Ratten en muizen bij dierenverblijven voorkomen en voeropslag beschermen
Praktische gids
Ratten en muizen bij dierenverblijven voorkomen en voeropslag beschermen
Ratten en muizen bij een dierenverblijf voorkomen begint bij het voer. Ruim resten op, sluit de voorraad af en kijk waar dieren het hok, de stal of de voerkamer binnen kunnen komen. Controleer daarna dezelfde plekken opnieuw. Dat past bij de preventieve aanpak die RVO voor agrarische bedrijven beschrijft.

Inhoudsopgave
- Producten bij deze gids
- Sporen van ratten en muizen bij dierenverblijven herkennen
- Voeropslag beschermen tegen ratten en muizen
- Toegangen voor ratten en muizen afsluiten
- Terugkerende sporen van ongedierte bijhouden
- Dieren beschermen bij ratten en muizen: wanneer hulp nodig is
- Toegangspunten en voeropslag controleren voordat je een bestrijdingsmethode kiest
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Voer afgesloten bewaren

Voerton met Deksel en Slot, 80 l – Vplast
Deze voerton geeft droog voer een vaste plek en sluit af met een deksel en slot.
Let op bij je keuze Controleer of 80 liter genoeg ruimte biedt voor jouw voer en of je het deksel op de opslagplek goed kunt openen.
Kieren bij leidingen afsluiten

Weringsband voor Ratten en Muizen 5 m – Knock Pest Rodent Defense
Met deze weringsband kun je openingen langs leidingen en scheuren afsluiten waar ratten en muizen kunnen binnendringen.
Let op bij je keuze Meet de opening en bekijk de ondergrond voordat je de band aanbrengt.
Ventilatieopeningen afschermen

Ventilatieband van RVS tegen Ongedierte, Zwart, 30 m x 5 cm – VentiStrip
Deze ventilatieband van RVS is bedoeld om openingen af te schermen terwijl lucht kan blijven passeren.
Let op bij je keuze Meet de ventilatieopening en controleer of de band van 5 cm breed past zonder de luchttoevoer af te sluiten.
Sporen van ratten en muizen bij dierenverblijven herkennen
Loop van de voerbak naar de voorraad en kijk ook langs deuren, wanden en buiten bij opgeslagen spullen. Let op keutels, knaagschade, beschadigde zakken, een sterke urinegeur en vettige veegsporen. Dit zijn mogelijke aanwijzingen voor knaagdieren, zoals de NVWA beschrijft. Eén spoor vertelt niet zeker om welke soort het gaat.
Een grondopening is niet automatisch een muizenhol of rattengang. Veldmuizen graven holen met zichtbare ingangen en looppaadjes, terwijl huismuizen zelden graven en zich vaak tussen opgeslagen materiaal schuilhouden. Ook bruine ratten kunnen graven. Kijk daarom ook naar sporen bij het verblijf. Laat de soort vaststellen als dat nodig is voor de aanpak; dat adviseert het KAD.
Bij het kippenhok, de stal en de voerkamer
Volg bij een kippenhok de weg van de voeropslag naar de ren. Kijk onder de voerbak, langs de deur en onder het hok. De GGD noemt kippenhokken en dierenvoer als aandachtspunten bij rattenoverlast. Controleer in een stal of voerkamer ook achter stellingen, tussen opgeslagen materiaal en bij hoger gelegen openingen. Laat knaagschade aan een kabel door een vakman beoordelen; bij stalinspecties van het KAD werd zulke schade aangetroffen.
Voeropslag beschermen tegen ratten en muizen
Controleer zowel het voer in de bak als de voorraad erachter. Ruim korrels onder de bak en op de schepplaats op en kijk bij de volgende voerbeurt hoe ze daar terechtkomen. Bewaar afval afgesloten en ruim gevallen vruchten bij het verblijf op. De GGD noemt dierenvoer en afval als aandachtspunten; bij erfinspecties van het KAD kwamen gemorst voer en open voersystemen in beeld.
Voorbeeld: naast een gesloten voerton liggen na het bijvullen telkens korrels. Ruim ze op en kijk bij de volgende vulbeurt waar het voer valt. Een goed sluitend deksel neemt die voerbron op de vloer niet weg.
Bewaar aangebroken droogvoer in een schone, stevige bak met een deksel dat goed sluit. Kijk of de sluiting werkt, de bak schoon te maken is en je ook de vloer en wand erachter kunt blijven bekijken. Bij Farmora kun je voertonnen en voeropslag vergelijken. Controleer de productinformatie voor jouw gebruik: een inhoud in liters vertelt niet vanzelf hoeveel kilogram van jouw voer erin past.
Droog voer en voorraadgegevens controleren
Deze opslagcontrole gaat over verpakt droogvoer. Volg voor voer dat gekoeld moet worden of andere voorwaarden heeft de aanwijzingen op de verpakking. Kijk bij droogvoer naar vocht of condens onder een deksel en langs een wand, beschadigde zakken, insecten, knaagdiersporen, een afwijkende geur en zichtbare schimmel. Een NVWA informatieblad voor organisaties die voer uitdelen noemt schimmel, een vieze geur en verpakkingsschade als waarschuwingssignalen.
Zet een vochtig geworden of verdachte partij apart en zoek uit waar het vocht vandaan komt. Geef zichtbaar beschimmeld, duidelijk bedorven of zichtbaar door knaagdieren vervuild voer niet aan dieren. Bekijk ook de verpakkingen ernaast. Kun je de staat van een partij niet beoordelen, vraag dan de leverancier om advies.
Bewaar bij overgeschonken voer de voernaam en de gegevens van het oorspronkelijke etiket, waaronder houdbaarheidsdatum, partijnummer en ingrediënten. Het LICG adviseert dit bij pellets en korrels voor papegaaien en parkieten. Lees de bewaarvoorschriften, controleer of een bak schoon en droog is voordat je hem bijvult en gebruik oudere voorraad die nog geschikt is vóór nieuwere. Koop niet meer dan je goed kunt bewaren en tijdig gebruikt; bij kippenvoer wijst het LICG erop dat het vitaminegehalte in de loop van de tijd afneemt.
Toegangen voor ratten en muizen afsluiten
Bekijk deuren aan beide kanten, hoeken, beschadigde wanden, leidingdoorvoeren en openingen hoger bij gevel of dak. Een muis kan volgens de GGD door een opening van ongeveer een halve centimeter. Laat ventilatie functioneren; voor ventilatieopeningen adviseert de GGD een fijnmazig rooster.
- Beschrijf de plek. Noteer de afmetingen, de ondergrond en of een deur, leiding of ventilatievoorziening moet blijven werken.
- Pak de toegang aan. Herstel een beschadigd bouwdeel of kies wering die past bij de plek en de instructies van het product. Afmetingen alleen garanderen niet dat een strip, vulling of rooster geschikt is.
- Kijk na herstel opnieuw. Sluit de deur goed, blijft ventilatie mogelijk en is er naast de reparatie geen opening over?
Houd ook de buitenwand zichtbaar en bereikbaar. Langdurige opslag en dichte begroeiing tegen een gebouw kunnen beschutting bieden; bij inspecties op veehouderijen werden zulke plekken en kierende deuren vastgelegd.
Terugkerende sporen van ongedierte bijhouden
Noteer per controle de datum, plek, wat je ziet, wat je hebt aangepakt en wanneer je terugkomt. Maak zo mogelijk een foto vanuit dezelfde richting. Schrijf ‘geen spoor gezien’ alleen bij een plek die je hebt bekeken en ‘niet gecontroleerd’ bij de rest. Noteer ook welke huisdieren of landbouwhuisdieren bij de plek kunnen komen. Regelmatig controleren hoort bij de aanpak die de NVWA beschrijft.
| Plek | Wat leg je vast? | Wat kijk je opnieuw na? |
|---|---|---|
| Onder de voerbak | Gemorst voer en de plek waar het ligt | Ligt er na het voeren opnieuw voer? |
| Achter de voorraad | Schade, vocht, sporen en openingen | Zijn er nieuwe sporen of vochtplekken? |
| Deur en buitenwand | Kier of grondopening, met een foto | Is de toegang hersteld of de plek veranderd? |
Een ronde zonder zichtbare sporen bewijst niet dat er geen activiteit meer is. Verschijnen na het opruimen of herstellen nieuwe keutels of knaagsporen, kijk dan verder dan de plek die je het eerst hebt aangepakt.
Dieren beschermen bij ratten en muizen: wanneer hulp nodig is
Bekijk voordat je een val of middel overweegt welke dieren de plek kunnen bereiken. Een ander geval: je denkt aan een val in een schuurhoek, maar je hond loopt daar ook. Noteer dat de plek bereikbaar is en heroverweeg de aanpak voordat je iets plaatst. De GGD adviseert te voorkomen dat kinderen of huisdieren bij geplaatste vallen kunnen. Volgens de NVWA mogen rodenticiden niet worden gebruikt waar vee erbij kan.
Gebruik geen gif op eigen houtje rond een dierenverblijf en leg geen chemische middelen bij diervoer. Voor agrarische bedrijven beschrijft de NVWA preventie en vervolgens zo nodig methoden zonder chemische middelen, met chemische bestrijding als laatste stap. De toegestane middelen en voorwaarden hangen af van de toelating en de gebruiker. Raadpleeg de informatie van het Ctgb of vraag een bevoegde plaagdierbeheerser om advies.
Vind je uitwerpselen, veeg of stofzuig ze dan niet droog op. Draag handschoenen, voorkom opwaaiend stof, maak de plek met een vochtige doek schoon en was daarna je handen. Lees ook het schoonmaakadvies van de GGD en de adviezen van het RIVM. Heeft een dier verdacht voer gegeten en merk je gezondheidsproblemen, neem dan contact op met een dierenarts.
Blijven nieuwe sporen verschijnen of kun je de toegang of diersoort niet vaststellen? Verzamel je foto’s en notities en vraag een professionele plaagdierbeheerser om de opslag en omgeving te beoordelen. De GGD adviseert professionele hulp bij rattenoverlast.
Toegangspunten en voeropslag controleren voordat je een bestrijdingsmethode kiest
Jouw gegevens