Kippen en pluimvee

Mugellese kip: identiteit, kenmerken en verzorging

Illustratie van een goudbruin getekende Mugellese hen met een donkere staart, staand op een bodem met stro.

Rassenwijzer

Mugellese kip: identiteit, kenmerken en verzorging

De Mugellese is een klein Italiaans kippenras dat met de streek Mugello in Toscane is verbonden. Het ras wordt beschreven als levendig en broeds. Zoek je een kip voor je erf, kijk dan verder dan het formaat: kun je een veilige ren, een geschikte groep en dagelijkse verzorging bieden? Vraag bij aanschaf ook naar de ouderdieren, want een goudbruine kriel is niet vanzelf een Mugellese. Italiaanse onderzoeksfiche over de Mugellese.

Illustratie van een goudbruin getekende Mugellese hen met een donkere staart, staand op een bodem met stro.
Herkomst

Toscane; de naam is verbonden met Mugello.

Formaat

Van zichzelf een klein ras met een stevige, compacte bouw.

Herkenning

Een enkele kam, onbevederde vleeskleurige poten en variatie in goudbruine tekening.

Traditioneel gebruik

Broeden en de zorg voor kuikens.

Inhoudsopgave
  1. Producten bij deze gids
  2. Rasidentiteit, status en herkomst van de Mugellese
  3. De Mugellese herkennen: uiterlijk en variatie
  4. Praktische eigenschappen van de Mugellese in het dagelijks houden
  5. Dagelijkse verzorging: verblijf, groep, voer, water en controle
  6. De Mugellese vergelijken met andere rassen voor jouw erf

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Rasidentiteit, status en herkomst van de Mugellese

De naam verwijst naar Mugello; in Italiaanse documentatie komt ook Mugellina voor. De Mugellese staat als eigen ras in het Italiaanse stamboek voor inheemse pluimveerassen. In maart 2023 werd het ras daarnaast opgenomen in een Toscaans register en een Italiaans biodiversiteitsregister. Die registraties zeggen iets over de vastlegging van het ras, niet over de afstamming van een kip die je te koop ziet. Het zijn ook geen Nederlandse tentoonstellingsstandaarden. Italiaans stamboek; Regio Toscane.

De Mugellese in het kort
Onderwerp Wat de rasbronnen beschrijven
Herkomst Toscane; de naam is verbonden met Mugello.
Formaat Van zichzelf een klein ras met een stevige, compacte bouw.
Herkenning Een enkele kam, onbevederde vleeskleurige poten en variatie in goudbruine tekening.
Traditioneel gebruik Broeden en de zorg voor kuikens.

Een kip uit de streek Mugello is dus niet alleen daarom een Mugellese. Wil je bewust dit ras aanschaffen of ermee fokken, vraag welke ouderdieren bij de aangeboden dieren horen en welke gegevens de fokker over hun afkomst heeft. Italiaanse onderzoeksfiche.

De Mugellese herkennen: uiterlijk en variatie

De Italiaanse stamboekbeschrijving noemt een compact lichaam, een brede borst, een enkele kam met doorgaans vier tot zes punten en vrij korte, onbevederde vleeskleurige poten. Bij een hen mag de kam iets opzij vallen. Als richtwaarden voor volwassen dieren noemt die beschrijving 0,9 tot 1,0 kilogram voor een haan en 0,7 tot 0,8 kilogram voor een hen. Gewicht of één herkenningspunt bewijst op zichzelf geen afstamming. Italiaanse stamboekbeschrijving van de Mugellese.

Een Italiaanse onderzoeksfiche beschrijft twee veelvoorkomende kleurpatronen: selvatico oro en dorata frumento. Een hen in het eerste patroon heeft onder meer bruin getekende veren en een zalmkleurige borst; een hen in het tweede patroon is lichter en overwegend tarwekleurig. Hanen zien er anders uit dan hennen. Beoordeel daarom geen jong dier of hele foklijn op basis van één foto of veerkleur. Onderzoeksfiche met kleurbeschrijvingen.

Praktische eigenschappen van de Mugellese in het dagelijks houden

Italiaanse rasbronnen beschrijven de Mugellese als beweeglijk, graag buiten scharrelend en geneigd om broeds te worden. De regio Toscane vermeldt ook dat dieren hoog kunnen gaan zitten om aan gevaar te ontkomen. Bekijk dus niet alleen het nachthok, maar ook de afscherming en de bruikbare ruimte van de ren. Bedenk vooraf wat je doet als een hen lang een nest bezet houdt en controleer of ze kan eten en drinken. Dit zijn aandachtspunten voor de houder, geen voorspelling van het gedrag van iedere kip. Italiaanse onderzoeksfiche; Regio Toscane.

De beschreven eieren zijn klein. De productiegegevens in de onderzoeksfiche komen uit bewaarde Italiaanse fokpopulaties en zijn geen leggarantie voor een hen op jouw erf. Is een hoge eieropbrengst je belangrijkste doel, bespreek die verwachting dan met de fokker voordat je kiest. Onderzoeksfiche met gegevens over de onderzochte populaties.

Dagelijkse verzorging: verblijf, groep, voer, water en controle

Houd kippen in een groep, met een nachthok en een buitenren. Zorg voor schaduw, ventilatie zonder tocht, droge rustplekken en gelegenheid om te scharrelen en een stofbad te nemen. Controleer of alle dieren bij hun slaapplaats, voer en water kunnen. Houd nieuw aangekomen kippen eerst gescheiden en geef ze daarna de tijd om aan de bestaande groep te wennen. LICG over het houden van kippen.

Een praktische ronde langs je kippen
Controle Vraag voor vandaag
Groep Zijn alle kippen alert en kan ook een lager geplaatst dier zonder voortdurend najagen bij voer en water?
Water en voer Is er schoon drinkwater en passend basisvoer voor de levensfase van de dieren?
Hok en ren Zijn rustplekken en strooisel droog en zijn de afscherming en sluitingen intact?
Nesten Zijn de nesten schoon en kan een broedse hen bij eten en drinken?

Pluimveekorrel of meel dat bij de levensfase past, vormt het basisvoer; graan en groenvoer zijn aanvullingen. Geef steeds vers drinkwater en maak de drinkbak schoon. Een voerbak moet niet alleen genoeg voer kunnen bevatten: kijk ook of de dieren er zonder gedrang bij kunnen. Let tijdens de dagelijkse ronde op plotselinge lusteloosheid, afwijkende mest, minder eten of ademhalingsproblemen. Neem bij ziekteverschijnselen contact op met een dierenarts; het ras alleen vertelt je niet wat de oorzaak is. LICG over voeding, hygiëne en gezondheid.

Een legplek kiezen

Een legnest moet bereikbaar zijn en ruimte bieden om te draaien. Wil je een hen laten broeden, denk dan ook aan een rustige plek waar andere kippen haar niet blijven storen; een nest met eieropvang is niet automatisch een geschikte broedplek. Je kunt legnesten voor kippen vergelijken op binnenruimte, bereikbaarheid en schoonmaakgemak. Controleer de eigenschappen van het gekozen nest voor je eigen dieren en hok. LICG over legnesten en broedse hennen.

Controleer voordat je kippen buiten laat lopen de actuele informatie van RVO over vogelgriep en eventuele maatregelen in jouw gebied. Die kunnen veranderen.

De Mugellese vergelijken met andere rassen voor jouw erf

Vergelijk op je doel én op de dieren die je werkelijk kunt overnemen. Het LICG beschrijft grote Cochins in het algemeen als rustiger en gespecialiseerde legrassen zoals de Leghorn als actiever. Voor de Mugellese noemen Italiaanse bronnen juist het kleine formaat, de levendigheid en de broedaanleg. Zulke rasbeschrijvingen vervangen geen blik op het gedrag en de gezondheid van de aangeboden dieren. LICG over verschillen tussen kippenrassen; Italiaanse Mugellese onderzoeksfiche.

Vragen die je keuze concreet maken
Jouw wens Vraag vóór aanschaf
Een kleine scharrelkip Is er behalve een nachthok ook een veilige ren waarin de dieren kunnen bewegen en schuilen?
Vooral eieren Passen kleine eieren en mogelijke perioden van broedsheid bij wat je zoekt?
Uitbreiding van je groep Heb je ruimte om nieuwe dieren eerst apart te houden en daarna rustig te introduceren?
Fokken met een bekend ras Kan de fokker ouderdieren en gegevens over de afstamming laten zien?

Vraag bij een aangeboden Mugellese ook naar leeftijd, geslacht en het gebruikte kleurpatroon. Wil je een groter ras afwegen, lees dan het profiel van de Cochin kip. Een pootring, kleur of opgegeven gewicht alleen maakt de afkomst van een dier niet aantoonbaar.