Praktische gids

Dracht bij runderen volgen en de afkalving voorbereiden

Zo volgt u de dracht bij een rund: leg vast om welk dier het gaat en wanneer het mogelijk is gedekt of geïnsemineerd. Plan een professionele drachtcontrole, noteer de uitslag en gebruik de verwachte afkalfperiode om de voorbereiding te organiseren. Een berekende datum bevestigt geen dracht en is geen belofte dat het kalf die dag wordt geboren. Lees meer over drachtbepaling bij runderen.

Lees de gids ↓Inhoudsopgave

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Handschoenen voor de afkalfuitrusting

Wegwerphandschoen met Schouderbescherming, Roze, 90 cm, 50 Stuks – Hofman Animal Care Schoudermodel

Deze lange wegwerphandschoen biedt ook bescherming voor schouder en nek en is geschikt voor gebruik bij verlossingen.

Let op bij je keuze Bespreek vooraf met de dierenarts wie de handschoenen gebruikt en wie u belt als de geboorte niet vordert.

€26,15

Bekijk product →

Dieridentiteit, dekdatum of inseminatiedatum en onzekerheden vastleggen

Begin met de identificatiecode van het rund. Neem een inseminatiedatum over uit uw registratie of schrijf op wanneer u een dekking zag. Liep een stier meerdere dagen bij het dier? Noteer dan de hele mogelijke periode. Leg ook een latere dekking of inseminatie vast. Een vergeten dekking of verwisselde dieridentiteit kan de inschatting van de afkalfdatum vertekenen. Lees meer over onzekerheid in dekgegevens.

Invulbare tijdlijn per rund

Gebruik deze kaart op papier of in uw eigen registratiesysteem. Laat onbekende gegevens open en vul controleafspraken pas in wanneer ze zijn gemaakt.

Dracht laten bevestigen door een professional: wat u zelf niet kunt vaststellen

Een dekking of verandering in het uiterlijk van een koe is niet hetzelfde als een bevestigde dracht. Bespreek met uw rundveedierenarts of een vruchtbaarheidsspecialist welke controle past, wanneer die zinvol is en of een hercontrole nodig is. Echografie is een van de methoden voor drachtbepaling. CRV beschrijft bijvoorbeeld controles waarbij vruchtbaarheidsspecialisten dieren scannen. Laat de uitvoerder de uitslag en eventuele twijfel toelichten en zet die op de dierkaart. Leg gezondheidsvragen voor aan uw dierenarts. Bekijk de beschreven controlemethoden en lees hoe CRV drachtcontroles aanbiedt.

Met een drachtkalender de afkalfperiode inschatten

De draagtijd van een rund is globaal negen maanden, maar verschilt tussen rassen en individuele dieren. Een veterinair handboek noemt gemiddeld 279 dagen voor Holstein Friesian en 287 dagen voor Charolais. Dat zijn rasgemiddelden, geen uiterste grenzen en geen voorspelling voor één koe. Bekijk de globale draagtijd en lees over variatie tussen runderen.

Maak bij onzekere dekgegevens eerst een voorlopige planning en bespreek het mogelijke tijdvak bij de drachtcontrole. Markeer daarna een verwachte afkalfperiode in uw agenda. Noteer wanneer een nieuwe controle of een gecorrigeerd dekgegeven de schatting verandert. Ook een digitale kalender rekent met ingevoerde reproductiegegevens en een ingestelde draagtijd; de uitkomst blijft een planningshulpmiddel. Bekijk hoe zo’n berekening in registratiesoftware werkt.

Kan een kalender bevestigen dat een koe drachtig is?

Nee. Houd op de dierkaart onderscheid tussen nog niet gecontroleerd, een professionele uitslag en een eventuele vervolgafspraak. Zo wordt een voorlopige datum niet aangezien voor een bevestigde dracht.

Dagelijkse veranderingen noteren en zorgen bespreken met de dierenarts

Noteer bij uw gebruikelijke ronde kort wat u ziet en vergelijk het dier met haar eerdere gedrag. Eet en herkauwt zij zoals gewoonlijk? Beweegt zij anders? Ziet u verandering aan uier of vulva? Beschrijf wat er veranderde en wanneer u het voor het eerst zag, zonder zelf een oorzaak vast te stellen. Zulke uiterlijke veranderingen kunnen tegen het einde van de dracht optreden, maar geven op zichzelf geen exacte geboortedag. Lees over veranderingen aan het einde van de dracht.

• Bij ziekteverschijnselen: neem contact op met de dierenarts als het rund duidelijk minder eet, opvallend zwak is of niet kan opstaan. Wacht bij een dier dat niet kan opstaan niet op de volgende ronde. Verminderde eetlust en zwakte kunnen verschillende oorzaken hebben en vragen om beoordeling. Bekijk beschreven ziekteverschijnselen laat in de dracht.
• Als de geboorte lijkt te beginnen: noteer wanneer u voor het eerst een vruchtblaas of een deel van het kalf ziet en volg of de geboorte vordert. Ziet u geen voortgang of maakt u zich zorgen, bel dan volgens de afspraken met uw dierenarts. Lees over het volgen van de voortgang bij afkalven.

Verder naar de afkalfvoorbereiding: uitrusting en noodcontacten vinden

Zorg dat degene die de volgende ronde doet de dierkaart, de laatste controleuitslag en de waarnemingen kan vinden. Spreek af wie observeert en wie de dierenarts belt. Zet het telefoonnummer van uw eigen dierenarts en een bereikbaar vervangend contact bij de kaart.

Controleer met de verantwoordelijke waar het afgesproken afkalfmateriaal ligt, waaronder verlichting en schone doeken. Bespreek vooraf met de dierenarts welke voorbereiding en hulp bij uw dieren passen; deze drachtkaart is geen instructie om zelf bij een moeilijke geboorte in te grijpen. Bekijk aandachtspunten voor de voorbereiding.

De dierkaart vervangt de Nederlandse registratie niet. Na een geboorte merkt de houder het kalf vóór de geboortemelding en meldt de geboorte binnen drie werkdagen in I&R. Bekijk de actuele meldregels bij RVO.