Pinzgauer geit: herkomst, kenmerken en verzorging bij de raskeuze
Rassenwijzer
Pinzgauer geit: herkomst, kenmerken en verzorging bij de raskeuze
De Pinzgauer geit is een gehoornd berggeitenras uit het Oostenrijkse Pinzgau. Het ras is daar gebruikt voor melk, vlees en landschapsbeheer. Overweeg je een dier aan te schaffen? Controleer dan de afstamming van juist dat dier en kijk of je erf geschikt is voor een groep gehoornde geiten. Lees de rasbeschrijving van het Oostenrijkse ministerie.
Het Oostenrijkse Pinzgau.
Een middelgroot tot groot berggeitenras met een stevige bouw.
Kastanjebruin en middellang, met een donkere rugstreep, donkere gezichtstekening en zwarte benen.
De rasbeschrijving noemt zowel geiten als bokken gehoornd.
Melk, vlees en landschapsbeheer in Oostenrijk.
Inhoudsopgave
- Producten bij deze gids
- Herkomst en rasidentiteit van de Pinzgauer geit
- Feitenkaart: verifieerbare kenmerken en gebruiksdoelen
- Wat gedocumenteerde eigenschappen betekenen voor de dagelijkse verzorging
- Groepshuisvesting, voer, beschutting en afrastering controleren
- Andere geitenrassen kiezen: aanbieders en rasdocumenten vergelijken
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Een extra voerplek
Voerbak voor Paarden, 6 l, Zwart – Vplast
Deze voerbak is ook bedoeld voor geiten en kan helpen om het voer over meerdere bereikbare plekken te verdelen.
Let op bij je keuze Kies een plek waar ook een gehoornde geit rustig kan eten zonder klem te raken of te worden weggejaagd.
Een plek voor drinkwater
Voertrog van Natuurrubber voor Voer en Water, 20 l – Gobel
Deze trog van 20 liter kun je in de stal of buiten als waterbak gebruiken.
Let op bij je keuze Controleer of de trog stabiel staat en of alle geiten steeds bij vers water kunnen.
De elektrische afrastering controleren
Schrikdraadtester met 4 LED Niveaus, zonder Grondpiek – Gobel
Met deze tester kun je de spanning op verschillende punten van een elektrische afrastering vergelijken.
Let op bij je keuze Dit is alleen nuttig als je een elektrische afrastering hebt; controleer openingen waar hoorns kunnen vastlopen ook afzonderlijk.
Herkomst en rasidentiteit van de Pinzgauer geit
De naam verwijst naar het Pinzgau in de Oostenrijkse deelstaat Salzburg. De Oostenrijkse fokorganisatie ÖBSZ beschrijft de Pinzgauer Ziege als een eigen ras. Er bestaat ook een Oostenrijks fokprogramma dat de raskenmerken en de registratie van fokdieren vastlegt. Dat programma beschrijft de fokkerij in Oostenrijk; het bevestigt niet de afstamming van een geit die in Nederland wordt aangeboden. Bekijk de rasbeschrijving van ÖBSZ en het Oostenrijkse fokprogramma.
Verwar de naam niet met Pinzgauer Strahlenziege. De Tiroler rasorganisatie beschrijft die afzonderlijk, met een donkere vacht en lichte strepen in het gezicht. Kleur en tekening kunnen je helpen bij het vergelijken van dieren, maar zijn geen vervanging voor documenten die bij het aangeboden dier horen. Bekijk de Tiroler rasbeschrijvingen.
Feitenkaart: verifieerbare kenmerken en gebruiksdoelen
| Onderdeel | Pinzgauer geit |
|---|---|
| Herkomst | Het Oostenrijkse Pinzgau. |
| Bouw | Een middelgroot tot groot berggeitenras met een stevige bouw. |
| Vacht | Kastanjebruin en middellang, met een donkere rugstreep, donkere gezichtstekening en zwarte benen. |
| Hoorns | De rasbeschrijving noemt zowel geiten als bokken gehoornd. |
| Gedocumenteerd gebruik | Melk, vlees en landschapsbeheer in Oostenrijk. |
De uiterlijke kenmerken komen uit de beschrijving van ÖBSZ; de gebruiksdoelen staan bij het Oostenrijkse ministerie. Ze voorspellen niet hoeveel melk een individueel dier geeft of hoe het zich in jouw groep gedraagt. Voor een jong dier kan ook gelden dat de tekening nog verandert bij de eerste vachtwisseling, zoals de Oostenrijkse rasbeschrijving uitlegt.
Wat gedocumenteerde eigenschappen betekenen voor de dagelijkse verzorging
De bergafkomst neemt de gewone behoeften van een geit niet weg. Geiten horen bij soortgenoten. Binnen een groep kan rangorde bepalen welk dier als eerste bij het voer komt. Kijk daarom niet alleen of er voer ligt, maar ook of ieder dier rustig kan eten. Wordt een geit telkens weggejaagd, dan zijn extra toegankelijke voerplekken iets om te overwegen. Lees het verzorgingsadvies van het LICG.
Bij een ras waarvan de dieren volgens de standaard hoorns hebben, verdient de inrichting extra aandacht. Loop de route tussen stal en wei na: kan een dier ergens met zijn kop doorheen, maar door de hoorns niet meer terug? Kijk ook of dieren elkaar bij een nauwe doorgang kunnen ontwijken. Het LICG waarschuwt specifiek voor gehoornde geiten die vast komen te zitten in gaas en voor klimmogelijkheden dicht bij een omheining. Bekijk de aandachtspunten voor huisvesting.
Neem bij de dagelijkse ronde even de tijd om ieder dier te zien lopen en eten. Let op opvallende veranderingen, zichtbare wondjes en de staat van de klauwen. Eet een dier aanhoudend minder, loopt het kreupel of heeft het een wond, vraag dan een dierenarts om advies. Schrijf zo’n verandering niet zonder onderzoek aan het ras toe. Het LICG beschrijft de dagelijkse controle; de NVWA licht de zorgplicht toe.
Groepshuisvesting, voer, beschutting en afrastering controleren
Loop vóór aankoop je erf alsof de geiten er al zijn. Kunnen ze allemaal droog en beschut liggen? Is er buiten schaduw? Zijn voer en water voor elk dier bereikbaar? Hooi of ander passend ruwvoer en steeds beschikbaar vers drinkwater horen bij de basis. Vraag de aanbieder welk voer de dieren gewend zijn, zodat je een verandering geleidelijk kunt aanpakken. Lees het LICG advies over stal en voeding.
- Groep: kijk of dieren elkaar kunnen ontwijken en of geen enkel dier structureel van voer of water wordt verdrongen.
- Rustplek: controleer of alle dieren tegelijk droog kunnen liggen.
- Wei: bekijk waar dieren schaduw vinden en of een klimobject niet naast de grens staat.
- Afrastering: controleer openingen, hoeken en poorten op plekken waar een kop of hoorn kan vastlopen.
- Dagelijkse ronde: zorg dat je elk dier kunt zien en de voerplaatsen en drinkvoorzieningen kunt controleren.
Zoek je benodigdheden, kies dan op basis van de situatie op jouw erf en de dieren die je houdt. Farmora heeft rubrieken voor schapen en geiten, voeren en drinken en afrastering. Een rubriek of productnaam zegt op zichzelf niet of een voorziening veilig is voor jouw gehoornde geiten.
Andere geitenrassen kiezen: aanbieders en rasdocumenten vergelijken
Begin met je doel. Zoek je gezelschapsdieren, wil je fokken of wil je geiten voor begrazing houden? Vergelijk daarna niet alleen rasbeschrijvingen, maar ook de gegevens van de dieren die daadwerkelijk beschikbaar zijn en de manier waarop zij nu worden gehouden.
| Wat wil je weten? | Vraag aan de aanbieder | Controle ter plekke |
|---|---|---|
| Ras en afstamming | Welke stamboekgegevens horen bij dit dier en zijn ouders? In welke afdeling is het dier opgenomen? | Vergelijk het levensnummer op het document met de identificatie van het dier. |
| Aansluiting bij je groep | Met welke dieren leeft het nu en hoe gaat het bij de voerplaatsen? | Bekijk de groep en bedenk waar een kennismaking op jouw erf rustig kan verlopen. |
| Jouw houderijdoel | Welke individuele gegevens zijn beschikbaar die relevant zijn voor jouw doel? | Beoordeel het dier zelf; neem een algemeen gebruiksdoel niet als individuele belofte. |
| Overgang naar jouw erf | Welk voer en welke huisvesting is het dier gewend? | Controleer je rustplek, doorgangen en afrastering vóór de komst van het dier. |
Een identificatienummer helpt je vaststellen over welk dier de documenten gaan, maar bewijst op zichzelf geen rasafstamming. Het Oostenrijkse fokprogramma registreert ras, levensnummer en bekende voorouders in het stamboek en maakt onderscheid tussen stamboekafdelingen. Vraag daarom naar de documentatie van precies het aangeboden dier als de afstamming voor jou belangrijk is. Bekijk het fokprogramma.
Regel ook de Nederlandse administratie vóór de komst van geiten. Voor hun verblijfplaats is een UBN nodig, ook wanneer je geiten als hobby houdt. Daarnaast gelden regels voor identificatie en meldingen in I&R. Controleer bij een overdracht de actuele stappen bij RVO over het UBN en RVO over schapen en geiten melden.
