Walliser zwartneusschaap: kenmerken, houden en verzorgen
Rassenwijzer
Walliser zwartneusschaap: kenmerken, houden en verzorgen
Een Walliser zwartneusschaap houd je niet alleen voor zijn uiterlijk. Dit grote, sterk bewolde ras vraagt een groep soortgenoten, geschikte weide, beschutting en een plan voor het scheren. Kijk tijdens je dagelijkse ronde vooral ook naar de wol rond de ogen, de achterhand en hoe ieder dier loopt. De Nederlandse rasbeschrijving van de VSS noemt daarnaast klauwen en zomerse warmte als aandachtspunten; het LICG beschrijft de algemene verzorging van schapen.
Bergschaap uit het Zwitserse kanton Wallis.
Zwarte snuit, verbonden zwarte oogomranding, zwarte oren en zwarte aftekeningen aan de poten.
Wol op kop en poten; zowel ooien als rammen dragen hoorns.
Voor ooien ongeveer 70 tot 90 kg en 72 tot 78 cm schofthoogte; voor rammen ongeveer 80 tot 120 kg en 75 tot 85 cm.
Inhoudsopgave
- Producten bij deze gids
- Rasherkomst en namen: Walliser Schwarznase of zwartneusschaap?
- Formaat, gebruik en karakter: verschillen tussen foklijnen
- Dagelijkse vachtzorg en een geschikt erf
- Groepshuisvesting en dagelijkse verzorging
- Voer, drinkwater en uitrusting op maat
- Past dit ras bij je ruimte, tijd en bestaande voorzieningen?
- Veelgestelde vragen over herkenning en verzorging
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Een vaste drinkplek
Voerbak en Drinkbak van Zwart Kunststof, 15 l – Vplast
Deze bak van 15 liter kun je gebruiken om tijdens de dagelijkse ronde water voor de schapen klaar te zetten.
Let op bij je keuze Controleer of alle dieren erbij kunnen en vul de bak bij wanneer dat nodig is.
Gereedschap voor het scheren
Schapenscheermachine met 2 Accu's, Ook voor Runderen – Clipster FarmClipper Akku2
Deze schapenscheermachine werkt op accu, zodat er tijdens het scheren geen snoer langs het dier loopt.
Let op bij je keuze Scheer alleen zelf als je daar ervaring mee hebt; regel anders vooraf een ervaren scheerder voor de volledige vacht.
Gereedschap voor klauwverzorging
Schapenpootmesje haringkaak classic, 16,5 cm
Dit handmesje is bedoeld om de klauwen van schapen gericht te verzorgen.
Let op bij je keuze Gebruik het alleen als je weet hoe je klauwen veilig verzorgt en laat een kreupel schaap beoordelen.
| Kenmerk | Beschrijving | Controle bij een aangeboden dier |
|---|---|---|
| Herkomst | Bergschaap uit het Zwitserse kanton Wallis. | Vraag naar afstamming en eventuele stamboekgegevens. |
| Aftekening | Zwarte snuit, verbonden zwarte oogomranding, zwarte oren en zwarte aftekeningen aan de poten. | Bekijk het hele dier, niet alleen een portret van de kop. |
| Wol en hoorns | Wol op kop en poten; zowel ooien als rammen dragen hoorns. | Kijk of wol het zicht hindert en of hoorns vrij van de kop liggen. |
| Volwassen formaat | Voor ooien ongeveer 70 tot 90 kg en 72 tot 78 cm schofthoogte; voor rammen ongeveer 80 tot 120 kg en 75 tot 85 cm. | Beoordeel de leeftijd, bouw en conditie van dit dier afzonderlijk. |
Deze maten en aftekeningen komen uit de VSS rasbeschrijving. Ze zijn geen meting of bewijs van afstamming van een individueel schaap.
Rasherkomst en namen: Walliser Schwarznase of zwartneusschaap?
De Nederlandse VSS noemt het ras Walliser Schwarznase. Met Walliser zwartneusschaap bedoelen we hier datzelfde schapenras. De Zwitserse overheid vermeldt Walliser Schwarznasenschaf en noemt het Walliser Landschaf afzonderlijk. Alleen de woorden ‘zwartneusschaap’ of een donkere snuit zijn dus niet genoeg om de afstamming van een aangeboden dier vast te stellen. Vraag welke rasnaam en registratie bij dat dier horen. VSS rasbeschrijving; Zwitserse rassenlijst van het Bundesamt für Landwirtschaft.
Formaat, gebruik en karakter: verschillen tussen foklijnen
De VSS beschrijft een groot, robuust schaap met een overwegend witte vacht en kenmerkende zwarte aftekeningen. De opgegeven volwassen maten zijn nuttig als oriëntatie, maar vertellen je niet hoe groot een lam wordt of welke uitrusting bij een specifiek dier past. Vraag de fokker naar leeftijd, geslacht, afstamming, de ouderdieren en het fokdoel. Laat eventuele stamboekstatus bevestigen met gegevens in plaats van die uit het uiterlijk af te leiden. VSS over raskenmerken en registratie.
In Nederlandse rasinformatie wordt het karakter als rustig en vriendelijk omschreven. Dat is geen garantie voor een individuele ooi of ram. Bekijk hoe het dier zich in de groep gedraagt en vraag hoe het gewend is om benaderd te worden. Gebruik verschillen tussen fokkers of dieren niet als bewijs dat er vaste foklijnen met een voorspelbaar karakter bestaan. Walliser Schwarznase Nederland over gebruik en karakter.
Dagelijkse vachtzorg en een geschikt erf
Omdat de wol ook op kop en poten groeit, verdient dit ras tijdens de dagelijkse ronde een blik van voren, opzij en van achteren. Kijk of de ogen vrij blijven, of de wol achteraan schoon is en of het dier normaal met de groep meeloopt. Let op veranderingen in eetlust en houding; de volle vacht kan een verandering in lichaamsconditie minder zichtbaar maken. Bespreek opvallende afwijkingen met een dierenarts. VSS over ogen en klauwen; LICG over conditie en gezondheid.
Controleer de achterhand extra zorgvuldig als vliegen actief zijn. Een vieze vacht, schuren of afzondering kan aanleiding zijn om het schaap direct nader te bekijken. Vermoed je maden of zie je aangetaste huid, bel dan meteen een dierenarts. Het LICG beschrijft huidmadenziekte bij schapen.
Regel vóór aanschaf wie de volledige vacht scheert. Walliser Schwarznase Nederland adviseert voor dit ras twee scheerbeurten per jaar en wijst op het risico van vervilting als een beurt wordt overgeslagen. Stem de planning af met een ervaren scheerder en zorg dat pas geschoren dieren beschutting tegen kou en zon kunnen vinden. Een pluk wol plaatselijk bijknippen vervangt de volledige scheerbeurt niet.
Ga ook op het warmste deel van de dag na of de hele groep schaduw en water kan bereiken. De VSS noemt hoge zomerse temperaturen als aandachtspunt voor dit ras. Nederlandse houders, ook hobbyhouders, moeten hun schapen tegen extreme weersomstandigheden beschermen. VSS; NVWA over schapenwelzijn.
Groepshuisvesting en dagelijkse verzorging
Schapen horen bij soortgenoten. Zorg voor geschikte weide en een plek waar de groep kan schuilen bij hevige regen en schaduw vindt bij warmte. Bekijk bij een bestaande afrastering ook de openingen vanuit het perspectief van dieren met hoorns en eventuele lammeren. Het LICG bespreekt groepshuisvesting, weide en afrastering.
Maak van de dagelijkse ronde een vaste gewoonte: zie je alle dieren, is er vers water, kunnen ze bij de voerplek en valt er één dier op door zijn gang of gedrag? Plan klauwcontrole en scheren daarnaast afzonderlijk; wacht bij een ziek ogend of kreupel dier niet op de volgende geplande verzorgingsbeurt. LICG over verzorging en signalen van ziekte.
Regel vóór je in Nederland schapen gaat houden een UBN voor de dierlocatie, ook als je ze als hobby houdt. Controleer bij aankoop de identificatie. Aanvoer en andere relevante gebeurtenissen meld je in het officiële systeem; als houder houd je ook een bedrijfsregister bij. Een stamboekinschrijving vervangt deze verplichtingen niet. Bekijk de actuele uitleg van RVO over het UBN, identificatie en meldingen en het bedrijfsregister.
Voer, drinkwater en uitrusting op maat
Gras en hooi zijn ruwvoer voor schapen; vers drinkwater moet steeds beschikbaar zijn. Leid een hoeveelheid aanvullend voer niet af uit de rasnaam. Leeftijd, conditie en levensfase doen ertoe. Vraag bij twijfel over het rantsoen advies aan een dierenarts of schapendeskundige en controleer of aangekocht voer voor schapen bedoeld is. LICG over voer en drinkwater.
| Voorziening | Vraag op je erf | Vraag bij de uitvoering |
|---|---|---|
| Drinkplek | Kunnen alle dieren erbij en kun je de bak en watertoevoer controleren? | Is de voorziening bedoeld voor schapen en kun je haar goed schoonmaken? |
| Afrastering | Waar lopen dieren met hoorns of lammeren en waar zitten openingen? | Zijn mazen, doorgangen en sluitingen veilig in deze opstelling? |
| Hanteren | Welke handeling wil je uitvoeren en hoeveel werkruimte is er? | Is het hulpmiddel geschikt voor dit dier en deze handeling? |
| Vachtwerk | Gaat het om een volledige scheerbeurt of een afgebakende plek? | Is het gereedschap voor schapen en dat werk bedoeld, en wie kan het veilig gebruiken? |
Kies uitrusting pas nadat de taak en het individuele dier duidelijk zijn. De Farmora keuzehulp voor wolwerk bij schapen onderscheidt een volledige scheerbeurt van plaatselijk knipwerk. Daarmee staat nog niet vast dat een specifieke uitvoering bij jouw dier past of beschikbaar is.
Past dit ras bij je ruimte, tijd en bestaande voorzieningen?
Vergelijk deze denkbeeldige situaties met je eigen erf. Het gaat niet om een vaste oppervlakte per ras, maar om de vraag of je een groep schapen goed kunt verzorgen en beschermen. De aandacht voor groepshuisvesting komt van het LICG; voor vacht en zomerse warmte van de VSS.
| Vraag | Erf met schapengroep | Open erf zonder schapen |
|---|---|---|
| Groep en weide | Er is een groep en weide; beoordeel hoe het nieuwe dier daarbij past. | Er zijn nog geen soortgenoten. Stel de aanschaf uit tot groepshuisvesting mogelijk is. |
| Weer en water | Controleer of ieder dier bij schaduw, beschutting en water kan. | Regel schaduw, beschutting en een betrouwbare drinkplek voordat dieren komen. |
| Tijd en verzorging | Voeg de controle van ogen, vacht en gang toe aan de ronde; spreek een scheerder af. | Stel eerst vast wie dagelijks controleert, kan scheren en bij ziekte kan helpen. |
| Open vraag | Past dit individuele dier qua gedrag, gezondheid en formaat in de groep? | Is het erf geschikt te maken voor verantwoord houden van meerdere schapen? |
Vraag de fokker naar afstamming, leeftijd, gedrag in de groep en eerdere scheerbeurten. Loop bij twijfel je weide en routine door met een ervaren schapenhouder. Bespreek gezondheidsvragen over een individueel dier met een dierenarts.
Veelgestelde vragen over herkenning en verzorging
Hoe herken ik een Walliser zwartneusschaap?
De VSS rasbeschrijving noemt onder meer de verbonden zwarte aftekening rond snuit en ogen, zwarte oren, bewolde poten en hoorns bij beide geslachten. Uiterlijk alleen bewijst geen afstamming: vraag naar de gegevens van het dier.
Hoe vaak moet de vacht worden geschoren?
De Nederlandse rassite adviseert twee keer per jaar. Bespreek het moment voor jouw dieren met een ervaren scheerder en regel beschutting voor na afloop.
Kan ik er één houden?
Nee, plan huisvesting met soortgenoten. Het LICG beschrijft schapen als kuddedieren die in een groep gehouden moeten worden.
