Frisa geit herkennen en haar verzorgingsbehoeften nagaan
Rassenwijzer
Frisa geit herkennen en haar verzorgingsbehoeften nagaan
De Frisa geit is de Italiaanse Frisa Valtellinese, ook Frontalasca genoemd. Het gaat niet om een algemene naam voor geiten uit Friesland. Een zwarte vacht met twee witte strepen langs de kop helpt je het ras te herkennen, maar bewijst de afstamming van een individueel dier niet. Die controle vraagt om rasgegevens die bij de identificatie van dat dier horen. Bekijk het Italiaanse rasblad van AssoNaPa.
Frisa Valtellinese, ook Frontalasca
Val di Rezzalo in de Italiaanse Valtellina
Overwegend zwart, met twee witte strepen langs de kop
In Italië beschreven voor melk en vlees
Inhoudsopgave
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Een vaste voerplek
Voerbak voor Paarden, 6 l, Zwart – Vplast
Deze voerbak is volgens de beschrijving ook voor geiten bedoeld en geeft het voer een vaste plek.
Let op bij je keuze Zorg voor voldoende voerplekken, zodat ook een geit lager in de rangorde rustig kan eten.
Voer overzichtelijk bewaren
Voerton met Deksel en Slot, 40 l – Vplast
Deze voerton van 40 liter heeft een afsluitbaar deksel en een label waarop je de inhoud kunt aangeven.
Let op bij je keuze Ga na of de inhoud past bij het voer dat je droog wilt bewaren; geschikt ruwvoer moet je apart regelen.
| Onderwerp | Wat is bekend? |
|---|---|
| Rasnaam | Frisa Valtellinese, ook Frontalasca |
| Herkomst | Val di Rezzalo in de Italiaanse Valtellina |
| Uiterlijk | Overwegend zwart, met twee witte strepen langs de kop |
| Gebruik | In Italië beschreven voor melk en vlees |
De naam, herkomst en kenmerken staan in het rasblad. De Italiaanse registratie is geen Nederlandse rasregistratie.
Rasnaam, synoniemen en registratie van de Frisa geit
AssoNaPa vermeldt het ras in zijn Italiaanse registratie als Frisa valtellinese o Frontalasca. Frontalasca verwijst naar Frontale in Val di Rezzalo, het herkomstgebied. Het ras valt daar onder een programma voor behoud van inheemse geitenrassen. Vraag bij een aangeboden ‘Frisa’ daarom welke volledige rasnaam in de documenten staat. Lees het registratiereglement van AssoNaPa.
Let ook op welk soort registratie de aanbieder bedoelt. Het Italiaanse reglement onderscheidt een hoofdsectie en aanvullende secties; een vermelding op basis van uiterlijke raskenmerken geeft niet automatisch dezelfde informatie over voorouders als een registratie met afstammingsgegevens. Vraag om het document van het dier zelf, niet alleen om documenten van de ouders. AssoNaPa licht de registratiesecties en documenten toe.
Uiterlijk en praktische kenmerken van de Frisa geit
Het Italiaanse rasblad beschrijft een grote, stevige geit met een overwegend zwarte vacht. De twee witte strepen aan weerszijden van de kop vallen op. Ook de onderkant van de staart en de uiteinden van de poten zijn volgens de beschrijving wit; de buik kan wit zijn, maar dat hoeft niet. De gebruikelijke hoorns buigen naar achteren, terwijl een dier zonder hoorns volgens het rasblad eveneens kan voorkomen. Bekijk de uiterlijke rasbeschrijving.
Beoordeel bij herkenning de hele tekening en de bouw, niet één detail of alleen een portretfoto. Kijk bij een gehoornd dier bovendien of de voerplek en het gaas zo zijn ingericht dat het dier niet klem raakt. Hoe een geit met mensen en soortgenoten omgaat, beoordeel je aan het individuele dier; geiten kunnen onderling in karakter verschillen. Het LICG bespreekt gedrag, voerplekken en afrastering.
Gedocumenteerd gebruik en geschiktheid voor de houder
AssoNaPa beschrijft de Frisa Valtellinese als een ras voor melk en vlees. In het herkomstgebied worden deze geiten van oudsher in het gunstige seizoen langdurig geweid en in de winter op stal gehouden. Dat is een beschrijving van de houderij daar, geen kant en klaar verzorgingsplan voor een dier in Nederland. Een rasnaam voorspelt evenmin hoeveel melk een aangeboden geit zal geven. Lees het Italiaanse rasblad.
| Je plan | Wat controleer je? |
|---|---|
| Geiten als hobbydieren | Is er gezelschap van andere geiten, een bruikbare uitloop en een droge rustplek? |
| Een aantoonbaar rasdier | Kun je de rasgegevens verbinden aan de identificatie van juist dit dier? |
| Melk als doel | Welke informatie heeft de houder over dit dier en hoe regel je de dagelijkse verzorging en eventuele voortplanting? |
| Een klein of open erf | Kun je eerst genoeg ruimte, beschutting en een veilige omheining bieden? |
Geiten hebben soortgenoten en een uitloop nodig. Ze kunnen goed klimmen en vragen om een stevige omheining. Beoordeel dus eerst je verblijf en de dieren die je daadwerkelijk wilt houden. Lees de informatie over geiten van het LICG.
Groep, voer, water, onderdak en afrastering
Voor de dagelijkse verzorging zijn de algemene behoeften van geiten het uitgangspunt. Gebruik deze controlelijst voor je eigen groep en verblijf. Het LICG beschrijft de onderliggende aandachtspunten.
| Onderdeel | Vraag voor jouw verblijf |
|---|---|
| Groep | Zijn er andere geiten als gezelschap? Kan ook een dier dat lager in de rangorde staat rustig eten? |
| Voer | Is er geschikt ruwvoer, ook wanneer de dieren weiden? Stem aanvullend voer af op het dier en verander het rantsoen geleidelijk. |
| Water | Hebben alle dieren steeds toegang tot vers drinkwater? |
| Onderdak | Kunnen alle geiten tegelijk droog rusten en is er buiten beschutting tegen felle zon? |
| Afrastering | Zijn hek en poort intact? Kan een gehoornde kop niet vast komen te zitten en staat klimmateriaal niet direct naast het hek? |
| Observatie | Eten en bewegen de dieren zoals je gewend bent? Zie je afzondering, wondjes of een vervuild achterlijf? |
Neem contact op met een dierenarts als een geit plotseling sloom wordt, niet normaal eet of andere tekenen van ziekte laat zien. Probeer niet op basis van alleen die waarneming zelf een diagnose of behandeling vast te stellen. Het LICG beschrijft signalen om op te letten.
Welke uitrusting heeft je verblijf nodig?
Loop de voerplekken, drinkplek, schuilplek en erfgrens na voordat je iets koopt. Controleer bij voer en verzorgingsartikelen altijd of ze voor geiten bedoeld zijn: een product voor schapen is niet vanzelf ook geschikt voor geiten. In de Farmora categorie voor schapen en geiten kun je per artikel de bedoelde diersoort en toepassing bekijken. De categorie op zichzelf bevestigt geen geschiktheid voor een individueel dier. Het LICG bespreekt onder meer het verschil tussen schapenvoer en geitenvoer.
Identiteitsbewijs en rasgegevens bij aanschaf
Houd identificatie van het dier en gegevens over het ras uit elkaar. Volgens RVO moet een geit twee goedgekeurde identificatiemiddelen hebben, waarvan minimaal één elektronisch is. De identificatiecode maakt duidelijk om welk dier het gaat, maar zegt op zichzelf niets over zijn rasafstamming. Lees de identificatieregels van RVO.
- Vergelijk dier en gegevens. Controleer of de identificatiecode van de aangeboden geit overeenkomt met de gegevens van de aanbieder.
- Vraag naar de rasregistratie. Staat Frisa Valtellinese of Frontalasca op een document voor dit dier? Vraag welke registratiesectie en welk document van toepassing zijn. AssoNaPa kent zowel zoötechnische certificaten als rasattesten voor verschillende secties. Bekijk de documentsoorten van AssoNaPa.
- Bespreek de overgang. Vraag wat het dier nu eet, met welke geiten het samenleeft en of er bijzonderheden in gedrag of gezondheid zijn.
- Regel de Nederlandse registratie. Vraag vóór het houden van geiten een UBN aan, ook als je ze voor de hobby houdt. Meld aanvoer uit Nederland in I&R binnen zeven kalenderdagen. Bij rechtstreekse aanvoer uit Italië gaat het om een importmelding; controleer de bijbehorende regels voordat je het dier laat komen. RVO over het UBN en RVO over aanvoer en import.
Een passend uiterlijk is een reden om verder te kijken, geen vervanging voor gegevens die aantoonbaar bij het dier horen. Zo voorkom je dat een rasnaam in een advertentie meer zekerheid suggereert dan de beschikbare documenten bieden.
