Schapen

Bergamasca schaap: herkomst, kenmerken en verzorging

Wit schaap met lange hangende oren staat volledig in beeld bij een houten hek.

Rassenwijzer

Bergamasca schaap: herkomst, kenmerken en verzorging

De Bergamasca is een schapenras uit het Italiaanse rasprogramma. Het is een groot, wit schaap met lange, hangende oren. Wil je Bergamasca schapen houden, kijk dan verder dan het uiterlijk: kun je een groep verzorgen, een geschikte weide bieden en de opgegeven afstamming van de dieren controleren?

Wit schaap met lange hangende oren staat volledig in beeld bij een houten hek.
Italiaanse rasnaam

Bergamasca

Gebied

De omgeving van Clusone, in de provincie Bergamo

Uiterlijk

Groot, zonder hoorns, met witte wol en lange, hangende oren

Gebruik

Vooral vleesproductie

Inhoudsopgave
  1. Producten bij deze gids
  2. Rasnaam en herkomst van de Bergamasca
  3. Uiterlijk, type en gebruik van dit schapenras
  4. Voer, water, groepshuisvesting, weide en vachtzorg
  5. Identiteit en herkomst controleren bij aankoop
  6. Welke schapenhouderij past bij de Bergamasca?

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

De Bergamasca in het kort
Onderwerp Rasprofiel
Italiaanse rasnaam Bergamasca
Gebied De omgeving van Clusone, in de provincie Bergamo
Uiterlijk Groot, zonder hoorns, met witte wol en lange, hangende oren
Gebruik Vooral vleesproductie

Dit profiel volgt de Italiaanse rasstandaard van ASSO.NA.PA. Het beschrijft het ras, niet de eigenschappen of afstamming van elk afzonderlijk dier.

Rasnaam en herkomst van de Bergamasca

ASSO.NA.PA vermeldt Bergamasca als afzonderlijk ras in haar programma voor het behoud van Italiaanse schapenrassen. De rasstandaard noemt het gebied rond Clusone en beschrijft zowel trekkende als plaatsgebonden kuddes in Italië. Dat is achtergrondinformatie, geen voorschrift voor hoe je de dieren in Nederland moet houden.

Een verkoper die een schaap ‘Bergamasca’ noemt, geeft daarmee nog geen bewijs voor de afstamming van dat dier. Vergelijk bij aankoop het dier met het rasprofiel én vraag welk document de opgegeven herkomst ondersteunt.

Uiterlijk, type en gebruik van dit schapenras

Volgens de Italiaanse standaard heeft de Bergamasca een lang lichaam, lange poten, een witte wolvacht en een betrekkelijk lange kop met brede oren die opzij hangen. Het ras is hoornloos. Als gemiddelde voor volwassen dieren noemt de standaard een schofthoogte van 87 cm bij rammen en 79 cm bij ooien, en een gewicht van respectievelijk 111 en 80 kg. Een dier dat je gaat houden, kan daarvan afwijken.

De beschreven productierichting is vooral vlees. De standaard vermeldt ook wol; de melk wordt doorgaans door de lammeren gedronken. Zoek je dieren om te melken, ga er dan niet op basis van de rasnaam van uit dat de Bergamasca bij dat plan past.

De lichaamsbouw is een praktische reden om vóór aankoop naar je doorgangen en vangplek te kijken. Witte wol en hangende oren zijn herkenningspunten, maar een foto of overeenkomst in uiterlijk stelt de afstamming niet vast. Vraag de aanbieder ook hoe de aangeboden dieren gewend zijn om benaderd en gehanteerd te worden.

Voer, water, groepshuisvesting, weide en vachtzorg

Schapen zijn kuddedieren en horen met soortgenoten gehouden te worden. Ze eten ruwvoer, zoals gras en hooi, en hebben steeds vers drinkwater nodig. Voor scheren, klauwzorg en het beoordelen van de conditie is terugkerende aandacht nodig. Het LICG beschrijft deze basiszorg voor schapen; pas de uitvoering aan je dieren aan.

Wat controleer en organiseer je?
Onderdeel Praktische vraag
Groep Kunnen de schapen bij soortgenoten blijven en heeft ieder dier toegang tot voer en water?
Voer en drinken Is er geschikt ruwvoer en is vers drinkwater voor alle dieren bereikbaar?
Weide Zijn afrastering, poorten en ondergrond veilig en is er beschutting beschikbaar?
Dagelijkse observatie Vallen eetlust, gedrag, beweging of een vervuild achterlijf op als je de groep bekijkt?
Geplande zorg Wie controleert de klauwen en wie kan de schapen op een passend moment scheren?

De NVWA verlangt bescherming tegen extreme hitte en kou. Beschutting is ook belangrijk na het scheren. Zie je dat een schaap plots sloom is, zich afzondert of een vervuild achterlijf heeft, neem dan contact op met een dierenarts. Stel niet zelf een diagnose op basis van één signaal.

Uitrusting kiezen vanuit het werk

Maak eerst een plan voor drinken, afrastering en het veilig laten verzorgen van de dieren. Bij Farmora kun je de categorieën schapen en geiten, huid en vacht en drinkbakken voor vee en paarden bekijken. Controleer bij elk artikel afzonderlijk of het voor schapen en voor jouw gebruikssituatie bedoeld is; de rasnaam bepaalt dat niet.

Identiteit en herkomst controleren bij aankoop

Vraag de verkoper het aangeboden dier en de bijbehorende gegevens te tonen. Vergelijk de identificatiecode van het dier met de overdrachtsgegevens. In Nederland moeten schapen twee goedgekeurde identificatiemiddelen hebben, waarvan ten minste één elektronisch is. Ook als hobbyhouder heb je voor de locatie waar je schapen houdt een UBN nodig. Lees de actuele uitleg van RVO over identificatie en RVO over het UBN.

Welke gegevens vraag je aan de verkoper?

  • De identificatiecode, leeftijd, het geslacht en de herkomstlocatie van het dier.
  • Het document dat een eventuele inschrijving of opgegeven afstamming als Bergamasca onderbouwt. Vraag welk document bij juist dit dier hoort.
  • Informatie over de verzorging tot nu toe, waaronder scheren en klauwzorg.
  • Bij aanvoer uit Italië: wie het vervoer en de vereiste documenten regelt en hoe de aankomst in Nederland wordt geregistreerd.

Het Italiaanse rasprogramma kent verschillende documenten, waaronder een zoötechnisch certificaat en een bewijs van rasbehoren. Vraag daarom wat het getoonde document precies aantoont. Voor verplaatsing van schapen is een vervoersdocument nodig en gelden meldingen bij RVO. Komt het dier uit Italië, controleer dan ook vóór vertrek de eisen van de NVWA voor aanvoer uit een ander land binnen de EU, waaronder het gezondheidscertificaat.

Welke schapenhouderij past bij de Bergamasca?

Een bestaande kudde kan een uitgangspunt zijn als je nieuwe dieren rustig kunt opnemen en ze veilig kunt laten verzorgen. Begin je nog zonder schapen, beoordeel dan eerst of je vanaf de start een groep, een weide, beschutting en terugkerende verzorging kunt organiseren. Een klein of lastig bereikbaar perceel vraagt extra aandacht voor de route naar de vangplek.

Vragen vóór je een keuze maakt
Jouw situatie Wat wil je vooraf weten?
Je hebt al schapen Hoe introduceer je de nieuwe dieren en passen zij door de bestaande doorgangen?
Je begint een kudde Zijn groepshuisvesting, weide, water, beschutting en hulp bij vachtzorg geregeld?
Je koopt in Italië Zijn de herkomst van de dieren en de documenten voor vervoer en registratie duidelijk?

Beslis uiteindelijk op basis van de dieren die je werkelijk kunt bekijken, hun controleerbare gegevens en het werk dat je dagelijks kunt doen. De geschiedenis van Italiaanse trekkende kuddes zegt niet hoe een individueel schaap op jouw weide zal reageren.