Drents heideschaap: kenmerken en wat het houden vraagt
Rassenwijzer
Drents heideschaap: kenmerken en wat het houden vraagt
Het Drents heideschaap is een klein Nederlands schapenras dat onder meer voor heidebegrazing wordt gehouden. Heb je zelf dieren op het oog? Beoordeel dan niet alleen hun uiterlijk, maar ook of je ruimte hebt voor een groep, dagelijks water en passend voer kunt bieden en ieder dier goed kunt controleren. Een rasbeschrijving vertelt je niet hoe jouw weide of een afzonderlijk schaap zich zal gedragen.
Nederlands schapenras, verbonden met Drenthe en afzonderlijk van de Schoonebeeker.
Een relatief klein heideschaap met een lange staart en variatie in vachtkleur.
Hoorns zijn kenmerkend voor rammen; ooien kunnen ook ongehoornd zijn.
Begrazing van heideterrein is een bekend gebruik.
Inhoudsopgave
- Producten bij deze gids
- Rasstatus, herkomst en namen van het Drents heideschaap
- Volwassen formaat, gebruik en variatie in karakter
- Begrazing, hoorns en veilige toegang tot voer en water
- Groepshuisvesting en dagelijkse verzorging
- Voer, drinkwater en uitrusting op maat
- Twee houderssituaties vergeleken: ruimte, tijd en voorzieningen
- Veelgestelde vragen over het Drents heideschaap
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Een voerplek voor schapen
Voertrog voor Kalveren en Veulens van Kunststof, 6 l – Vplast
Deze voertrog is bedoeld voor schapen en geeft je een vaste plek om voer aan te bieden.
Let op bij je keuze Vergelijk de opening met de kop en eventuele hoorns van je dieren en zorg dat elk schaap bij het voer kan.
Een waterplek buiten
Voertrog van Natuurrubber voor Voer en Water, 32 l – Gobel
Deze trog van 32 liter kun je buiten neerzetten en met water vullen.
Let op bij je keuze Controleer dagelijks of alle dieren erbij kunnen, of het water schoon is en of bijvullen nodig is.
Voer apart bewaren
Voerton met Deksel en Slot, 40 l – Vplast
Deze voerton heeft een afsluitbaar deksel en een label waarop je de inhoud kunt noteren.
Let op bij je keuze Kijk of de inhoud van 40 liter past bij de hoeveelheid voer die je wilt bewaren.
| Kenmerk | Wat je kunt verwachten | Wat je bij het dier controleert |
|---|---|---|
| Ras en herkomst | Nederlands schapenras, verbonden met Drenthe en afzonderlijk van de Schoonebeeker. | Rasvermelding en eventuele stamboekgegevens. |
| Formaat en uiterlijk | Een relatief klein heideschaap met een lange staart en variatie in vachtkleur. | De bouw en werkelijke afmetingen van het volwassen dier. |
| Hoorns | Hoorns zijn kenmerkend voor rammen; ooien kunnen ook ongehoornd zijn. | Vorm, stand en vrije ruimte rond de hoorns. |
| Gebruik | Begrazing van heideterrein is een bekend gebruik. | Of jouw terrein genoeg bereikbaar voer en veilige voorzieningen biedt. |
Rasstatus, herkomst en namen van het Drents heideschaap
Het Drents heideschaap staat als eigen ras op de Nederlandse rassenlijst. De Nederlandse Fokkersvereniging Het Drentse Heideschaap voert een stamboek voor het oorspronkelijke Drents heideschaap én voor de Schoonebeeker. Dat zijn twee verschillende rassen. Je ziet zowel ‘Drents heideschaap’ als ‘Drentse heideschaap’ geschreven; leid uit die spelling alleen geen afkomst van een aangeboden dier af. Vraag naar de registratie als raszuiverheid voor je keuze belangrijk is. Bekijk de rassenlijst en het reglement van de rasvereniging.
Een stamboekinschrijving en de wettelijke registratie van een schaap dienen verschillende doelen. Vraag bij aankoop welke documenten bij juist dit dier horen en welke keuringsstatus het heeft. Een keuring is bovendien geen garantie voor toekomstig gedrag of gezondheid: volgens het verenigingsreglement zijn sommige eigenschappen bij een keuring maar beperkt te beoordelen. Lees het stamboekreglement.
Volwassen formaat, gebruik en variatie in karakter
Vergeleken met grote heideschapen is dit een klein ras. De rasinformatie beschrijft ook een lange staart en variatie in kleur. Gebruik ‘klein’ niet als maat voor een voerhek of doorgang: kijk naar de schouderhoogte, lichaamsbouw en eventuele hoorns van de volwassen dieren die je daadwerkelijk gaat houden. Bekijk de rasinformatie.
Heidebegrazing is een gebruik van het ras, geen bewijs dat elk ruig perceel genoeg voer oplevert. Ook het karakter beoordeel je per dier. Bekijk hoe het zich in de groep beweegt en hoe het reageert wanneer de houder voer aanbiedt of een dier apart zet. Vraag welke omgang het gewend is. Rasinformatie en algemene schapenzorg van het LICG geven hiervoor de achtergrond.
Begrazing, hoorns en veilige toegang tot voer en water
Loop een beoogd terrein zelf na. Welke begroeiing is bereikbaar, waar kunnen de dieren rusten en waar kun je ze terugvinden voor controle? Maak vooraf een plan voor perioden waarin de begroeiing onvoldoende voer biedt. Schapen eten onder meer gras en hooi en moeten steeds vers drinkwater kunnen bereiken. Het LICG beschrijft de basis voor voer en water.
Bekijk bij gehoornde dieren vooral de plekken waar een kop langs of doorheen moet: hekwerk, doorgangen, voerplekken en de route naar water. De vereniging beoordeelt bij rammen ook de hoorns en noemt ongehoornde ooien als mogelijke verschijningsvorm. Daarom bestaat er geen rasmaat waarmee je zonder het dier en de opstelling te bekijken een voerhek passend kunt verklaren. Observeer ook of minder opdringerige groepsgenoten werkelijk bij voer en water komen. Zie het stamboekreglement.
Groepshuisvesting en dagelijkse verzorging
Houd schapen met soortgenoten. Voorzie een weide met een deugdelijke afrastering en een plek die beschutting biedt tegen hevige regen en schaduw bij warmte. Houd er rekening mee dat pas geschoren schapen anders op kou en zon reageren dan dieren met een volle vacht. Het LICG licht groepshuisvesting en beschutting toe.
- Dagelijks: tel de dieren en kijk of ze normaal lopen, eten en drinken. Controleer water, voerplek, afrastering en bereikbaarheid van de groep.
- Regelmatig: voel de lichaamsconditie onder de wol en bekijk de klauwen. Plan zo nodig bekwame hulp voor klauwverzorging en scheren.
- Bij afwijkingen: neem contact op met een dierenarts als een schaap zich afzondert, sloom is, niet normaal loopt of zichtbaar achteruitgaat. Bespreek ook de aanpak van parasieten met een dierenarts.
Wol kan veranderingen in lichaamsconditie aan het zicht onttrekken. Het LICG beschrijft daarom actieve conditiecontrole en regelmatige klauwcontrole. Lees de schapenbijsluiter.
Regel vóór de komst van de dieren een UBN voor hun verblijfplaats. Dat is ook nodig als je schapen als hobby houdt. Controleer daarnaast bij RVO de eisen voor identificatie en meldingen bij aanvoer of andere veranderingen. RVO over het UBN en RVO over schapen melden geven de actuele uitleg.
Voer, drinkwater en uitrusting op maat
Stem aanvullend voer af op het beschikbare ruwvoer, de conditie en de levensfase van je dieren, niet op de rasnaam alleen. Geef niet zonder controle voer dat voor een andere diersoort is samengesteld. Zorg dat vers water beschikbaar blijft, ook wanneer je een losse bak zelf moet bijvullen. Het LICG behandelt voeding en drinkwater.
Vergelijk bij een voerplek de openingen met de kop en hoorns van je dieren. Kijk bij een drinkbak naar bereikbaarheid voor de hele groep, schoonmaak en de manier waarop je de watervoorraad controleert. Bij Farmora vind je een categorie voor schapen en geiten en een categorie drinkbakken voor vee en paarden. Controleer altijd de bedoelde diersoort en specificaties van een afzonderlijk model; de categorienaam bewijst niet dat het geschikt is voor jouw schapen.
Twee houderssituaties vergeleken: ruimte, tijd en voorzieningen
Deze denkbeeldige situaties zijn geen oppervlaktemaat of voernorm. Gebruik ze om vast te stellen wat je nog moet uitzoeken voordat je een groep aanschaft.
| Vraag | Klein erf met grasweide | Ruimer terrein met heide en ruigte |
|---|---|---|
| Ruimte en voer | Kan de groep het gras gebruiken zonder dat je op een vaste opbrengst rekent? Waar bied je hooi aan als het gras tekortschiet? | Welke begroeiing is echt bereikbaar en eetbaar? Hoe regel je voer als delen van het terrein weinig bieden? |
| Dagelijkse tijd | Kun je alle dieren zien en hun water, voer en afrastering controleren? | Kun je de hele groep vinden én ook afgelegen delen en drinkplekken controleren? |
| Voorzieningen | Zijn er beschutting, voldoende toegankelijke voerplekken en veilige doorgangen voor gehoornde dieren? | Kun je dieren voor verzorging bereiken en zo nodig afzonderen zonder afhankelijk te zijn van een verre drinkplek? |
| Nog uit te zoeken | Hoeveel werk vraagt het bijvoeren in jouw situatie? | Hoe veranderen bereikbaarheid en voerbeschikbaarheid door het seizoen? |
Vraag de verkoper naar de leeftijd, het geslacht, de gebruikelijke voeding, de omgang met mensen, de gezondheidsgeschiedenis en eventuele stamboekgegevens van ieder dier. Laat bij twijfel over de voerbeschikbaarheid of conditie een deskundige meekijken. Voor groepshuisvesting en verzorging kun je de LICG informatie over schapen raadplegen.
Veelgestelde vragen over het Drents heideschaap
Kan ik één Drents heideschaap houden?
Nee, plan huisvesting met andere schapen. Het LICG beschrijft schapen als kuddedieren die met soortgenoten gehouden moeten worden. Meer over groepshuisvesting.
Heeft iedere ooi hoorns?
Nee. De rasvereniging noemt ook ongehoornde ooien. Bekijk de hoorns van de afzonderlijke dieren voordat je doorgangen en voerplekken kiest. Zie het stamboekreglement.
Betekent een stamboekbewijs dat een dier gezond en gemakkelijk te hanteren is?
Nee. Vraag naar de registratie en keuringsstatus, maar beoordeel ook het dier zelf. De vereniging geeft aan dat gedrag en gezondheid bij een keuring slechts beperkt te beoordelen zijn. Lees het reglement.
