Runderrassen vergelijken: welke passen bij jouw houderij?
Kennisbank
Runderrassen vergelijken: welke passen bij jouw houderij?
Een passend runderras kies je door eerst je houderijdoel te bepalen: melk, vlees, begrazing of een combinatie. Vergelijk vervolgens de beschreven raskenmerken met je eigen ruimte en werkzaamheden. Het ras alleen voorspelt niet hoe een dier op jouw erf zal functioneren. In onderzoek van Wageningen University & Research verschilden prestaties per ras én bedrijfssysteem.

Inhoudsopgave
- Alle gidsen over dit onderwerp
- Producten bij deze gids
- Houderijdoel en ruimte: welke maten zijn relevant?
- Raskenmerken naast elkaar: wat is aantoonbaar bekend?
- Dagelijkse verzorging: taken en tijd per ras afwegen
- Uitrusting en bereikbaarheid: maten toetsen aan je erf
- Afzonderlijke rasprofielen voor de verdere keuze
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Een plek voor voer of water

Voertrog van Natuurrubber voor Voer en Water, 20 l – Gobel
Deze trog van 20 liter kun je voor voer of water gebruiken, zowel in de stal als buiten.
Let op bij je keuze Meet de beschikbare plek en beoordeel of alle dieren erbij kunnen en of de inhoud volstaat.
Een emmer voor de dagelijkse ronde

Emmer met Vlakke Kant 15 l Blauw – Vplast
Met deze emmer van 15 liter neem je voer of water mee tussen de stal en de weide.
Let op bij je keuze Ga na of 15 liter een hanteerbare hoeveelheid is voor jouw route en werkzaamheden.
Begin met een korte selectie: kies een doel, vergelijk de rassen in de tabel, bekijk je stal en erf en vraag daarna gegevens op over de dieren die daadwerkelijk beschikbaar zijn.
Houderijdoel en ruimte: welke maten zijn relevant?
Maak op papier een eenvoudige route van verblijf naar voer, water en buitenruimte. Dit meetvoorbeeld geeft aan wat je op je eigen schets kunt noteren; de letters zijn geen voorgeschreven indeling.
| Label | Noteer op jouw schets | Controleer bij je plannen |
|---|---|---|
| A. Verblijf | Bruikbare ligruimte, vloer en vrije ruimte om op te staan | Kunnen de beoogde dieren er liggen en bewegen? |
| B. Voer en water | Plekken waar de dieren eten en drinken | Kan ieder dier erbij, ook wanneer andere dieren er staan? |
| C. Doorgang | Smalste vrije breedte, vrije hoogte en ruimte om te draaien | Past de route bij de dieren die je wilt houden? |
| D. Buitenruimte | Poort, ondergrond en plaats van beschutting | Blijft de route bereikbaar wanneer de omstandigheden veranderen? |
Gebruik een rasgemiddelde niet als maat voor een stal of poort. De Nederlandse regels die RVO toelicht stellen onder meer eisen aan bewegingsvrijheid, bescherming bij buiten houden en toegang tot geschikt voer en water. Toets je inrichting aan de dieren en aan de regels die voor jouw houderij gelden.
Raskenmerken naast elkaar: wat is aantoonbaar bekend?
Deze vier Nederlandse rassen vormen een selectie, geen ranglijst. De gebruiksdoelen hieronder zijn beschreven door de gelinkte organisaties. De maat, afstamming en omgang met mensen van een aangeboden dier moet je afzonderlijk nagaan.
| Ras | Beschreven gebruik | Vraag voor jouw keuze | Rasbron |
|---|---|---|---|
| MRIJ | Melk en vlees | Hoe sluit het voeraanbod aan bij je melkdoel? | CRV |
| Groninger blaarkop | Melk en vlees; ook gehouden voor begrazing | Welke taken en voorzieningen vraagt jouw begrazingsplan? | Het Groninger Landschap |
| Fries Hollands vee | Melk en vlees, met meer nadruk op melk | Past melken binnen je dagelijkse werk? | Vereniging van het Fries Hollands rundveeras |
| Lakenvelder | Melk en vlees; er zijn verschillende typen | Welk type houdt de aanbieder en hoe worden die dieren ingezet? | Vereniging Lakenvelder Runderen |
Vraag bij een dier dat je overweegt naar leeftijd, afstamming, lichaamsmaten, eventuele hoorns en hoe het gewend is te worden gehanteerd. Zijn gegevens niet beschikbaar, noteer ze als onbekend in plaats van ze uit een rasbeschrijving af te leiden.
Dagelijkse verzorging: taken en tijd per ras afwegen
Er is geen zinvolle vaste tijd per ras in deze vergelijking. De werkzaamheden hangen ook af van je houderijdoel, de dieren en de inrichting. Maak daarom twee plannen voor een gewone werkdag én voor de dagen dat je zelf afwezig bent.
| Onderdeel | Melkplan | Begrazingsplan |
|---|---|---|
| Vaste ronde | Noteer wie dieren, voer, water en voorzieningen controleert. | Noteer hetzelfde, inclusief de reistijd naar het perceel. |
| Werk volgens je doel | Plan het melken en de werkzaamheden daaromheen. | Plan de controle van toegang, afrastering en beschutting. |
| Als je er niet bent | Wie kan de dieren verzorgen en de voorzieningen bereiken? | Wie kan de dieren controleren en zo nodig een dier afzonderen? |
Stel dat je twijfelt tussen melkvee op het erf en runderen op een verder gelegen perceel. Loop beide plannen met degene door die je vervangt. Meet hoeveel tijd de werkzaamheden in jouw situatie kosten, in plaats van een ras automatisch minder werk toe te schrijven. RVO beschrijft daarnaast eisen aan de controle en verzorging van productiedieren.
Neem registratie mee vóór je dieren aanschaft. Ook voor hobbymatig gehouden runderen is voor de locatie een UBN nodig. RVO beschrijft welke gebeurtenissen, waaronder geboorte, aanvoer en afvoer, je in het identificatie en registratiesysteem moet melden.
Uitrusting en bereikbaarheid: maten toetsen aan je erf
Gebruik de route op je schets nu om de uitrusting te beoordelen. Kijk niet alleen of een dier door een poort kan, maar ook of je voer kunt brengen, water kunt controleren en een dier veilig kunt bereiken.
| Plek of hulpmiddel | Wat toets je? |
|---|---|
| Poort en bocht | De werkelijk vrije doorgang wanneer hek of deur in gebruik is. |
| Voer en drinkplek | Bereikbaarheid voor dieren en voor degene die de voorziening controleert. |
| Plek om een dier te begeleiden | Een vrije route en ruimte om het dier afzonderlijk te bereiken. |
| Halster of ander hulpmiddel | De opgegeven toepassing en maten van het artikel, gevolgd door de pasvorm bij het individuele dier. |
Wil je materiaal voor het begeleiden of tijdelijk herkennen van een rund bekijken? Farmora heeft een categorie voor hanteren en markeren. De rasnaam alleen zegt niet of een specifiek artikel past. Controleer daarvoor de productgegevens en het dier waarvoor je het wilt gebruiken.
Afzonderlijke rasprofielen voor de verdere keuze
Open voor je overgebleven kandidaten de rasbronnen in de vergelijkingstabel. Voor de Groninger blaarkop biedt ook de Blaarkopstichting achtergrond over de fokkerij. Vraag de aanbieder vervolgens om gegevens over de concrete dieren en bespreek hoe zij nu worden gehouden en gehanteerd. Zo kun je een rasbeschrijving naast je eigen plan leggen, zonder eigenschappen van een ras automatisch aan ieder dier toe te schrijven.
Meer lezen over dit onderwerp
Kies een onderwerp en open de gids die bij jouw vraag past.
Runderen
Begin hier
Rekenhulpen en keuzehulpen
Praktische gidsen
- Benodigdheden voor het afkalven: plek, materiaal en hulp voorbereiden
- Besmettelijke ziekten bij runderen: afwijkingen vastleggen en hulp inschakelen
- Biologische runderen houden: welke keuzes bespreek je vooraf?
- Blauwtong bij runderen: wat noteer je en wie raadpleeg je?
- Brucellose bij runderen: bedrijfsstatus en verdenking bespreken
- BSE bij runderen: wat noteer je en wie schakel je in?
- BVD bij runderen: preventie en vragen voor de dierenarts
- Dracht bij runderen volgen en de afkalving voorbereiden
- Gewicht van een rund meten of schatten: kiezen en vastleggen
- Gezondheidsveranderingen bij runderen herkennen en vastleggen
- Giftige planten voor runderen: risicoplekken controleren en veilig handelen
- Huisvesting voor runderen vergelijken: aangebonden en vrij bewegende systemen
- IBR bij runderen: statusdocumenten, aanvoer en preventie
- Identificatie en registratie van runderen: het bedrijfsregister bijhouden
- Indeling van een melkveestal voor dieren en dagelijks werk
- Kalverdiarree herkennen en observaties voor deskundig advies vastleggen
- Kalveropfok praktisch voorbereiden voor het gekozen systeem
- Karkasclassificatie van runderen: uitslag en afrekening begrijpen
- Ketose bij melkkoeien: waarnemingen rond afkalven
- Klauwverzorging bij koeien en ander rundvee: bezoek en materiaal
- Koe rond het afkalven observeren en tijdig de dierenarts bellen
- Kosten van een rundveestal voorbereiden en offertes vergelijken
- Kreupelheid bij runderen herkennen en deskundige hulp inschakelen
- Luchtwegklachten bij runderen observeren en doorgeven aan de dierenarts
- Marktberichten runderen lezen en prijzen vergelijken
- Mastitis bij koeien: afwijkingen vastleggen en de dierenarts betrekken
- Melasse voor runderen: wanneer past het in het rantsoen?
- Melkprijs af boerderij vergelijken met je eigen afrekening
- Melkproductie van runderen bijhouden en officiële controle begrijpen
- Melkvee verzorgen: dagelijkse zorg, stal en melkroutine
- Mineralen en likzout voor runderen kiezen op basis van het rantsoen
- Neospora bij runderen: wat bespreek je met de dierenarts?
- Nodulaire dermatose bij runderen: wat vastleggen bij verdenking
- Opgezet rund: wat noteren en wanneer direct de dierenarts bellen
- Parasieten bij runderen: waarnemingen verzamelen en preventie bespreken
- Paratuberculose bij runderen: wat vastleggen voor overleg met de dierenarts
- Pensverzuring bij runderen: veranderingen vastleggen en advies vragen
- Prefab rundveestal kopen: waar let u op bij offertes en ontwerp?
- Runderen exporteren: van routecontrole tot overdracht
- Runderen in natuurgebieden inzetten: voorbereiding voor beheerders
- Runderen in pension nemen: wat bespreek je vóór aankomst?
- Runderen kopen: controles vóór overdracht en registratie
- Runderen rustig en veilig verplaatsen: route, mensen en hulpmiddelen
- Runderen verzorgen bij warm weer in stal en weide
- Runderen voorbereiden op de overdracht aan het slachthuis: praktische checklist
- Rundertuberculose: statusinformatie en professionele vervolgstappen
- Rundveestal indelen voor dieren en verzorgers
- Schilfers en jeuk bij runderen: observeren en hulp inschakelen
- Staartcouperen bij runderen: welzijn, alternatieven en Italiaanse regels
- Stal voor vleesvee indelen: diergroepen, veilige routes en voorzieningen
- Stamboek runderen: inschrijving en afstamming van een rund controleren
- Subsidies voor rundveehouders: voorwaarden en aanvraagstatus controleren
- UBA en UGB voor runderen volgens de juiste regeling controleren
- Vaccinaties bij runderen: bereid het gesprek met de dierenarts voor
- Vermoeden van een meldingsplichtige ziekte bij runderen: eerste stappen op het bedrijf
- Vervoer van runderen voorbereiden: wat controleer je voor de rit?
- VKI formulier runderen: gegevens verzamelen en controleren
- Vleesvee houden: voorzieningen en controles voor elke dag
- Vloer voor de rundveestal beoordelen op gebruik en onderhoud
- Voeding en groei van vleesrunderen systematisch volgen
- Voedsel voor runderen: bereid het gesprek over het voerplan voor
- Voortplanting bij runderen plannen: van fokdoel tot registratie
- Werk met aangespannen runderen voorbereiden met deskundige begeleiding
Rassen
- Aberdeen Angus runderen: kenmerken en wat het houden vraagt
- Abondance rund: herkomst, kenmerken en dagelijkse verzorging
- Angler rund: kenmerken, verzorging en geschiktheid voor je bedrijf
- Ankole rund: herkenning en praktische houderij
- Aubrac runderen: herkomst, kenmerken en verzorging
- Belgisch witblauw rund: raskenmerken en praktische verzorging
- Belted Galloway runderen: raskenmerken en houden
- Blonde d'Aquitaine runderen: kenmerken en wat het houden vraagt
- Brandrode runderen: herkomst, kenmerken en verzorging
- Brown Swiss rund: raskenmerken en wat de verzorging vraagt
- Charolais rund: raskenmerken, verzorging en geschiktheid
- Chianina runderen: kenmerken, huisvesting en verzorging
- Dahomey runderen: rasidentiteit, eigenschappen en houderij
- Dexter runderen: kenmerken en praktische verzorging
- Galloway runderen: raskenmerken en praktische verzorging
- Groninger blaarkop: kenmerken en wat het houden vraagt
- Guernsey koe: raskenmerken en wat het houden vraagt
- Heckrund: oorsprong, uiterlijk en aandachtspunten bij het houden
- Hereford runderen: kenmerken, huisvesting en verzorging
- Hinterwälder rund: rasfeiten, gebruik en verzorging
- Holstein koe: kenmerken en wat houden praktisch vraagt
- Jersey koe: raskenmerken en praktische vragen bij het houden
- Lakenvelder runderen: raskenmerken en wat het houden vraagt
- Limousin runderen: raskenmerken en wat het houden vraagt
- Maine Anjou runderen: rasfeiten, eigenschappen en verzorging
- Marchigiana rund: herkenning, verzorging en geschiktheid voor je bedrijf
- Montbéliarde rund: herkomst, kenmerken en verzorging
- Murnau Werdenfelser rund: herkomst, kenmerken en verzorging
- Normandisch rund: rasprofiel voor keuze en verzorging
- Parthenaise runderen: rasprofiel, verzorging en aankoop
- Piemontese runderen: kenmerken en houden in de praktijk
- Pinzgauer rund: raskenmerken, verzorging en aankoop
- Podolica rund: raskenmerken, huisvesting en een dier kiezen
- Salers rund: herkomst, kenmerken en geschiktheid voor de houderij
- Sayaguesa runderen: rasidentiteit, verzorging en begrazing
- Schotse hooglander: raskenmerken en houden in de praktijk
- Simmentaler rund: kenmerken, verzorging en geschiktheid
- Texas Longhorn runderen: herkomst, bouw en verzorging
- Uckermärker rund: raskenmerken en verzorging op het erf
- Wagyu runderen: identiteit controleren en verzorging voorbereiden
- Watusi rund: rasnaam, kenmerken en praktische verzorging