Schapen

Brogna schaap: herkenning en voorbereiding op de houderij

Wit schaap met roodbruine vlekken op kop en poten, staand in een grasweide bij een houten hek.

Rassenwijzer

Brogna schaap: herkenning en voorbereiding op de houderij

De Brogna is een schapenras dat vooral in de Italiaanse Lessinia wordt gehouden. Je herkent het vaak aan een witte vacht en roodachtige aftekeningen op kop en poten. Uiterlijk alleen bewijst de afkomst niet. Wil je een Brogna houden, bereid dan eerst een plek in een groep schapen, een geschikte weide en de dagelijkse verzorging voor. Bekijk bij aankoop ook de documenten van het dier. Italiaanse rasstandaard van AssoNaPa; LICG over schapen houden.

Wit schaap met roodbruine vlekken op kop en poten, staand in een grasweide bij een houten hek.
Verspreiding

Vooral de Lessinia en de omgeving van Verona.

Bouw

Middelgroot, met een gemiddelde schofthoogte van 68 cm. Dat is geen vaste maat voor ieder dier.

Vacht en tekening

Witte, open of halfopen vacht; roodachtige tot bruine aftekeningen, vooral op kop en poten.

Gebruik

Vlees, melk en wol.

Inhoudsopgave
  1. Producten bij deze gids
  2. Oorsprong en uiterlijke kenmerken van het Brogna schaap
  3. Gedocumenteerde gebruikseigenschappen van het ras
  4. Weide, beschutting en samenstelling van de kudde
  5. Dagelijkse controle van voer, water, vacht en hoeven
  6. Identiteit en voorgeschiedenis nagaan bij aankoop

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

De Brogna in het kort
Kenmerk Beschrijving in de Italiaanse rasstandaard
Verspreiding Vooral de Lessinia en de omgeving van Verona.
Bouw Middelgroot, met een gemiddelde schofthoogte van 68 cm. Dat is geen vaste maat voor ieder dier.
Vacht en tekening Witte, open of halfopen vacht; roodachtige tot bruine aftekeningen, vooral op kop en poten.
Gebruik Vlees, melk en wol.

Oorsprong en uiterlijke kenmerken van het Brogna schaap

AssoNaPa vermeldt het ras als Brogna (Brogne). De precieze vroegste oorsprong is volgens de Italiaanse rasstandaard niet vastgesteld. De beschreven verspreiding ligt vooral in de Lessinia, in de provincie Verona. Het gaat om een Italiaanse rasbeschrijving, niet om een Nederlandse rasstandaard. Bekijk de rasstandaard van AssoNaPa.

Let bij herkenning op het geheel: een middelgrote bouw, een witte vacht en roodachtige vlekken op de kop en poten. De oren worden vaak schuin omlaag gedragen, maar kunnen ook horizontaler staan. Ooien en rammen zijn doorgaans ongehoornd; bij sommige rammen komen kleine hoornaanzetten voor. Geen enkel afzonderlijk kenmerk bevestigt de afstamming van een dier.

Gedocumenteerde gebruikseigenschappen van het ras

De Italiaanse rasstandaard noemt vlees, melk en wol als gebruiksrichtingen. Dat is geen voorspelling van de opbrengst van een schaap dat je koopt. De standaard beschrijft ook kuddes die in Italië vooral op of nabij het bedrijf grazen; sommige gaan in de zomer naar bergweiden. Neem die praktijk niet over als maatstaf voor wat een Nederlandse locatie nodig heeft. AssoNaPa over gebruik en houderij.

Vraag je vóór aankoop af wat je zelf met de dieren wilt doen. Wil je uitsluitend schapen houden, dan zijn passende huisvesting en verzorging belangrijker dan een verwachte melk of wolopbrengst. Wil je fokken met vastgelegde rasafkomst, bespreek dan eerst welke gegevens van beide ouderdieren beschikbaar zijn. Plan ook het scheren van de wolvacht in. LICG over de verzorging van schapen.

Weide, beschutting en samenstelling van de kudde

Een Brogna hoort bij andere schapen: schapen zijn groepsdieren. Begin je zonder kudde, regel dan niet slechts een plek voor één dier. Controleer vervolgens of de dieren voldoende kunnen grazen, of voer en vers water bereikbaar zijn en waar ze bij regen, hitte en kou beschutting vinden. De Nederlandse welzijnsregels gelden ook voor hobbyhouders en vereisen onder meer een geschikte weide en bescherming tegen extreme weersomstandigheden. LICG over groepshuisvesting; NVWA over welzijnsregels.

Wat controleer je vóór de dieren komen?
Onderdeel Vraag voor jouw situatie
Kudde Zijn er al schapen, of kun je vanaf het begin een groep huisvesten?
Weide Blijft er bruikbaar gras beschikbaar, en wat regel je als dat tijdelijk niet zo is?
Beschutting Kunnen alle dieren een geschikte plek bereiken bij zon, regen en kou?
Afrastering Zijn poorten, openingen en de onderrand veilig voor de dieren die je wilt houden?
Nieuw dier Is er een afzonderlijke plek om het dier vóór samenvoeging te observeren?

Loop ook de drinkplek en de volledige afrastering na. Een productcategorie is geen bewijs dat ieder artikel bij jouw weide past. Voor het vergelijken van benodigdheden kun je de categorie schapen en geiten en de categorie afrasteringsnetten bekijken.

Dagelijkse controle van voer, water, vacht en hoeven

Een vaste ronde helpt je veranderingen per dier op te merken. Schapen eten gras en hooi en moeten altijd vers drinkwater kunnen bereiken. Omdat wol de lichaamsvorm verhult, vraagt de conditie ook om controle van dichtbij. Scheren en het zorgvuldig beoordelen van klauwen plan je apart; dat zijn geen dagelijkse ingrepen. LICG over voeding en verzorging.

  • Voer: is er bruikbaar gras of voldoende geschikt ruwvoer, en kan ieder dier bij het voer?
  • Water: is de drinkplek bereikbaar, schoon en gevuld? Kijk bij vorst extra of het water toegankelijk blijft.
  • Gedrag: eet het schaap en beweegt het met de groep mee zoals gewoonlijk?
  • Vacht en achterhand: zie je vervuiling, nattigheid of opvallend schuren?
  • Gang en klauwen: loopt het dier gelijkmatig, zonder zichtbare moeite?

Is een schaap plots sloom, zondert het zich af, eet het niet normaal of loopt het kreupel? Neem bij vermoedelijke ziekte contact op met een dierenarts. Probeer uit zulke signalen niet zelf een diagnose of behandeling af te leiden. LICG over signalen van ziekte.

Identiteit en voorgeschiedenis nagaan bij aankoop

Hoe onderbouw je dat het dier een Brogna is? Vraag om een rasdocument dat naar het individuele schaap verwijst en vergelijk de diercode op het document met het dier. Vraag welke gegevens over de ouders zijn vastgelegd en in welke sectie van het Italiaanse fokprogramma het schaap staat. AssoNaPa voorziet in zoötechnische certificaten en bewijzen van rasafkomst. Een passend uiterlijk of alleen een oormerk is geen bewijs van de afstamming. AssoNaPa over registratie en rasdocumenten.

Wat vraag je over de voorgeschiedenis? Noteer de herkomst, eerdere gezondheidsproblemen en behandelingen, eventuele dracht en de gezondheidsstatus van het herkomstbedrijf. Bespreek met je dierenarts hoe je een nieuw dier afzonderlijk observeert voordat het bij de kudde komt. Royal GD wijst bij schapen op het risico dat een klauwaandoening via aangekochte dieren in een kudde terechtkomt. Royal GD over aanvoer van schapen.

Welke administratie regel je in Nederland? Ook als hobbyhouder heb je voor het houden van schapen een UBN voor de locatie nodig. Bij verplaatsing moet een vervoersdocument aanwezig zijn. Een binnenlandse aanvoer meld je in het systeem voor identificatie en registratie binnen zeven kalenderdagen. Controleer die registratie los van de rasdocumenten. RVO over het UBN; RVO over melden en vervoersdocumenten.

Komt het schaap rechtstreeks uit Italië of een ander EU land? Bereid de grensoverschrijdende verplaatsing vóór de koop voor. De verantwoordelijke partij moet onder meer zorgen voor het gezondheidscertificaat uit het land van verzending en vastlegging in TRACES. Na aankomst meld je het dier volgens RVO binnen zeven kalenderdagen als import in het Nederlandse registratiesysteem. Controleer ook of er op dat moment aanvullende diergezondheidseisen gelden. NVWA over invoer uit een EU land; RVO over import melden.