Rassenwijzer

Hollandse kriel: kenmerken, verzorging en geschiktheid

De Hollandse kriel is een van oorsprong klein Nederlands kippenras, geen verkleinde versie van een groot ras. Het is vooral een sierkip die goed kan vliegen. Wil je dit ras houden, zorg dan voor een groep, een veilig afgedekte ren en voer en water waar alle dieren bij kunnen. Beoordeel de voorzieningen aan de hand van de kippen die je daadwerkelijk krijgt. Natuurkwartier Nieuwegein en het LICG lichten deze aandachtspunten toe.

Bekijk de kenmerken ↓Inhoudsopgave

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Een overdekte buitenren

Kippenren met Dak, 300 x 300 x 205 cm – Cucciolotta Polly Run

Deze ren met waterafstotend dak biedt kippen buitenruimte naast een kippenhok.

Let op bij je keuze Controleer de aansluiting van het dak op de wanden, de deuren en de onderrand voordat je de ren gebruikt.

€974,95

Bekijk product →

Een vaste voerplek

Voertoren voor Pluimvee van Transparant Biokunststof, Limoengroen, 2 kg – Gaun Bio Green Lemon

Deze voertoren voor pluimvee heeft een doorzichtige voorraadbak, zodat je tijdens de dagelijkse verzorging kunt zien hoeveel voer er nog is.

Let op bij je keuze Kijk of alle kippen bij de voerrand kunnen en er tegelijk voldoende ruimte hebben om te eten.

€10,85

Bekijk product →

Een controleerbare drinkplek

Drinktoren voor Kippen van Doorzichtig Kunststof Limoengroen 5 l – Gaun

Bij deze drinktoren voor kippen kun je het waterpeil zien en de toren schoonmaken wanneer je het water ververst.

Let op bij je keuze Zet de toren stabiel neer en controleer of ook de kleinste kip bij de drinkrand kan.

€9,50

Bekijk product →

Ras, type en namen van de hollandse kriel

De Hollandse kriel werd in Nederland in 1906 als ras erkend. De naam duidt dus een specifiek ras aan, niet zomaar iedere kleine kip. De Hollandse Krielenfokkers Club beschrijft het ras en toont verschillende kleurslagen. Een kleur op zichzelf bevestigt de rasidentiteit niet.

Staat er een plaatselijke of buitenlandse naam in een advertentie? Vraag de aanbieder welke Nederlandse rasnaam wordt bedoeld en bekijk zo mogelijk volwassen dieren uit dezelfde lijn. Leid de identiteit niet alleen af uit een vertaling of een foto.

Volwassen formaat, uiterlijk en gedrag

De rasbeschrijving van de Hollandse Krielenfokkers Club geeft kenmerken van het gewenste volwassen uiterlijk. Het gewicht is een richtpunt uit die beschrijving, geen voorspelling voor iedere kip.

Het Natuurkwartier beschrijft de Hollandse kriel als ondernemend en wijst op het vliegvermogen. Dat helpt bij de keuze van een ren, maar vertelt niet hoe tam of vlieglustig een afzonderlijke kip zal zijn.

Openingen in het verblijf en bereikbaarheid van voer

Een afgedekte ren is bij dit ras een verstandige keuze vanwege het vliegvermogen. Een overkapping helpt bovendien wilde vogels en roofdieren buiten het verblijf te houden. Controleer ook de aansluiting van het dak op het gaas, de deuren, de onderrand en plekken waar een roofdier onder de afscheiding kan graven. Natuurkwartier en het LICG geven hiervoor de achtergrond.

Kijk daarna of iedere kip gemakkelijk door de hokdeur kan, bij de voerrand kan staan en zelfstandig kan drinken. Let bij een voerbak met rooster of bewegend onderdeel op de daadwerkelijke toegang: een grote voorraad zegt daar weinig over. Observeer de groep tijdens het eten. Wordt één dier telkens weggejaagd, dan is een extra bereikbare voerplek het overwegen waard.

Er is geen universele veilige gaaswijdte of voeropening af te leiden uit het rasgewicht. Beoordeel openingen en voorzieningen voor de dieren die je houdt, zonder de ringmaat uit een rasbeschrijving als maat voor het verblijf te gebruiken.

Verblijf, groepssamenstelling en dagelijkse verzorging

Kippen zijn groepsdieren; een groep kan ook uitsluitend uit hennen bestaan. Volgens het LICG bestaat hun verblijf uit een nachthok en een buitenren. Het LICG noemt voor een krielkip minimaal 0,75 vierkante meter leefoppervlak per dier, verdeeld in 0,25 vierkante meter nachthok en 0,5 vierkante meter ren, en benadrukt dat meer ruimte beter is. Gebruik die ondergrens niet als doelmaat: de dieren moeten kunnen scharrelen, stofbaden en elkaar uit de weg gaan.

Zorg voor schaduw en ventilatie zonder tocht in het hok. Houd de slaapplaats droog en maak zitstokken, voerplekken en drinkbakken schoon. Kijk dagelijks of alle dieren eten, drinken en zich zoals gewoonlijk gedragen; ververs het water en raap de eieren. Zit een kip apart, eet ze minder of ademt ze moeilijk, neem dan contact op met een dierenarts in plaats van een oorzaak aan het ras toe te schrijven. Deze basiszorg staat uitgebreider bij het LICG.

Voeg je kippen toe aan een bestaande groep? Houd nieuwkomers eerst apart en begeleid de kennismaking. Let daarbij op verdringing en op plekken waar een opgejaagde kip kan uitwijken. Ook hiervoor biedt het LICG algemene kippeninformatie.

Voer, water en uitrusting op maat

Geef basisvoer voor kippen dat past bij hun levensfase en kies een vorm die de dieren kunnen opnemen. Zorg steeds voor vers drinkwater in een stabiele, bereikbare bak, bij voorkeur in de schaduw. Het LICG beschrijft deze voedings en waterzorg. Bepaal geen dagelijkse voerhoeveelheid alleen op basis van de rasnaam.

• Voerplek: kijk naar de hoogte en vorm van de rand, de toegankelijkheid van eventuele openingen en de ruimte voor meerdere kippen.
• Drinkplek: controleer of ook het kleinste dier gemakkelijk kan drinken en of je de bak goed kunt schoonmaken.
• Nest en zitplek: kijk of de hen zich in het nest kan omdraaien en of staart en vleugels voldoende ruimte hebben op weg naar de zitplek. Het LICG beschrijft deze onderdelen van het hok.

Wil je uitvoeringen vergelijken? Bekijk dan de benodigdheden voor kippen en pluimvee en, voor een nest, de legnesten voor kippen. Controleer de opgegeven maten van een uitvoering én of jouw dieren er goed bij kunnen. Een product in een kippencategorie is niet automatisch passend voor iedere Hollandse kriel.

Past de hollandse kriel bij jouw ruimte en tijd?

Vergelijk niet alleen het aantal vierkante meters. Het vliegvermogen van dit ras en de dagelijkse verzorging van kippen maken ook de inrichting en je routine belangrijk. Natuurkwartier en het LICG beschrijven die uitgangspunten. Dit zijn twee denkvoorbeelden:

Vraag de fokker naar de leeftijd, rasnaam en kleurslag, de huidige groep en het gedrag van de aangeboden dieren. Ga bij je gemeente na welke regels voor het houden van kippen en het plaatsen van een hok op jouw adres gelden. Controleer daarnaast vóór aanschaf en bij veranderingen de maatregelen tegen vogelgriep voor jouw locatie via RVO en de Dierziekteviewer. Een afschermplicht geldt voor particuliere houders wanneer die voor hun regio van kracht is; ga niet uit van een permanente landelijke plicht. De Rijksoverheid legt dit onderscheid uit.

Veelgestelde vragen over de hollandse kriel

Heb je een haan nodig voor een groep Hollandse krielen?

Nee. Een groep hennen kan zonder haan worden gehouden. Houd een kip niet alleen; bekijk of de dieren in jouw verblijf voldoende ruimte en rust vinden. LICG.

Herken je een Hollandse kriel aan de kleur?

Nee. De rasvereniging toont meerdere kleurslagen. Laat je bij twijfel de rasnaam toelichten en vergelijk de bouw en kopkenmerken van volwassen dieren met de beschrijving van de rasvereniging.