Bloedluis bij kippen herkennen, monitoren en aanpakken
Praktische gids
Bloedluis bij kippen herkennen, monitoren en aanpakken
Vermoed je bloedluis? Kijk dan eerst bij de slaapplaats van je kippen. Bloedluis is geen luis maar een mijt: overdag schuilt die vooral in het hok, terwijl hij ’s avonds en ’s nachts op kippen bloed zuigt. Noteer wat je aantreft voordat je een aanpak kiest. Zo kun je later zien of er iets verandert. Lees meer over bloedluis bij het LICG.
Inhoudsopgave
- Bloedluis herkennen: kippen en plekken in het hok controleren
- Controles op bloedluis en waarnemingen vastleggen
- Bloedluis in het kippenhok: zitstokken en materialen beoordelen
- Deskundig advies en toegelaten middelen tegen bloedluis
- Na de aanpak opnieuw controleren en bevindingen vergelijken
- Een kippenhok met bloedluis aanpakken: waar begin je?
Bloedluis herkennen: kippen en plekken in het hok controleren
Bekijk de onderkant van zitstokken, hun aansluitingen, naden en de omgeving van legnesten. Kijk ook wanneer de kippen op stok zitten, zonder ze onnodig te verstoren. Een kip waarop je overdag niets ziet, sluit mijten in het hok niet uit.
| Waar kijk je? | Wat noteer je? | Wat betekent het? |
|---|---|---|
| Bij de kippen | Welke kip is onrustig, sloom of opvallend bleek? | Een verandering verdient aandacht, maar bewijst niet dat bloedluis de oorzaak is. |
| Onder een zitstok en bij de bevestiging | Zie je bewegende mijten? Noteer de plek en maak zo mogelijk een scherpe foto. | Een vondst helpt bij het beoordelen van je vermoeden; laat twijfel over de soort beoordelen. |
| Bij legnesten en naden | Zijn er nog andere plekken waar je beweging ziet? Waar zie je niets? | Je krijgt een beeld van de plekken die je opnieuw moet controleren. |
Onrust kan bij uitwendige parasieten voorkomen. Bloedluis kan ook bijdragen aan bloedarmoede, maar een bleke kam of sloomheid kan andere oorzaken hebben. Is een kip duidelijk ziek of verzwakt, neem dan contact op met een dierenarts in plaats van op de volgende hokcontrole te wachten. Het LICG beschrijft deze verschijnselen en de mogelijke oorzaken.
Controles op bloedluis en waarnemingen vastleggen
Kies een paar duidelijk herkenbare plekken, zoals ‘onder de linker zitstok’ en ‘bij de aansluiting van het legnest’. Schrijf bij elke controle op wanneer je keek, wat je werkelijk zag en of er intussen iets aan het hok is veranderd. Noteer ook een controle zonder vondst. Wageningen Livestock Research adviseert voor bedrijfsstallen om vaste controleplaatsen te gebruiken en resultaten te registreren. Dat principe is bruikbaar voor een hobbyhok; de aantallen controleplaatsen en controleschema’s voor bedrijfsstallen zijn geen voorschrift voor jouw hok. Bekijk de uitleg van Wageningen Livestock Research.
| Moment | Controleplek | Waarneming | Verandering of vervolgstap |
|---|---|---|---|
| Eerste controle | Aansluiting linker zitstok | Bewegende mijten gezien; foto gemaakt | Andere aansluitingen bekijken en de foto laten beoordelen als de herkenning onzeker is |
| Volgende controle | Dezelfde aansluiting | Beschrijf wat je nu ziet, ook als je niets ziet | Noteer of de zitstok intussen is gereinigd |
Schrijf liever ‘bewegende mijten bij de aansluiting’ dan ‘kip besmet’ als je alleen iets in het hok hebt gezien. Zo blijft duidelijk wat een waarneming is en wat nog moet worden uitgezocht.
Bloedluis in het kippenhok: zitstokken en materialen beoordelen
Loop na welke plekken je werkelijk kunt inspecteren en reinigen. Kun je onder de zitstokken kijken? Zijn de aansluitingen en de onderkant van legnesten bereikbaar? Het LICG noemt een glad afgewerkte binnenkant en zitstokken die je gemakkelijk kunt uitnemen om schoon te maken. Bekijk de adviezen voor de inrichting van het hok.
Maak bij een vondst de bereikbare, vuile onderdelen schoon en teken moeilijk bereikbare naden aan op een eenvoudige schets. Zie je na het reinigen niets meer op één plek, dan weet je nog niet wat er elders in het hok gebeurt. Houd die plekken dus in je vervolgcontroles.
Deskundig advies en toegelaten middelen tegen bloedluis
Bij een zieke kip beoordeelt een dierenarts het dier. Neem je waarnemingen en foto’s mee, zeker als je twijfelt of de gevonden mijten bloedluis zijn. Kies een middel niet alleen omdat er ‘tegen ongedierte’ op de verpakking staat: een middel voor het hok is niet vanzelf bedoeld voor gebruik op kippen.
Overweeg je een biocide voor het hok, controleer dan of die in Nederland is toegelaten voor het beoogde gebruik. De NVWA beschrijft de regels voor biociden. Raadpleeg voor een specifiek middel het actuele wettelijke gebruiksvoorschrift en het etiket, niet alleen een korte omschrijving in een zoekresultaat. Controleer ook of de toelating niet uitsluitend voor professioneel gebruik geldt. Het Ctgb legt uit waar je het voorschrift vindt en hoe gebruikerscategorieën worden bepaald.
Gaat het om een diergeneesmiddel? Vraag de dierenarts welk advies bij jouw kippen past en vertel of je de eieren gebruikt. In de Diergeneesmiddeleninformatiebank van het CBG kun je officiële productinformatie en de afleverstatus opzoeken. Gebruik een middel niet op eigen initiatief voor een andere diersoort of toepassing.
Na de aanpak opnieuw controleren en bevindingen vergelijken
Ga terug naar de plekken uit je logboek. Vergelijk wat je daar ziet met je eerste notities en schrijf op wat je tussendoor hebt gereinigd of besproken. Een controle zonder vondst op één plek is geen bewijs dat het hele hok vrij is van mijten. Herhaald kijken maakt een verandering beter zichtbaar; blijven de kippen ziek of verzwakt, neem dan opnieuw contact op met de dierenarts. Lees waarom herhaalde monitoring helpt bij het vergelijken van resultaten.
Een kippenhok met bloedluis aanpakken: waar begin je?
Kies je eerste stap op basis van wat je ziet:
- Een kip oogt ziek of verzwakt: neem eerst contact op met een dierenarts en beschrijf ook wat je in het hok hebt aangetroffen.
- Je ziet iets bewegen, maar weet niet wat het is: noteer de plek, maak een scherpe foto en vraag hulp bij de herkenning voordat je een middel kiest.
- Je vindt mijten bij de slaapplaats: leg vast waar je ze ziet, maak bereikbare onderdelen schoon en bespreek zo nodig welke aanvullende aanpak geschikt is.
- Je hebt al iets aangepakt: controleer opnieuw op dezelfde plekken en noteer afzonderlijk waar je nog wel en niet iets ziet.
Een gerichte aanpak begint dus niet bij de naam van een product, maar bij de toestand van de kippen, een duidelijke waarneming en een hok dat je kunt blijven controleren.
