Kippen en pluimvee

Kwartels houden voor eieren: verblijf, dagelijkse zorg en eieren rapen

Bruin gevlekte kwartel in een houten verblijf, naast gespikkelde eieren op stro en een mandje met eieren.

Praktische gids

Kwartels houden voor eieren: verblijf, dagelijkse zorg en eieren rapen

Kwartels houden met het doel eieren te verkrijgen kan in Nederland niet zomaar. RVO rekent eieren tot dierlijke producten. Voor een soort die niet op de productiedierenlijst staat, is voor dit doel een eigen ontheffing nodig. De individuele ontheffing voor Japanse kwartels die RVO nog vermeldt, gold uiterlijk tot 6 januari 2026; zij geeft andere houders geen toestemming. Vraag RVO vóór aanschaf hoe de regels voor jouw soort en doel uitwerken, ook als je de eieren alleen zelf wilt gebruiken. Bekijk de uitleg van RVO en het genoemde besluit.

Bruin gevlekte kwartel in een houten verblijf, naast gespikkelde eieren op stro en een mandje met eieren.
Inhoudsopgave
  1. Producten bij deze gids
  2. Past de dagelijkse zorg voor kwartels bij je tijd en ruimte?
  3. Een veilig en goed schoon te maken verblijf voor kwartels
  4. Voer, water en uitrusting voor kwartels dagelijks controleren
  5. Kwarteleieren zoeken, dateren en hygiënisch verzamelen
  6. Bij veranderingen in gedrag, conditie of legpatroon advies vragen

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Een overzichtelijke voerplek

Voertrog voor Pluimvee met 12 Vakken, 20 cm – Gaun

Voertrog voor Pluimvee met 12 Vakken, 20 cm – Gaun

In deze compacte voertrog met 12 vakken kun je tijdens de dagelijkse ronde zien hoeveel voer er nog ligt en wanneer schoonmaken nodig is.

Let op bij je keuze Controleer of jouw kwartels bij de vakken kunnen en of alle dieren tegelijk voldoende ruimte hebben.

Is het houden voor jouw doel toegestaan? Beoordeel dan eerst of je iedere dag tijd hebt voor de vogels, hun verblijf en het zoeken naar eieren. Een kwartelverblijf richt je niet in als een verkleind kippenhok. Het LICG beschrijft de verzorging van verschillende kwartelsoorten.

Past de dagelijkse zorg voor kwartels bij je tijd en ruimte?

Kwartels zijn groepsdieren. Ze brengen veel tijd op de bodem door en hebben plekken nodig waar ze kunnen schuilen. Bedenk vóór aanschaf welke soort je wilt houden, hoeveel dieren er komen en of je ze rustig kunt verzorgen zonder elke keer het hele verblijf te verstoren. Lees meer over gedrag en huisvesting bij het LICG.

Vragen voordat je een verblijf kiest
Vraag Wat spreek je af?
Mag het voor jouw doel? Leg de soortnaam en het doel van de eieren voor aan RVO. Ga niet af op een ontheffing van een andere houder.
Wie zorgt er dagelijks? Regel ook bij afwezigheid iemand voor voer, water, toezicht en het zoeken naar eieren.
Is het verblijf bereikbaar? Plan een route naar bakken, schuilplekken en bodembedekking zonder de vogels op te jagen.

Een eigen lijstje met geraapte eieren is geen officiële dierregistratie. RVO vermeldt dat pluimvee en broedeieren voor identificatie en registratie alleen bij bedrijfsmatig houden geregistreerd hoeven te worden. Voor een niet bedrijfsmatige houder die met pluimvee binnen de EU reist, kan wel een UBN nodig zijn. Registratieregels staan los van de vraag of je kwartels voor eieren mag houden. RVO over dierregistratie; RVO over het UBN voor vogels en pluimvee.

Een veilig en goed schoon te maken verblijf voor kwartels

Voor grondkwartels is de bodem belangrijk. Ze kunnen bij schrik plots omhoog vliegen. Volgens het LICG zijn een verhoogd kippenhok met een trapje en vrije uitloop zoals bij kippen niet geschikt; huisvest kwartels ook niet samen met kippen. Kies een verblijf dat past bij de gekozen soort en waarin je voer, water en vervuilde bodembedekking goed kunt bereiken. Bekijk de huisvestingsinformatie van het LICG.

Controlekaart voor het verblijf
Onderdeel Controlepunt
Afsluiting en bovenkant Kunnen de vogels niet ontsnappen, en kunnen ze zich bij opschrikken niet aan de bovenkant bezeren?
Bodem en beschutting Is er bruikbare loopruimte met meerdere rustige schuilplekken? Blijft de bodem droog en bereikbaar voor schoonmaak?
Zandbad Kunnen de vogels stofbaden, en kun je vervuild materiaal verwijderen?
Legplekken Kun je beschutte plekken op de bodem bekijken zonder het verblijf telkens overhoop te halen?
Voer en water Kunnen alle dieren erbij en kun je de bakken gemakkelijk schoonmaken?

Kwartels nestelen op de grond. Verwacht dus niet dat alle eieren in een kippenlegnest terechtkomen. Neem beschutte plekken op in je dagelijkse zoekronde. Het LICG beschrijft hun nestgedrag.

Voer, water en uitrusting voor kwartels dagelijks controleren

Ververs het drinkwater ten minste dagelijks en controleer of voer en water schoon en bereikbaar zijn. Het LICG noemt volledig siervogelvoer voor volwassen kwartels en raadt kippenvoer als vanzelfsprekende vervanging af. Het noemt ook grit en maagkiezel als onderdelen van de voeding. Kies voer en een vorm die bij jouw kwartelsoort en levensfase passen; neem geen voerhoeveelheid voor kippen over. Lees het voedingsadvies van het LICG.

Kijk tijdens het verversen of er voer is gemorst, water is vervuild en het zandbad nog bruikbaar is. Zo zie je ook meteen of alle vogels bij de voerplek komen.

Zijn bakken voor kippen ook geschikt?

Niet automatisch. Het LICG noemt sommige waterbakjes voor krielkippen als bruikbaar wanneer kwartels er goed bij kunnen. Beoordeel elke bak op bereikbaarheid, vervuiling en schoonmaakgemak. Een passende bak maakt kippenvoer nog niet geschikt als kwartelvoer. Bekijk de voorbeelden van het LICG.

Kwarteleieren zoeken, dateren en hygiënisch verzamelen

Zoek dagelijks op de bekende beschutte plekken en langs de randen van het verblijf. Een ei dat je vandaag vindt, hoeft niet vandaag gelegd te zijn. Noteer daarom de raapdatum; gebruik alleen een legdatum als je die echt weet. Het LICG adviseert nesten tijdens de leg dagelijks te controleren.

  1. Raap de gevonden eieren rustig op en controleer of de schaal heel is.
  2. Houd beschadigde of twijfelachtige eieren apart; gebruik geen ei met een beschadigde schaal.
  3. Noteer de raapdatum op het doosje en houd vondsten van verschillende dagen gescheiden.
  4. Verwijder vuil materiaal waar nodig en was na contact met eieren of schalen je handen met zeep.

Het Voedingscentrum geeft als algemeen advies voor eieren om hele schalen te controleren, je handen na contact met rauwe eieren of schalen te wassen en eieren in de doos bij 4 °C in de koelkast te bewaren. Een raapdatum is geen zekere legdatum en geeft op zichzelf geen houdbaarheid aan.

Hoe houd ik bij wanneer kwarteleieren zijn verzameld?

Eenvoudig invulmodel voor gevonden eieren
Raapdatum Vindplaats Aantal en staat van de schalen Legdatum bekend?
Zelf invullen Zelf invullen Zelf invullen Ja of nee

Bij veranderingen in gedrag, conditie of legpatroon advies vragen

Let tijdens de dagelijkse ronde ook op de vogels. Een kwartel die zich afzondert, bol zit, sloom is, niet naar het voer komt of een rommelig verenkleed krijgt, heeft aandacht nodig. Neem bij zulke signalen contact op met een dierenarts met kennis van vogels. Het LICG beschrijft deze veranderingen als mogelijke ziektesignalen.

Vind je ineens anders of minder eieren? Noteer wanneer en waar je hebt gezocht en wat je aan de vogels, het voer en het verblijf hebt opgemerkt. Een verandering in het aantal gevonden eieren is geen diagnose, maar je aantekeningen helpen bij het vragen van advies.