Stal als werkplek: vind informatie over huisvesting en dagelijks onderhoud
Kennisbank
Stal als werkplek: vind informatie over huisvesting en dagelijks onderhoud
Wil je iets aan je stal verbeteren? Noteer eerst welke dieren de ruimte gebruiken en welke dagelijkse taak lastig gaat. Zo kun je gericht verder zoeken naar huisvesting, indeling, stalklimaat of onderhoud, zonder een oplossing voor de verkeerde diersoort te kiezen. In Nederland gelden algemene eisen aan onder meer veilige huisvesting, hygiëne, voer, water en frisse lucht. De uitwerking hangt af van de dieren die je houdt. Lees de algemene regels bij RVO.

Inhoudsopgave
- Alle gidsen over dit onderwerp
- Producten bij deze gids
- Diersoorten, groepen en dagelijkse werkzaamheden in de stal
- Looproutes en functies: van toegang tot schoonmaken
- Huisvesting voor runderen, schapen, ezels en konijnen
- Klimaat, licht en doorgangen: waar vind je de juiste producten?
- Terugkerende stalzorg: reinigen, bodembedekking, water en plaagdieren
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Water van de vloer trekken

Vloertrekker 50 cm – Bürsten Walter Premium
Met deze vloertrekker van 50 cm duw je water bij het schoonmaken richting een afvoer of deur.
Let op bij je keuze Controleer of je op de natte plekken genoeg ruimte hebt om de trekker te gebruiken.
Voer afgesloten opbergen

Voerton met Deksel en Slot, 40 l – Vplast
Deze voerton heeft een sluitend deksel en een label waarop je de inhoud kunt schrijven, handig als je verschillende soorten voer bewaart.
Let op bij je keuze Kijk of 40 liter past bij de hoeveelheid voer die je wilt opbergen.
Een emmer voor de stalronde

Emmer met Gegalvaniseerd Hengsel 7 l Bordeauxrood – Vplast
Deze emmer van 7 liter heeft een maatverdeling en een hengsel om hem tussen stal, opslag en voerplek mee te nemen.
Let op bij je keuze Bedenk hoeveel je per ronde wilt dragen voordat je de inhoud kiest.
| Je vraag | Begin bij |
|---|---|
| Welke dieren en groepen gebruiken de ruimte? | Dieren en werkzaamheden |
| Waar lopen taken elkaar in de weg? | Looproutes en functies |
| Wat heeft mijn diersoort nodig? | Huisvesting per diersoort |
| Gaat het om lucht, licht of een doorgang? | Klimaat, licht en doorgangen |
| Wat vraagt aandacht tijdens de stalronde? | Terugkerende stalzorg |
Diersoorten, groepen en dagelijkse werkzaamheden in de stal
Schrijf op welke soorten, leeftijden en groepen er verblijven. Kijk vervolgens wie bij voer, water en een rustplek kan komen. Het aantal dieren en de samenstelling van een verblijf mogen hun welzijn niet benadelen; ook voer en water moeten bij de diersoort passen. RVO beschrijft deze algemene uitgangspunten.
Loop daarna een gewone werkdag na: dieren bekijken, voeren, drinken controleren, vuil verwijderen en materiaal opbergen. Noteer per taak één concreet knelpunt. Moet je bijvoorbeeld een kruiwagen verplaatsen om bij een drinkplek te komen? Dan is je eerste vervolgvraag er een over de indeling, niet over de inhoud van de drinkbak.
Looproutes en functies: van toegang tot schoonmaken
Een schets van je bestaande stal helpt om vragen te verzamelen. Gebruik haar niet als bouwplan: de plaatsing en uitvoering vragen een beoordeling voor jouw dieren en ruimte. Een dierenverblijf moet onder meer vrij zijn van letselrisico’s en goed schoongemaakt kunnen worden. Zie daarvoor de huisvestingsregels van RVO.
| Functie | Vraag voor de gids over stalindeling |
|---|---|
| Toegang en doorgangen | Wie gebruikt de opening: dieren, mensen of materiaal? |
| Voer en water | Waar vul en controleer je de voorzieningen? |
| Opslag | Waar liggen schone spullen en gebruikt gereedschap? |
| Schoonmaken | Waar kom je moeilijk bij en langs welke route gaat vuil naar buiten? |
Gaat je vraag vooral over de plek van deze functies? Zoek dan de afzonderlijke gids over stalindeling. Gaat het om schoonmaakmateriaal, dan kun je alvast kijken bij Reiniging en hygiëne.
Huisvesting voor runderen, schapen, ezels en konijnen
Een algemene stalvraag heeft geen antwoord dat voor al deze dieren gelijk is. Kies de informatie voor jouw diersoort voordat je een verblijf of voorziening beoordeelt. Voor sommige dieren en houderijsituaties gelden bovendien aanvullende Nederlandse regels. RVO onderscheidt de algemene en aanvullende eisen.
| Diersoort | Eerste vraag | Lees verder |
|---|---|---|
| Runderen | Huisvest je volwassen runderen of kalveren? Voor kalveren gelden specifieke eisen. | NVWA over runderen en RVO over kalveren |
| Schapen | Welke beschutting is er voor de groep, ook bij hevige regen, warmte of rond het lammeren? | LICG over schapen |
| Ezels | Hebben ze naast de weide een droge stal en een droge plek om te staan? | LICG over ezels |
| Konijnen | Is er een veilig verblijf met ruimte om te bewegen en gezelschap van een soortgenoot? | LICG over konijnen |
Houd je verschillende soorten op hetzelfde erf? Beschrijf hun verblijven en voorzieningen afzonderlijk. Dat ze dezelfde stal gebruiken, betekent niet dat dezelfde inrichting voor elk dier passend is.
Klimaat, licht en doorgangen: waar vind je de juiste producten?
Beschrijf eerst wat je waarneemt. Gaat het om de lucht in het dierenverblijf, om licht bij een werkplek of om een doorgang die je vaak gebruikt? Voor productiedieren mogen onder meer luchtcirculatie, stof, temperatuur, vocht en gassen niet schadelijk zijn. Bij een stal die uitsluitend afhankelijk is van kunstmatige ventilatie gelden Nederlandse eisen voor een alarm en een noodsysteem. Een ventilator op zichzelf beantwoordt dus niet de hele klimaatvraag. Lees de toelichting van RVO.
| Je zoekt | Controleer eerst |
|---|---|
| Een ventilator | Welk luchtprobleem wil je onderzoeken en voor welk dierenverblijf? |
| Een lamp | Is het licht bedoeld om dieren te inspecteren of om in een werkruimte iets te kunnen zien? Bekijk Verlichting en batterijen als productroute en controleer de toepassing van een afzonderlijke lamp. |
| Een deur of strokengordijn | Wie gebruikt de doorgang en wat verandert een afscheiding aan de toegang en de luchtstroom? |
Terugkerende stalzorg: reinigen, bodembedekking, water en plaagdieren
Kijk tijdens je stalronde naar de dieren én naar de plekken die je dagelijks gebruikt. Noteer wat aandacht vraagt en kies dan het passende vervolgonderwerp. Een hygiënische ruimte en geschikt voer en water horen bij de algemene verzorgingseisen.
| Onderwerp | Vraag tijdens de stalronde | Vervolg |
|---|---|---|
| Reinigen | Welke voerplek, ingang of werkplek is vuil? | De afzonderlijke uitleg over stal reinigen; voor materiaal: Reiniging en hygiëne |
| Bodembedekking | Waar is een ligplek nat of vervuild en welk dier gebruikt die? | De afzonderlijke uitleg over bodembedekking en de informatie voor die diersoort, bijvoorbeeld LICG over het konijnenverblijf |
| Water | Kan ieder dier bij een geschikte drinkplek en kun je het water controleren? | Informatie voor de diersoort; zoek je een bak voor vee of paarden, bekijk dan Drinkbakken voor vee en paarden |
| Plaagdieren | Zie je voerresten, schuilplaatsen of openingen? | Begin bij preventie; voor een productroute kun je Muizenwering bekijken |
Voor agrarische bedrijven noemt de NVWA onder meer het opruimen van voerresten en het aanpakken van schuilplaatsen en kieren. Chemische middelen tegen muizen en ratten zijn daar alleen als laatste stap toegestaan, onder voorwaarden. Lees de uitleg van de NVWA als bestrijding aan de orde is.
Meer lezen over dit onderwerp
Kies een onderwerp en open de gids die bij jouw vraag past.
Stal en erf
Begin hier
- Boerderijdieren houden: kies je diersoort en bereid je voor
- Stalgereedschap kiezen voor dagelijkse klussen in stal en op erf
- Voer voor dieren op het erf kiezen per diersoort en levensfase
Rekenhulpen en keuzehulpen
- Kosten van bodembedekking berekenen met je eigen verbruik
- Onderdelen zoeken op model en een passende match controleren
- Voerkosten berekenen voor jouw dieren per dag en per maand
- Welke scheermessen passen op mijn scheermachine? Controleer het exacte model
Praktische gidsen
- Bestaande stal renoveren: wat controleren vóór de werkzaamheden?
- Bodembedekking vergelijken op gebruik, onderhoud en kosten
- Dieren drenken zonder stroom en wateraansluiting in de winter
- Drinkbak met zonnepaneel: beoordeel of de stroomvoorziening werkt
- Drinkbak op een IBC container aansluiten: controleer de watertoevoer vooraf
- Drinkbak voor honingbijen bij de bijenstand veilig inrichten
- Drinkbak vorstvrij houden: geschikte bescherming kiezen en controleren
- Drinkplek op de weide inrichten met betrouwbare watertoevoer
- Groene aanslag in drinkbakken controleren en reinigen
- Houten paardenstal beoordelen op constructie en geschiktheid
- Italiaanse stalcode controleren: gegevens en bevoegde instantie
- Mond en klauwzeer: signalen doorgeven en insleep helpen voorkomen
- Nieuwe stal plannen: eisen bepalen en offertes vergelijken
- Oude badkuip als drinkbak voor vee: wat moet u eerst beoordelen?
- Regels voor opslag en afvoer van stalmest: wat moet je nagaan?
- Stal of dierenlocatie registreren: welke gegevens hebt u nodig?
- Stal ontsmetten: reinigen en ontsmetten apart plannen
- Stalindeling: maak functionele zones in een bestaande stal
- Stalmest laten rijpen: de mesthoop volgen en beoordelen
- Stalmest verzamelen en opslaan: de route van verblijf tot afvoer
- Stalregister in Italië bijhouden: registers en werkwijze controleren
- Toestemming voor een stal: welke gegevens en vragen neem je mee?
- Tunnelstal voor dieren beoordelen voor uw dieren en locatie
- Utile lordo di stalla begrijpen en controleren in de administratie
- Ventilatie en tocht in de stal beoordelen en aanpassingen afwegen
- Vlotterdrinkbak aansluiten en veilig controleren