Vaccinatieplan voor varkens: bereid het gesprek met de dierenarts voor
Praktische gids
Vaccinatieplan voor varkens: bereid het gesprek met de dierenarts voor
Kort antwoord: verzamel gegevens over je varkens, hun herkomst, eerdere vaccinaties en gezondheidsproblemen. Neem ook veranderingen in de houderij mee. De dierenarts kan daarmee beoordelen welke afspraken bij jouw dieren passen. Een gevonden vaccinatielijst is geen plan voor jouw locatie. Stichting Geborgde Dierenarts beschrijft hoe houder en dierenarts bedrijfsspecifieke plannen opstellen.
Inhoudsopgave
- Producten bij deze gids
- Waarom een vaccinatieplan per varkensbedrijf verschilt
- Dierregistratie, eerdere afspraken en bedrijfswijzigingen verzamelen
- Herkomst en actualiteit van vaccinatielijsten en pdf’s controleren
- Afspraken met de dierenarts over varkensvaccinaties vastleggen
- Bij nieuwe varkens of veranderde risico’s opnieuw overleggen
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Dieren herkenbaar markeren
Merkspray voor Varkens en Runderen, Groen, 400 ml – Kerbl Topmarker
Met deze merkspray voor varkens kun je dieren tijdens een ronde herkenbaar markeren als je per diergroep afspraken bijhoudt.
Let op bij je keuze Spreek af wat de kleur betekent; een markering vervangt niet de registratie van wat daadwerkelijk is uitgevoerd.
Waarom een vaccinatieplan per varkensbedrijf verschilt
Begin bij de dieren die je werkelijk houdt. Gaat het om fokdieren, biggen of vleesvarkens? Zijn er dieren bijgekomen waarvan de vaccinatiegeschiedenis onbekend is? Vertel de dierenarts ook over eerdere gezondheidsproblemen en over verschillen tussen de verblijven. Zo wordt duidelijk welke vragen per diergroep beantwoord moeten worden.
Ook de manier van houden kan relevant zijn. Het LICG beschrijft bijvoorbeeld een verhoogd risico op vlekziekte bij varkens die buiten lopen. Dat is een bespreekpunt, geen reden om zelf een vaccin of schema te kiezen.
Maak onderscheid tussen gewone afspraken over diergezondheid en maatregelen bij een uitbraak van een bestrijdingsplichtige dierziekte. In dat laatste geval kan de overheid besluiten welke dieren gevaccineerd worden. Lees het vaccinatiebeleid van de Rijksoverheid.
Dierregistratie, eerdere afspraken en bedrijfswijzigingen verzamelen
Leg vóór het gesprek de bestaande administratie en gezondheidsinformatie bij elkaar. Voor een locatie met varkens gebruikt de houder een UBN. Ook hobbyhouders moeten verplaatsingen melden en een bedrijfsregister bijhouden. Die gegevens helpen om na te gaan welke dieren zijn aangevoerd en wanneer. RVO legt de registratie van varkens uit.
| Onderwerp | Neem mee of noteer | Vraag aan de dierenarts |
|---|---|---|
| Dieren en locatie | UBN, aantallen, diergroepen, geschatte leeftijden en verblijf per groep. | Welke groepen moeten we apart bespreken? |
| Herkomst | Aanvoerdata en beschikbare informatie van de vorige houder of leverancier. | Welke ontbrekende gegevens kan ik nog opvragen? |
| Eerdere vaccinaties | Bewijzen, eigen registraties en eerdere afspraken, met data en betrokken dieren voor zover bekend. | Wat is aantoonbaar uitgevoerd en wat was alleen gepland? |
| Gezondheid | Waargenomen klachten, uitval, onderzoeksuitslagen en eerdere adviezen. | Welke bevindingen veranderen de beoordeling? |
| Veranderingen | Bijvoorbeeld nieuwe dieren, andere huisvesting of een gewijzigde aanvoer. | Moeten bestaande afspraken hierdoor worden herzien? |
Schrijf bij ontbrekende vaccinatiegegevens ‘onbekend’. Een geschatte datum maakt het lastiger om te onderscheiden wat je weet van wat nog nagevraagd moet worden.
Herkomst en actualiteit van vaccinatielijsten en pdf’s controleren
Heb je een lijst gevonden? Kijk wie hem heeft opgesteld, wanneer hij is gepubliceerd, voor welk land hij bedoeld is en over welke dieren hij gaat. Een document voor een andere diergroep of voor maatregelen tijdens een uitbraak hoeft niet aan te sluiten op jouw vraag. Neem het mee als gespreksonderwerp en vraag welke informatie de dierenarts nog nodig heeft.
Wordt er een diergeneesmiddel genoemd, laat dan de dierenarts de actuele Nederlandse toelating en productinformatie beoordelen. Het CBG verwijst voor in Nederland toegelaten diergeneesmiddelen naar de Diergeneesmiddeleninformatiebank. Een vermelding in die databank zegt nog niet dat een vaccinatie voor jouw dieren nodig is.
Afspraken met de dierenarts over varkensvaccinaties vastleggen
Noteer na het gesprek op welke dieren de afspraak betrekking heeft, wie ontbrekende informatie opvraagt, wie de uitvoering regelt en wanneer jullie de afspraak opnieuw bekijken. Houd een geplande vaccinatie gescheiden van de registratie van wat daadwerkelijk is uitgevoerd. Leg bij die registratie vast welke dieren het betrof en op welke datum de handeling plaatsvond. Vraag de dierenarts welke aanvullende gegevens voor jouw situatie nodig zijn.
Voor houders van vijf of meer vleesvarkens beschrijft RVO de verplichting om een bedrijfsgezondheidsplan en bedrijfsbehandelplan te laten opstellen. De dierenarts doet dit in overleg met de houder. De officiële publicatie over de eisen aan het bedrijfsbehandelplan voor varkens noemt vaccinatieschema’s als onderdeel van dat plan. Ga niet uit van dezelfde planplicht voor iedere hobbyhouder; vraag welke regels en eventuele voorwaarden van een regeling voor jou gelden.
Bij nieuwe varkens of veranderde risico’s opnieuw overleggen
Zijn er nieuwe varkens op komst en ontbreken gegevens over hun gezondheid of eerdere vaccinaties? Bespreek dat bij voorkeur voordat ze arriveren. Neem ook opnieuw contact op als je een andere diergroep gaat houden, de huisvesting verandert of je nieuwe gezondheidsproblemen opmerkt. Het LICG adviseert om bij twijfel over de gezondheid van een varken een dierenarts te raadplegen. Wacht bij een ziek dier niet op de volgende bespreking van het vaccinatieplan.
