Praktische gids

Varkens wegen en groeigegevens bijhouden: van meting tot registratie

Wil je de groei van varkens volgen? Kies eerst of je een dier, een groep of dieren voor een afleverafspraak weegt. Zorg daarna voor een rustige route en een passend weegtoestel. Noteer bij iedere uitkomst wie je hebt gewogen en onder welke omstandigheden. Vergelijk pas daarna de gewichten; een getal alleen vertelt niet waarom iets verandert.

Lees de gids ↓Inhoudsopgave

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Gewogen varkens herkenbaar markeren

Merkspray voor Varkens en Runderen, Blauw, 400 ml – Kerbl Topmarker

Met een merkspray voor varkens kun je tijdens het wegen zichtbaar houden welke dieren je al hebt bekeken.

Let op bij je keuze Spreek af wat de kleur betekent en noteer daarnaast de diercode of groepscode bij het gewicht.

€6,95

Bekijk product →

Individuele dieren of groepen wegen voor opvolging en verkoopplanning

Voor de ontwikkeling van één varken heb je opeenvolgende metingen van hetzelfde herkenbare dier nodig. Bij een groep noteer je welke groep is gewogen en hoeveel dieren daadwerkelijk op de weegschaal stonden. Een groepsgemiddelde kan verschillen tussen dieren verbergen. De Britse sectororganisatie AHDB legt dat onderscheid uit; haar voorbeelden zijn geen Nederlandse registratievoorschriften.

Een levend gewicht is niet hetzelfde als een karkasgewicht. AHDB onderscheidt beide gewichten. Gebruik een bedrijfsweging om het gesprek over aflevering voor te bereiden, niet om er zonder meer een verkoopprijs uit af te leiden.

Weegtoestel en dierroute: capaciteit, stabiliteit, aflezing en veiligheid

Loop de route vooraf na: is de doorgang vrij, biedt de vloer grip en kan het dier zonder onverwachte hindernis naar het platform? Begeleid varkens kalm, zonder slaan of duwen. Pauzeer als ze blijven staan of onrustig worden. Dit sluit aan bij de Britse praktijkvoorlichting van AHDB over het verplaatsen van varkens.

• Capaciteit en afmetingen: controleer of het complete toestel, inclusief platform en eventuele kooi, past bij de te wegen dieren en de beoogde belasting.
• Stabiliteit: volg de handleiding van het eigen toestel voor plaatsing. Als voorbeeld beschrijft een fabrikant van weegbalken die ook voor varkens zijn aangeduid een stevige, vlakke ondergrond en een star platform of kooi. Dat zegt niets over beschikbaarheid bij Farmora of geschiktheid van een willekeurige opstelling.
• Aflezing: controleer de gewichtseenheid en de nulstand voordat je begint. Noteer de waarde pas als die stabiel is; controleer een onwaarschijnlijke uitkomst opnieuw. De instructies van een fabrikant voor een specifieke indicator laten zien waarom nulstand en afleesinstellingen per toestel aandacht vragen.
• Werkplek: spreek af wie de dieren begeleidt en wie noteert. Kies een plek waar de aflezing zichtbaar is zonder tussen een dier en een hek of deur te gaan staan.

Wordt een weegschaal gebruikt om de verkoopprijs op basis van het gewicht te bepalen? Ga dan na of zij aan de eisen voor dat handelsgebruik voldoet. Een toestel voor interne groeiregistratie is daarvoor niet vanzelf geschikt. De Rijksinspectie Digitale Infrastructuur beschrijft de eisen voor weegschalen bij commerciële transacties.

Datum, methode en omstandigheden bij elke weging vastleggen

Schrijf de aflezing meteen op. Maak onderscheid tussen wat je hebt gemeten en wat je later hebt berekend. Deel bij een groepsweging het totaalgewicht alleen door het aantal dieren dat werkelijk is gewogen. Als je acht van de tien dieren weegt, is het resultaat een gemiddelde van acht dieren, niet van de hele groep.

Noteer ook als je op een ander tijdstip of met een ander toestel weegt. Bewaar bij een groepsgemiddelde het gemeten totaalgewicht. Zo kun je later nagaan waarop de berekening berust. Dit werkblad is bedoeld voor je eigen opvolging, niet als wettelijk voorgeschreven formulier.

Vergelijkbare gewichten met een adviseur bespreken vóór aanpassing van voer of zorg

Controleer bij een onverwachte verandering eerst de diercode, het aantal gewogen dieren, de groepssamenstelling, de nulstand en de eenheid. Pas daarna heeft een vergelijking zin. De gemiddelde dagelijkse toename bereken je door het verschil tussen twee vergelijkbare levende gewichten te delen door het aantal dagen ertussen. AHDB beschrijft deze berekening. Zij verklaart op zichzelf niet waarom een dier anders groeit.

Bespreek een afwijkend gewichtsverloop en relevante veranderingen met een voedingsadviseur voordat je voerkeuzes aanpast. Eet een varken minder, oogt het sloom of loopt het moeilijk? Neem dan contact op met een dierenarts in plaats van alleen op de volgende weging te wachten. Het LICG noemt zulke gezondheidssignalen en adviseert bij twijfel een dierenarts te raadplegen.

Weeggegevens delen met dierenarts, voedingsadviseur of afnemer

Deel liever een korte reeks met context dan alleen het laatste getal. Geef aan om welk dier of welke groep het gaat, wanneer en hoe is gewogen, wat tussentijds veranderde en welke vraag je hebt. Vermeld bij een afnemer expliciet of je individuele levende gewichten, een groepsgemiddelde of een schatting doorgeeft. Vraag welke gegevens voor de afspraak nodig zijn.

Een weeglijst vervangt de verplichte varkensadministratie niet. In Nederland moeten varkenshouders een bedrijfsregister bijhouden en aanvoer en afvoer melden. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland licht deze verplichtingen toe.

Veelgestelde vragen

Wat noteer je naast het gewicht? Een herkenbare diercode of groepscode, datum, methode en bij groepswegingen het aantal werkelijk gewogen dieren. Schrijf omstandigheden op die een volgende vergelijking kunnen beïnvloeden.

Waarom zijn twee wegingen niet altijd direct vergelijkbaar? Misschien zijn andere dieren meegewogen, is de groepssamenstelling veranderd of vergelijk je een individueel gewicht met een groepsgemiddelde. Kijk dat eerst na voordat je een conclusie trekt.