Schapen

Merinoschaap: kenmerken en wat het houden ervan vraagt

Een witwollig schaap staat op gras voor een houten hek, met het hele lichaam en alle vier de poten in beeld.

Rassenwijzer

Merinoschaap: kenmerken en wat het houden ervan vraagt

Een merinoschaap houden vraagt meer dan belangstelling voor zijn wol. Je hebt ruimte en voorzieningen voor meerdere schapen nodig, tijd om de dieren dagelijks te bekijken en een plan voor de verzorging van hun vacht. Vraag vóór aanschaf welke rasnaam en afstamming bij het aangeboden dier horen. Met alleen het woord ‘merino’ kun je zijn formaat of karakter niet voorspellen.

Een witwollig schaap staat op gras voor een houten hek, met het hele lichaam en alle vier de poten in beeld.
Nederlandse fijne wolmerino

Voor de beschreven witte wol noemt de fokkersvereniging vezels van 16 tot 22 micrometer.

Duits Merinolandschaf

De Duitse rasvereniging noemt 80 tot 90 kg voor volwassen ooien en een wolvezeldikte van 26 tot 28 micrometer.

Duits Merinofleischschaf

De Duitse rasvereniging noemt 75 tot 85 kg voor volwassen ooien en beschrijft nadruk op vleesproductie.

Inhoudsopgave
  1. Producten bij deze gids
  2. Wat is een merinoschaap? Rasgroep, lijnen en namen
  3. Formaat, wol en karakter van verschillende merinolijnen
  4. Waar vragen merinolijnen extra aandacht?
  5. Huisvesting, groepsleven en dagelijkse zorg voor merinoschapen
  6. Voer, drinkwater en uitrusting passend bij het dier
  7. Past een merinoschaap bij jouw ruimte, tijd en voorzieningen?
  8. Veelgestelde vragen over het houden van merinoschapen

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Wat is een merinoschaap? Rasgroep, lijnen en namen

In het Nederlandse overzicht van goedgekeurde fokprogramma’s staat Merino als ras bij de Nederlandse Schapen en Geitenfokkers Organisatie. Dat zegt iets over het fokprogramma, niet dat ieder schaap dat merino wordt genoemd ook geregistreerd is.

Merino wordt daarnaast gebruikt als naam voor een bredere rasgroep. De Duitse schapenfokkerij beschrijft bijvoorbeeld Merinolandschaf en Merinofleischschaf als afzonderlijke rassen. Vertaal die namen niet zomaar naar de Nederlandse registratie. Vraag de verkoper naar de geregistreerde rasnaam, de afstamming en de fokrichting van het dier.

Formaat, wol en karakter van verschillende merinolijnen

De Nederlandse Fijne WolMerino fokkersvereniging beschrijft haar merino als middelgroot en actief. Volgens haar beschrijving verschillen dieren onder meer in de zichtbaarheid van huidplooien rond de nek. Rammen kunnen gehoornd of ongehoornd zijn; ooien zijn doorgaans ongehoornd.

Rasgegevens uit verschillende fokbeschrijvingen; geen maten voor ieder merinoschaap
Beschrijving Gepubliceerd kenmerk Wat controleer je bij het dier?
Nederlandse fijne wolmerino Voor de beschreven witte wol noemt de fokkersvereniging vezels van 16 tot 22 micrometer. Bekijk de vacht en vraag naar de scheergeschiedenis.
Duits Merinolandschaf De Duitse rasvereniging noemt 80 tot 90 kg voor volwassen ooien en een wolvezeldikte van 26 tot 28 micrometer. Ga niet van deze Duitse rasgegevens uit bij een schaap met een andere registratie.
Duits Merinofleischschaf De Duitse rasvereniging noemt 75 tot 85 kg voor volwassen ooien en beschrijft nadruk op vleesproductie. Vraag naar de fokrichting en beoordeel het formaat van het aangeboden dier zelf.

De cijfers komen uit de Nederlandse beschrijving en de Duitse rasbeschrijvingen van Merinolandschaf en Merinofleischschaf. Het zijn geen gezamenlijke bandbreedtes voor alle merino’s.

De Nederlandse fokkersvereniging noemt haar dieren aanhankelijk en braaf. Zie dat niet als garantie voor het karakter van een onbekend schaap. Vraag de houder om te laten zien hoe het dier in zijn groep reageert bij de gebruikelijke verzorging.

Waar vragen merinolijnen extra aandacht?

Bij een schaap met veel wol kan de lichaamsconditie moeilijk te zien zijn. Kijk dus niet alleen naar de vorm van het dier, maar laat je ook voordoen hoe je de conditie voelt. Bekijk vacht, huid, achterhand en klauwen geregeld. Het LICG beschrijft dat vliegenlarven onder de wol kunnen zitten. Een schaap dat zich afzondert, aan de achterhand schuurt of een vervuild achterlijf heeft, vraagt daarom aandacht. Vermoed je maden of ziekte, neem dan direct contact op met een dierenarts.

Een wolvacht die niet vanzelf loslaat, moet worden geschoren. Regel voor jouw dieren een ervaren scheerder en bespreek wanneer het scheren past. Na een scheerbeurt is beschutting tegen kou en felle zon belangrijk. Controleer ook de klauwen; laat bekappen voordoen of uitvoeren als je er geen ervaring mee hebt. Meer uitleg over deze algemene schapenzorg staat bij het LICG.

Huisvesting, groepsleven en dagelijkse zorg voor merinoschapen

Schapen horen bij soortgenoten. Voorzie een groep van weideruimte, drinkwater en een plek om te schuilen bij hevige regen en schaduw te zoeken bij warmte. Bekijk afrastering en doorgangen voor de dieren die er daadwerkelijk gaan lopen, zeker als er lammeren bij komen. Het LICG

  • Elke dag: kijk of alle schapen bij de groep blijven, eten en normaal bewegen. Controleer ook het water en de zichtbare toestand van vacht en achterhand.
  • Regelmatig: beoordeel de conditie en bekijk de klauwen. Leg vast welke veranderingen je bij een dier opmerkt.
  • Vooruit plannen: spreek af wie scheert en wie de dieren controleert als je afwezig bent.

Ook als je schapen als hobby houdt, heb je in Nederland een UBN voor de locatie nodig. RVO vraagt houders dit aan te vragen vóór zij de dieren gaan houden. Controleer bij een overdracht ook de identificatie en de regels voor het melden van aanvoer en afvoer.

Voer, drinkwater en uitrusting passend bij het dier

Gras en hooi zijn ruwvoer voor schapen; vers drinkwater moet beschikbaar zijn. Of een dier aanvullend voer nodig heeft, hangt niet alleen van zijn rasnaam af. Kijk naar het beschikbare ruwvoer, zijn conditie en levensfase. Kies voer dat voor schapen bedoeld is en bespreek voedingsvragen met een deskundige. Het LICG

Begin bij de taak waarvoor je materiaal zoekt: water aanbieden, ruwvoer verstrekken, veilig afscheiden of een scheerbeurt regelen. Kijk daarna naar de dieren die het gebruiken, de groepssamenstelling en de afmetingen van je doorgangen. Controleer de bedoelde diersoort en specificaties van een artikel voordat je het kiest. Je kunt je oriënteren in de bestaande Farmora categorieën voor schapen en geiten en huid en vacht. Een categoriepagina bewijst niet dat een afzonderlijk artikel voor jouw dieren geschikt is.

Past een merinoschaap bij jouw ruimte, tijd en voorzieningen?

De situaties hieronder zijn denkvoorbeelden, geen berekening van de benodigde oppervlakte. Beoordeel de weide en het voer voor de groep die je werkelijk wilt houden.

Twee situaties vóór de aanschaf
Situatie Wat is aanwezig? Wat moet nog worden uitgezocht?
Weide voor een kleine groep Er zijn een omheinde weide, beschutting, drinkwater en iemand die dagelijks kan kijken. Is de weide toereikend voor deze groep? Passen de dieren door de doorgangen? Wie scheert en wie neemt de controles over bij afwezigheid?
Tuin voor één schaap Er is een erf, maar geen weide voor een groep en nog geen plan voor het scheren. Dit is zo geen passend vertrekpunt. Regel eerst groepshuisvesting, weideruimte en verzorging, of zie van aanschaf af.

Vraag de fokker of houder naar de rasregistratie, leeftijd, afstamming, fokrichting, huidige conditie en scheergeschiedenis. Laat het dier bekijken en vraag welke verzorging het gewend is. Bespreek twijfel over gezondheid met een dierenarts. De eisen aan groepsleven en de algemene verzorging vind je ook bij het LICG.

Veelgestelde vragen over het houden van merinoschapen

Is ieder merinoschaap hetzelfde ras?

Nee. Merino staat in een Nederlands fokprogramma, terwijl onder meer Duitse fokverenigingen afzonderlijke merinorassen beschrijven. Vraag daarom welke registratie en afstamming bij het aangeboden dier horen. Zie het Nederlandse overzicht en de Duitse rasindeling.

Waar let ik vooral op bij de verzorging?

Houd de groep dagelijks in het oog en besteed bij een wollig dier aandacht aan conditie, achterhand, vacht en klauwen. Regel tijdig een scheerder. Bij vermoedelijke maden of ziekte bel je een dierenarts. Het LICG

Kan ik uit een rasgewicht afleiden welke uitrusting past?

Nee. Een gepubliceerd rasgewicht is geen maat van jouw dier of van je doorgangen. Controleer de dieren, de plek waar je het materiaal gebruikt en de specificaties van het artikel zelf.