Ongedierte

Muizen en ratten verjagen met ultrasoon geluid: wat is bekend over apparaten en huismiddelen?

Een metalen voorraadvat met deksel, een lichte zak en een metalen voerbak in een houten schuur met een open deur.

Praktische gids

Muizen en ratten verjagen met ultrasoon geluid: wat is bekend over apparaten en huismiddelen?

Kort antwoord: reken niet op een ultrasoon apparaat als enige maatregel tegen muizen of ratten. Onderzoeksvoorlichting vindt weinig bewijs dat geluid gevestigde knaagdieren blijvend uit gebouwen verjaagt. Geluid bereikt plekken achter obstakels beperkt en dieren kunnen aan herhaald geluid wennen. Kijk liever eerst waar ze bij voer kunnen komen en of er na een maatregel nog nieuwe sporen verschijnen. Lees de onderbouwing bij UC IPM over huismuizen en het Belgische onderzoeksoverzicht van INBO.

Een metalen voorraadvat met deksel, een lichte zak en een metalen voerbak in een houten schuur met een open deur.
Inhoudsopgave
  1. Producten bij deze gids
  2. Sporen bij voer, in het dierenverblijf en op het erf: wat verandert er?
  3. Ultrasoon geluid tegen muizen en ratten: onderzoek en beperkingen
  4. Ultrasone apparaten in de stal: geschiktheid rond andere dieren
  5. Waar zijn ratten bang voor? De claim over droge gist
  6. Toegang tot voer en schuilplekken beperken of alleen afschrikken?
  7. Aanhoudende sporen van muizen of ratten: wanneer hulp inschakelen?

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Sporen bij voer, in het dierenverblijf en op het erf: wat verandert er?

Maak het probleem concreet. Aangevreten verpakkingen, keutels, knaagschade en vettige loopsporen kunnen wijzen op knaagdieractiviteit. Leg vast wat je ziet, maar leid uit één spoor niet zonder meer af welke soort er rondloopt. De NVWA beschrijft deze signalen.

Drie plekken om gericht te controleren
Plek Vraag vóór en na een maatregel
Voeropslag Zijn er nieuwe aangevreten verpakkingen of keutels bij het opgeslagen voer?
Dierenverblijf Verschijnen er nieuwe sporen rond voerplekken of doorgangen?
Open erf Zijn er ook buiten nieuwe sporen, bijvoorbeeld bij afval of opgeslagen materiaal?

Noteer de datum en de gecontroleerde plekken. Een stille hoek bij een apparaat zegt weinig als er elders nieuwe schade ontstaat. Bied voer met zichtbare knaagsporen of vervuiling niet aan je dieren aan: huismuizen kunnen opgeslagen voer vervuilen, aldus UC IPM.

Ultrasoon geluid tegen muizen en ratten: onderzoek en beperkingen

Een fabrikant kan beloven dat een apparaat dieren verjaagt of dat wisselende tonen gewenning voorkomen. ECOstyle doet bijvoorbeeld die laatste bewering. Dat is een productclaim, geen bewijs van blijvende werking in jouw stal.

UC IPM beschrijft dat ultrasoon geluid gericht is, achter voorwerpen slecht doordringt en met afstand verzwakt. Het Belgische INBO bespreekt onderzoek waarin een aanvankelijk effect verdween en concludeert dat er geen overtuigend bewijs is dat zulke apparaten knaagdieren betrouwbaar weghouden. Voor ratten beschrijft UC IPM gewenning aan herhaald afschrikkend geluid. Een claim voor een kamer is bovendien niet vanzelf een claim voor een open erf.

Vraag dus welk resultaat is onderzocht, bij welke dieren, op welke plek en hoelang. Volg niet alleen de ruimte vóór het apparaat, maar ook eerder actieve plekken erachter en eromheen.

Ultrasone apparaten in de stal: geschiktheid rond andere dieren

Bekijk vóór aanschaf de informatie van het exacte model: is het bedoeld voor de beoogde ruimte en wat vermeldt de fabrikant over dieren die daar verblijven? Dat mensen een geluid niet horen, zegt niets over alle gehouden dieren. Het LICG adviseert harde ultrasone geluiden bij cavia’s te vermijden, omdat cavia’s die kunnen horen en er stress van kunnen krijgen. Daaruit volgt geen uitspraak over ieder apparaat of iedere andere diersoort.

Zijn er cavia’s of andere dieren in de ruimte en ontbreken duidelijke gegevens over het apparaat? Laat de geschiktheid voor die situatie beoordelen. Voer ontoegankelijk maken en toegang tot gebouwen beperken vereisen geen geluidsapparaat.

Waar zijn ratten bang voor? De claim over droge gist

Een rat die van een onbekend geluid schrikt, is nog niet blijvend verjaagd. Volgens UC IPM kunnen ratten aan herhaalde geluiden wennen. Vraag bij verhalen over geuren en huismiddelen daarom vooral of ook is vastgesteld dat de dieren wegbleven.

Voor droge gist wordt soms naar onderzoek verwezen. De gevonden laboratoriumstudie onderzocht echter hoeveel lokaas met toegevoegde gist door onderzochte knaagdieren werd gegeten. Ze testte niet of droge gist ratten op een erf verjaagt of als zelfstandig bestrijdingsmiddel werkt. Gebruik die studie dus niet als recept of bewijs voor een huismiddel.

Toegang tot voer en schuilplekken beperken of alleen afschrikken?

Een geluidssignaal sluit geen voerbak af en dicht geen ingang. Kijk waar voer bereikbaar blijft, ruim morsvoer op en onderzoek waar knaagdieren kunnen schuilen of binnenkomen. Vergelijk daarna of er nieuwe sporen zijn. De NVWA legt de nadruk op wering, hygiëne en ontoegankelijk voedsel; RVO noemt voor agrarische bedrijven eerst waarnemen en de omgeving minder geschikt maken voor knaagdieren.

Dit is een manier om afschrikclaims te toetsen, geen volledige preventiechecklist. Die hoort bij de aparte gids over het voorkomen van muizen en ratten.

Aanhoudende sporen van muizen of ratten: wanneer hulp inschakelen?

Verschijnen er ondanks aangepaste voeropslag en wering nog steeds verse keutels of nieuwe knaagschade? Of is onduidelijk welk dier de sporen achterlaat? Laat dan de soort, de toegangspunten en je aanpak beoordelen in plaats van steeds een nieuw apparaat of huismiddel toe te voegen. Volgens de NVWA kan een professionele plaagdierbeheerser de situatie ter plaatse bespreken en een plan van aanpak opstellen.