Varkens met buitenuitloop houden: de uitloop beoordelen en controleren
Praktische gids
Varkens met buitenuitloop houden: de uitloop beoordelen en controleren
Wil je varkens met buitenuitloop houden? Kijk dan eerst of ze ook bij regen en warmte een droge rustplek, schaduw en drinkwater kunnen bereiken. Controleer vervolgens de poorten en de hele afscheiding, en loop dagelijks een vaste ronde langs de dieren en hun voorzieningen. Het LICG beschrijft wat varkens op een geschikte weide nodig hebben.
Inhoudsopgave
- Producten bij deze gids
- Uitloopterrein beoordelen: ligging, afwatering en schaduw
- Beschutting en rust voor varkens bij wisselend weer
- Water, voer en toegang op de dagelijkse controleroute
- Afscheiding controleren bij poorten, onderzijde en wilde zwijnen
- Dagelijkse buitenronde: dieren, water, schade en vervuiling
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
De elektrische draad controleren
Schrikdraadtester met 4 LED Niveaus, zonder Grondpiek – Gobel
Met deze tester kun je op verschillende punten langs een elektrische afrastering de aangegeven spanningsniveaus vergelijken.
Let op bij je keuze Gebruik hem alleen bij een elektrische afrastering en controleer poorten en fysieke openingen afzonderlijk.
Een vaste plek voor voer of water
Voertrog van Natuurrubber voor Voer en Water, 32 l – Gobel
Deze trog van 32 liter kan buiten staan en is te gebruiken voor voer of water op een plek die je dagelijks controleert.
Let op bij je keuze Stem de inhoud en het aantal plekken af op je dieren en kijk of de trog schoon en bereikbaar blijft.
Een deel van de uitloop indelen
Kunststof Instappaal, 105 cm, Wit – ZoneGuard
Met deze instappaal kun je koord, draad of lint langs een gekozen lijn plaatsen wanneer je de weide anders indeelt.
Let op bij je keuze Beoordeel de volledige afscheiding op geschiktheid voor jouw varkens; een losse paal houdt ze niet binnen.
Begin bij de toegang: loop langs het drinkpunt, de voerplek en de schuilplek en volg daarna de rand van de uitloop. De vragen hieronder maken zichtbaar wat je vóór gebruik moet aanpassen en wat je later blijft controleren.
Uitloopterrein beoordelen: ligging, afwatering en schaduw
Bekijk waar water na regen blijft staan, waar op warme momenten schaduw valt en of de dieren hun schuilplek kunnen bereiken zonder door een onveilig nat gedeelte te moeten. Varkens wroeten en een weide kan daardoor modderig worden. Volgens het LICG kun je delen van de weide afwisselend beschikbaar stellen, zodat omgewroete grond kan herstellen.
| Controlepunt | Vraag op het terrein | Wat doe je bij een probleem? |
|---|---|---|
| Afwatering | Blijft water staan bij de poort, rustplek of doorgang? | Pak de oorzaak aan en bekijk de plek opnieuw na regen. |
| Schaduw | Kunnen alle dieren er terecht wanneer de zon op de uitloop staat? | Pas de ligging of beschikbaarheid van de schaduwplek aan. |
| Ondergrond | Liggen er scherpe voorwerpen of zijn er kuilen waar dieren lastig uit komen? | Maak de plek ontoegankelijk totdat deze veilig is. |
| Herstelruimte | Kun je een omgewroet deel ontzien zonder water of beschutting af te sluiten? | Deel de uitloop anders in voordat je een deel afsluit. |
Ga je een uitloop aanleggen of veranderen? Controleer dan voor jouw perceel de regels en een eventuele vergunningplicht via het Omgevingsloket. Het Ondernemersplein legt uit hoe je het omgevingsplan bekijkt. Vraag bij onduidelijkheid de gemeente om uitleg.
Beschutting en rust voor varkens bij wisselend weer
Een schuilplek is pas bruikbaar als de dieren er kunnen komen en er droog kunnen rusten. Kijk na regen of de ligplek droog bleef en of de toegang niet is veranderd in een moeilijk begaanbare doorgang. Het LICG adviseert een warm, droog en tochtvrij hok; de algemene huisvestingsregels van RVO verlangen bescherming tegen slechte weersomstandigheden.
Controleer bij warm weer de schaduw op het moment dat de dieren die nodig hebben. Varkens kunnen ook zoelen om af te koelen. Houd een zoelplek en de droge rustplek als verschillende functies in het oog: het ene mag het andere niet onbruikbaar maken. Een schuilhok alleen bewijst dus niet dat de hele uitloop het hele jaar geschikt is. Meer over schaduw, zoelen en buitenhuisvesting bij het LICG.
Water, voer en toegang op de dagelijkse controleroute
Maak het drinkpunt bereikbaar voor de dieren én goed te controleren voor jou. Kijk niet alleen of er een bak staat: ga na of er daadwerkelijk vers water beschikbaar is en of de bak niet vervuild of omgevallen is. Volgens RVO moeten varkens ouder dan twee weken voortdurend voldoende vers water hebben.
Controleer bij het voeren of ook de minder sterke dieren kunnen eten en of voer en drinkwater schoon blijven. RVO stelt eisen aan de toegang tot voer en aan voorzieningen die verontreiniging en rivaliteit helpen voorkomen. Houd de doorgang vrij voor verzorging en kijk vóór en na het openen van de poort of alle dieren binnen de afscheiding zijn. Lees de voereisen voor varkens en de algemene eisen voor voorzieningen.
Afscheiding controleren bij poorten, onderzijde en wilde zwijnen
Volg de volledige rand van de uitloop. Kijk bij poorten, hoeken en de onderzijde naar openingen, losse delen en graafsporen. Een sloot is geen geschikte afbakening: varkens kunnen zwemmen. Het LICG licht de omheining van een varkensweide toe.
Beoordeel daarnaast of wilde zwijnen de gehouden varkens kunnen bereiken, ook aan de andere kant van een hek. Afrikaanse varkenspest kan worden overgedragen door rechtstreeks contact, besmette etenswaren en materialen. Houd bezoekers daarom op afstand van de dieren en laat hen niet voeren. Het bij de KNMvD gepubliceerde noodplan voor buitenvarkenshouderij adviseert een wildwerende afscheiding en scheiding van bezoekers; het is geen algemene wettelijke maatvoering. Bespreek de passende afscheiding voor jouw terrein met een deskundige en raadpleeg de actuele voorzorgsinformatie van de NVWA.
Heeft de afscheiding een elektrische draad? Controleer de werking, beschadigingen en begroeiing volgens de aanwijzingen voor de gebruikte installatie. Kijk ook dan afzonderlijk naar poorten en fysieke openingen. Het noodplan noemt regelmatige controle van de draad en het vrijhouden van begroeiing.
Dagelijkse buitenronde: dieren, water, schade en vervuiling
Loop dagelijks een vaste route en kijk na storm, langdurige regen of hitte opnieuw naar de plekken die daardoor kunnen veranderen. Controleer of de dieren de voorzieningen werkelijk kunnen gebruiken, niet alleen of ze aanwezig zijn. RVO beschrijft de algemene eisen aan verzorging, inspectie en controle van apparatuur; de precieze wettelijke inspectiefrequentie hangt mede af van de houderijsituatie.
- Dieren: tel ze en let op bewegen, eten, drinken, afzondering en zichtbaar letsel.
- Water en voer: controleer beschikbaarheid, werking, vervuiling en toegang voor alle dieren.
- Rustplek en terrein: kijk of de ligplek droog is en zoek naar stilstaand water, kuilen en vervuilde doorgangen.
- Rand en poorten: inspecteer sluitingen, losse delen en nieuwe graafsporen.
- Opvolging: noteer de plek, wat je aantrof en wat bij een volgende ronde opnieuw aandacht vraagt.
Zie je een ziek of gewond dier, regel dan passende verzorging en neem bij ernstige verschijnselen of twijfel contact op met een dierenarts. Vermoed je Afrikaanse varkenspest, meld dit direct volgens de instructie van de NVWA. Wacht niet op een eigen diagnose.
