud en gebruiksseizoen afwegen
- Watertoevoer, doorstroming en drinkbak apart controleren
- Controles en vervangende watervoorziening bij uitval plannen
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Een drinkbak met vlotter
Drinkbak met Vlotter voor Runderen en Paarden, Kunststof 6 l – Zar Cudeyo All Animals
Deze drinkbak voor paarden en runderen heeft een vlotter en kan op een watertoevoer worden aangesloten, zodat je het bijvullen kunt controleren.
Let op bij je keuze Controleer of de bak en de inhoud van 6 liter passen bij je dieren en of de watertoevoer voldoende levert.
Een leiding tegen vorst beschermen
Vorstbeschermingskabel voor Waterleidingen met Thermostaat, 2 m, 32 W – Gobel
Als een toevoerleiding aan kou wordt blootgesteld, kan deze kabel van 2 meter helpen dat gedeelte tegen bevriezing te beschermen.
Let op bij je keuze Controleer de benodigde kabellengte en neem het vermogen van 32 W mee in je stroomberekening.
Neem de handleidingen van de gekozen onderdelen erbij en maak een plan voor dagen waarop de installatie niet werkt. Een zonnepaneel voor de pomp houdt een drinkbak niet vanzelf vorstvrij. Bij een verwarmbaar model kunnen ook de bak, toevoerleiding en het ventiel afzonderlijke aandacht vragen. Bekijk het fabrikantvoorbeeld van afzonderlijke verwarmingsonderdelen.
Stroomverbruik van pomp, verwarming en andere onderdelen bepalen
Begin bij de apparaten, niet bij het paneel. Noteer van elk elektrisch onderdeel het vermogen volgens de handleiding én wanneer het werkelijk aanstaat. Een pomp met een vlotterschakelaar hoeft bijvoorbeeld alleen te draaien wanneer de bak wordt aangevuld. Bij een pompset van horizont schakelt de vlotter de pomp in zodra het waterpeil daalt. Bekijk de beschrijving van deze pompset.
| Onderdeel | Zoek op in de specificaties | Ga na op jouw plek |
|---|---|---|
| Pomp | Voedingsspanning, bedrijfsvermogen, eventuele aanloopbelasting en opbrengst bij de benodigde opvoerhoogte | Hoeveel water moet de pomp aanvullen en hoe lang draait zij daarvoor? |
| Verwarming, indien aanwezig | Vermogen en voedingswijze van bak, leiding en eventueel ventiel | Welke onderdelen moeten tegelijk functioneren als het vriest? |
| Elektrische regeling en bewaking | Eigen verbruik en toegestane belasting | Welke onderdelen blijven ingeschakeld als de pomp stilstaat? |
Voor een eerste schatting vermenigvuldig je het vermogen in watt met de gebruiksduur in uren. De uitkomst is wattuur. Tel het verbruik van de onderdelen over de beoogde periode op. Kijk daarnaast welke onderdelen tegelijk inschakelen: de voeding moet ook dat gelijktijdige vermogen aankunnen. Gebruik voor de pomptijd de verwachte waterafname en de pompopbrengst bij jouw opvoerhoogte, niet alleen de maximale opbrengst op de verpakking. Horizont vermeldt bij zijn pompset dat een grotere opvoerhoogte de pompopbrengst verlaagt. Bekijk de uitleg van watt en wattuur en de pompspecificatie.
Spanning, aansluitingen, regeling, accu en bescherming controleren
Loop de hele stroomketen na: paneel → regeling → eventuele accu → pomp en andere verbruikers. Vraag bij elk onderdeel welke spanning en stroomsoort het nodig heeft, hoe het wordt aangesloten en welke belasting de regeling mag leveren. Controleer ook of de laadinstellingen bij de accu passen. Dat onderdelen afzonderlijk op zonne energie kunnen werken, bewijst niet dat ze onderling uitwisselbaar zijn. Een handleiding van Victron stelt bijvoorbeeld specifieke grenzen aan de paneelinvoer en beschrijft afzonderlijke aansluitingen voor accu en verbruikers. Bekijk de installatiehandleiding.
Vraag bij een accu naar de bruikbare energie en de gewenste overbrugging wanneer het paneel te weinig levert. Alleen een capaciteit in ampère uur is daarvoor niet genoeg. Een ontwerp dat overdag water naar geschikte opslag pompt, stelt andere eisen dan een pomp die ook zonder zon moet aanslaan. Ga niet uit van gebruik zonder accu voordat de handleiding van de gekozen regeling dat toestaat. Zelfs bij een pompset met accu waarschuwt horizont dat één paneel, afhankelijk van draaitijd en seizoen, onvoldoende kan zijn. Bekijk de aanwijzingen van de fabrikant.
Laat de elektrische opbouw voor de buitenlocatie beoordelen voordat onderdelen worden aangesloten. Bespreek de beveiliging van de accu, afgeschermde contacten, kabels, behuizing en bescherming tegen dieren en vocht. De genoemde Victron regelaar mag volgens zijn veiligheidsinstructies niet in een natte omgeving worden gebruikt; de installatiehandleiding verlangt bovendien bescherming tegen onbedoeld contact met de aansluitingen. Volg altijd de instructies van de daadwerkelijk gekozen modellen. Bekijk de veiligheidsinstructies en de installatiehandleiding.
Standplaats, schaduw, onderhoud en gebruiksseizoen afwegen
Bekijk de paneelplek in de maanden waarin de dieren van deze drinkvoorziening afhankelijk zijn. Vallen er schaduwen van bomen, gebouwen of een schuilstal? Is het paneel bereikbaar voor controle en reiniging zonder dat dieren bij de elektrische onderdelen kunnen? Schaduw verlaagt de opbrengst. Het opgegeven piekvermogen is gemeten onder testomstandigheden en vertelt niet wat het paneel op een winterdag in jouw weide levert. Bekijk de uitleg van Milieu Centraal.
Vergelijk een opbrengstschatting voor de relevante maanden met het berekende verbruik en de gewenste overbrugging. Een locatieberekening, bijvoorbeeld met PVGIS, kan daarbij helpen, maar controleer nabije schaduw zelf: volgens het Europese Joint Research Centre neemt PVGIS schaduw van vlakbij gelegen bomen en gebouwen niet automatisch mee. Is de opbrengst in de kritieke periode niet onderbouwd, beschouw de stroomvoorziening dan nog niet als geschikt. Bekijk de toelichting op locatieberekeningen en hun beperkingen.
Watertoevoer, doorstroming en drinkbak apart controleren
Teken ook de route van het water: bron → pomp → leiding → vlotter → drinkbak. Is er in de gebruiksperiode een geschikte waterbron? Welke afstand en welk hoogteverschil moet de pomp overbruggen, en hoeveel water levert zij dan nog? Controleer of de bak voor de aanwezige dieren bereikbaar en passend is. Test bij ingebruikname of waterafname de pomp inschakelt, de bak wordt bijgevuld en de vlotter weer afsluit. De invloed van opvoerhoogte op de pompopbrengst staat ook in de specificatie van de pompset van horizont.
Controleer het water zelf, niet alleen de techniek. In Nederland behoort voldoende vers drinkwater geven tot de algemene verzorgingsregels voor gehouden dieren. Bekijk de toelichting van RVO.
Controles en vervangende watervoorziening bij uitval plannen
Spreek af wie de waterstand en bereikbaarheid controleert en wie ingrijpt wanneer de bak niet meer wordt aangevuld. Kijk bij een storing afzonderlijk naar waterbron, pomp, vlotter, paneel, accu en zichtbare schade. Ga bij vorst ook na of leiding en drinkpunt nog bruikbaar zijn: een draaiende pomp is daarvoor geen bewijs.
Leg vóór ingebruikname vast waar vervangend geschikt drinkwater vandaan komt, hoe het bij de dieren komt en wie dit verzorgt totdat de voorziening weer werkt. Is er op de plek geen stroom én geen wateraansluiting, dan is een afzonderlijk plan voor wateraanvoer nodig. Voor paarden en pony’s op de winterweide noemt het LICG als voorbeelden een verwarmde watertoevoer of meerdere keren per dag water vervangen. Bekijk het advies van het LICG.
