Rattenval lokken, plaatsen en controleren bij stal en voeropslag
Praktische gids
Rattenval lokken, plaatsen en controleren bij stal en voeropslag
Een rattenval lokken bij een stal of voeropslag begint met kijken waar activiteit is. Gebruik vervolgens alleen voedsel dat volgens de handleiding bij jouw val past. Kies een plek waar gehouden dieren en bezoekers niet bij het mechanisme kunnen, en spreek vóór plaatsing af wie de val controleert en een vangst afhandelt.

Inhoudsopgave
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Een mechanische rattenval

Automatische Rattenval met Teller, tot 40 Ratten – Hofman Pest Control Multi-Catch
Deze val gebruikt lokaas en een mechanisme dat na een vangst automatisch terugkeert, zodat je hem bij de afgesproken controles kunt nalopen.
Let op bij je keuze Controleer welk lokaas de handleiding voorschrijft en spreek af wie een vangst afhandelt.
Een afsluitbare plek voor de val

Behuizing voor Rattenval van Verzinkt Staal, Zwart – Hofman Pest Control Multi-Catch
Deze behuizing is bedoeld voor deze rattenval en laat je de teller door een venster bekijken terwijl ze gesloten blijft.
Let op bij je keuze Zet de behuizing alleen op een plek waar gehouden dieren er niet bij kunnen en waar je haar kunt openen voor controle.
Een kier bij de deur afdichten

Deurstrip tegen Knaagdieren met Klittenband – Raxit Quick Ready to Use (1m) 20 mm
Met deze deurstrip kun je een opening langs een deur afschermen als onderdeel van het weren van knaagdieren rond de voeropslag.
Let op bij je keuze Meet de kier en controleer of de strip goed op deze deur kan worden bevestigd.
Een val vervangt het afsluiten van voer en het weren van knaagdieren niet. De Nederlandse aanpak voor knaagdierbeheersing begint met waarnemen en preventie; mechanische bestrijding gaat vooraf aan chemische bestrijding.
Rattensporen en toegangswegen rond stal en voeropslag
Loop vanaf de voervoorraad langs stellingen, deuren en doorgangen naar buiten. Noteer aangevreten verpakkingen, uitwerpselen en vettige aanslag, maar ook plekken waar voer bereikbaar is. De NVWA noemt zulke sporen als aanwijzingen voor knaagdieractiviteit. Uit één spoor kun je niet met zekerheid afleiden welke soort er loopt of of een doorgang nog wordt gebruikt.
Schrijf op een eenvoudige plattegrond wat je daadwerkelijk zag, met plaats en datum. Bijvoorbeeld: ‘verpakking aangevreten naast de stelling’. Houd vermoedens, zoals ‘de dieren komen door deze deur’, apart. Dan kun je latere waarnemingen met je eerste ronde vergelijken.
Voedsel als lokmiddel in de val, geen giflokaas
Met voedsel als lokmiddel bedoelen we hier iets eetbaars zonder gif, aangebracht op de plek die de handleiding van de val aanwijst. Giftig lokaas is een chemisch bestrijdingsmiddel met andere gebruiksvoorwaarden; RVO licht die afzonderlijke stap toe. Voeg geen gif toe aan een mechanische val.
Controleer vóór het spannen welk voedsel jouw model noemt en hoe het op zijn plaats blijft. Bij de klem uit de handleiding van Altho gaat voedsel op het triggerplaatje. De afgeschermde val van Edialux heeft daarvoor een houder binnen de behuizing. Dit zijn voorbeelden van verschillende modellen, geen aanwijzing dat hun onderdelen onderling passen. Beide handleidingen noemen pindakaas als mogelijkheid; gebruik dat niet automatisch bij een andere val.
Beoordeel ook de plek: kan het lokmiddel in opgeslagen voer terechtkomen, en blijft het bereikbaar voor de bedoelde val zonder dat er los voedsel in de ruimte achterblijft? Vraag de leverancier om uitleg als de aanwijzingen voor jouw model onduidelijk zijn.
Een veilige plek voor de val in stal en voeropslag
Loop de dagelijkse route door de ruimte. Denk aan iemand die een voerzak pakt, een kip die onder de stelling kruipt of een hond die een behuizing kan verschuiven. Gebruik een afscherming alleen als die geschikt is voor de gekozen val, gesloten kan blijven en inspectie mogelijk blijft. De Altho handleiding waarschuwt ervoor zijn klem bereikbaar voor kinderen of huisdieren te plaatsen; volg voor jouw val de eigen plaatsingsinstructies.
Onderstaande voorbeelden zijn aandachtspunten voor je plattegrond, geen voorgeschreven valposities.
| Plek | Vraag ter plaatse | Mogelijke beslissing |
|---|---|---|
| A: achter een stelling | Zijn er sporen en blijft een gesloten behuizing bereikbaar voor controle? | Alleen overwegen als beide vragen positief zijn beantwoord en de val hier volgens de handleiding kan staan. |
| B: naast voerbakken | Kunnen dieren of medewerkers de val of het lokmiddel bereiken? | Niet plaatsen zolang dat kan. |
| C: bij de buitendeur | Staat de beoogde plek binnen of buiten het gebouw? | Beoordeel eerst de toegang; controleer bij plaatsing buiten ook de regels voor het gekozen middel. |
Volgens het Informatiepunt Leefomgeving gelden buiten gebouwen verboden voor bepaalde vangmiddelen. Voor klemmen waarmee onder meer bruine en zwarte ratten worden gevangen en gedood, bestaat een uitzondering. Die uitzondering maakt een rattenvangkooi buiten niet automatisch toegestaan. Controleer bij twijfel over een buitenplek het middel en de toepasselijke regels voordat je iets plaatst.
Controle van de val: afspraken, hygiëne en vangst
Leg vóór het activeren vast wie verantwoordelijk is, waar de val staat, wanneer die volgens de handleiding en de omstandigheden wordt bekeken en wie de controle overneemt bij afwezigheid. De genoemde Altho klem en Edialux val hebben elk hun eigen controleaanwijzing. Neem een aanwijzing voor een voorbeeldmodel niet over als algemeen wettelijk schema.
Checklist bij een controle
- Staat de val nog op de afgesproken plek en blijft het mechanisme buiten bereik van gehouden dieren en bezoekers?
- Zit het lokmiddel waar de handleiding het bedoelt? Is opgeslagen voer schoon en afgesloten gebleven?
- Is er een vangst, is de val afgegaan of zijn er nieuwe sporen? Noteer plaats en waarneming.
- Wie handelt een vangst af en wie voert de volgende controle uit?
Raak een rat of uitwerpselen niet met blote handen aan. Draag handschoenen en was daarna je handen met water en zeep, zoals de GGD adviseert. Moet je knaagdierresten opruimen, voorkom dan dat droog stof opwaait: gebruik hiervoor geen bezem of stofzuiger. Het RIVM geeft uitleg over veilig opruimen. Houd mogelijk vervuild voer apart en volg de hygiëneafspraken van je bedrijf.
Is een gevangen dier nog in leven, gewond of niet duidelijk een rat? Houd anderen uit de buurt en vraag iemand met passende deskundigheid om hulp in plaats van zelf te improviseren. Volg voor het legen en opnieuw gebruiksklaar maken de handleiding van de val en de afspraken voor jouw locatie. Kun je controle of afhandeling niet organiseren, activeer de val dan niet.
Nieuwe sporen: preventie bijstellen of hulp inschakelen
Vergelijk nieuwe waarnemingen met je plattegrond. Verschijnt vraatschade nu bij een andere deur? Is er voer gemorst of opnieuw bereikbaar? Onderzoek de mogelijke toegang en voedselbron voordat je de val verplaatst of meer lokmiddel gebruikt. Afgesloten voeropslag en een opgeruimde omgeving blijven belangrijk, ook wanneer er een val staat.
Vraag een professionele plaagdierbeheerser om hulp als de activiteit aanhoudt, de soort of toegangsroute onduidelijk blijft, veilig plaatsen niet lukt of je een vangst niet verantwoord kunt afhandelen. De NVWA beschrijft hoe een plaagdierbeheerser waarnemingen, maatregelen en vervolgafspraken in een plan vastlegt.