Praktische gids

Schapenklauwen controleren en een bekapbeurt voorbereiden

Schapenklauwen controleren begint met kijken hoe het schaap loopt en staat. Bekijk daarna, als dat rustig en veilig kan, de klauwen. Een controle is niet automatisch een bekapbeurt. Bij kreupelheid of een zichtbaar aangetaste voet laat je eerst beoordelen wat er aan de hand is. Het LICG adviseert regelmatige klauwcontrole; AHDB beschrijft hoe een gezonde schapenvoet eruitziet.

Lees de gids ↓Inhoudsopgave

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Gecontroleerde schapen markeren

Merkstift Groen, Draaibaar – Raidex

Met een merkstift kun je zichtbaar maken welke schapen je tijdens de controleronde al hebt bekeken.

Let op bij je keuze Spreek vooraf af wat de groene markering betekent en noteer apart welke poot opvalt.

€2,25

Bekijk product →

Handen wassen na de controle

Vloeibare Handzeep met Frisse Geur 1 l – Excellent Hand Clean

Met deze vloeibare handzeep kun je je handen wassen na werkzaamheden waarbij ze vuil zijn geworden.

Let op bij je keuze Zorg dat er bij de controleplek ook water beschikbaar is.

€19,95

Bekijk product →

Gereedschap voor een eventuele bekapbeurt

Schapenpootmesje haringkaak classic, 16,5 cm

Dit handmesje is bedoeld voor de klauwverzorging van schapen als na beoordeling een bekapbeurt nodig blijkt.

Let op bij je keuze Leg het mesje alleen klaar als duidelijk is wie de bekapbeurt uitvoert; controleer vooraf of het heel en schoon is.

€4,90

Bekijk product →

Met de stappen hieronder leg je vast wat je ziet, bereid je een rustige controle voor en bepaal je wie de voet verder moet beoordelen. Dit is geen instructie om zelf in een klauw te snijden of kreupelheid te behandelen.

Wat zie je aan de klauwen en het looppatroon?

Een schapenvoet heeft twee tenen. Elke teen heeft een harde hoornwand en een zachtere zool; tussen de tenen zit huid. Kijk of de huid en het hoorn intact lijken. Dat de rand van de hoornwand iets voorbij de zool uitsteekt, is op zichzelf geen reden om te knippen. Bekijk de uitleg over de bouw van een schapenvoet bij AHDB.

Noteer de datum, welk schaap het betreft en welke poot opvalt. Een duidelijke foto kan helpen om een verandering later aan een klauwverzorger of dierenarts te laten zien. Beschrijf wat je waarneemt, zonder zelf een aandoening te benoemen: kreupelheid kan verschillende oorzaken hebben. AHDB licht toe waarom beoordeling van de oorzaak belangrijk is.

Een veilige klauwcontrole met licht en hulp voorbereiden

Kies een plek waar je de voeten goed kunt zien en waar het schaap stevig staat. Controleer of de omheining sluit en of er geen scherpe randen of losse voorwerpen zijn. Houd het verzamelen en hanteren zo rustig en kort mogelijk. Dat past bij de praktijkadviezen van AHDB over verzamelplaatsen en de Britse welzijnsrichtlijn over het hanteren van schapen. Die Britse richtlijn is geen Nederlandse rechtsregel.

1. Observeer eerst op afstand. Kijk hoe het schaap loopt voordat je het verzamelt.
2. Zorg voor hulp. Spreek af wie het dier rustig begeleidt en wie kijkt en aantekeningen maakt. Probeer een moeilijk te hanteren schaap niet alleen vast te houden terwijl je ook een voet onderzoekt.
3. Forceer de controle niet. Til of sleep een schaap niet aan wol, oren, staart of poten. Lukt rustig bekijken niet, vraag iemand met ervaring om de omgang en een passende houding voor te doen.

Draai een schaap niet over zijn rug om bij een klauw te kunnen. Het LICG waarschuwt tegen die beweging. Deze gids schrijft geen fixatiehouding voor: wat veilig is, hangt af van het dier, de hulp en de werkplek.

Wanneer laat je klauwen beoordelen voor het bekappen?

Regelmatig controleren is iets anders dan standaard knippen. Het LICG noemt terugkerend bekappen als onderdeel van de verzorging en waarschuwt voor te kort knippen. De Britse voorlichtingsorganisatie AHDB raadt aan gezonde klauwen niet alleen voor het uiterlijk te bekappen. Spreek daarom met een ervaren klauwverzorger of dierenarts af hoe je bij jouw schapen overgroei herkent. Er is geen vaste bekapdatum die de beoordeling van de afzonderlijke voet vervangt. Lees het Nederlandse verzorgingsadvies van het LICG en het advies van AHDB over het bekappen van gezonde voeten.

• Het schaap loopt normaal en de voet oogt intact: leg de controle vast en blijf het lopen volgen. Knip niet alleen omdat de hoornrand iets uitsteekt.
• De hoorn is duidelijk vervormd of lijkt het lopen te hinderen: laat een ervaren klauwverzorger beoordelen of bekappen nodig is.
• Het schaap loopt kreupel of de voet oogt pijnlijk of aangetast: ga niet zelf uit van overgroei als oorzaak. Neem contact op met de dierenarts voor beoordeling.

Heb je nog nooit schapenklauwen bekapt? Laat een ervaren verzorger je eerst begeleiden. Te kort knippen kan de voet beschadigen en pijnlijk lopen veroorzaken. Het LICG waarschuwt voor dit risico.

Gereedschap vóór gebruik controleren en reinigen

Leg snijdend gereedschap alleen klaar als duidelijk is wie een eventuele bekapping uitvoert. Controleer of het heel, schoon en goed hanteerbaar is. Verwijder zichtbaar vuil voordat gereedschap wordt gedesinfecteerd; reinig handen en gebruikt materiaal tussen voeten. AHDB beschrijft waarom die volgorde en hygiëne belangrijk zijn.

Zie je een afwijkende voet, stem dan met de dierenarts af welke verdere hygiëne nodig is. De keuze tussen een klauwmes en een schaar, en het gebruik van een voetbad, vallen buiten deze controle. Gereedschap in huis hebben is geen reden om een klauw te bekappen.

Wanneer stop je en schakel je een dierenarts in?

Stop met de voorbereiding op bekappen als je tekenen van pijn, kreupelheid of een aangetaste voet ziet. Laat de oorzaak beoordelen in plaats van zelf hoorn weg te snijden. AHDB adviseert kreupele schapen tijdig te beoordelen; het LICG adviseert een dierenarts te waarschuwen bij vermoeden van ziekte.

Deze waarnemingen zijn geen diagnose. Noteer welke dieren opvallen, zodat je de dierenarts gericht kunt vertellen wat er is veranderd.