Salers rund: herkomst, kenmerken en geschiktheid voor de houderij
Rassenwijzer
Salers rund: herkomst, kenmerken en geschiktheid voor de houderij
Het Salers rund is een Frans runderras uit het Centraal Massief. De roodbruine vacht, het vaak gekrulde haar en de gebogen hoorns zijn herkenningspunten. Tegenwoordig wordt het ras vooral als zoogkoe gehouden. Of een Salers bij je past, hangt vervolgens af van het individuele dier en van de ruimte, verzorging en omgang die je kunt bieden. Groupe Salers Évolution beschrijft de herkomst; de rasbeschrijving licht het gebruik toe.
Het Franse Centraal Massief, in de omgeving van Salers.
Doorgaans roodbruin tot mahoniekleurig, vaak met gekruld haar.
Traditioneel opvallend gebogen; hoornloze dieren komen ook voor.
Vooral zoogkoeienhouderij voor vleesproductie, met daarnaast een melkgerichte traditie.
Inhoudsopgave
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Voer netjes bewaren
Voerton met Deksel en Slot, 40 l – Vplast
Deze voerton met deksel en sluiting helpt om voer afgesloten te bewaren en ongewenste dieren erbij weg te houden.
Let op bij je keuze Controleer of 40 liter genoeg is voor het voer dat je apart wilt bewaren.
Een vaste plek voor zout en mineralen
Liksteen van Rotszout voor Rundvee, 10 kg – Excellent Mineral Rund
Met deze liksteen kunnen runderen zout en mineralen opnemen op een vaste plek.
Let op bij je keuze Bespreek met je voedingsadviseur of deze steen past bij het rantsoen van jouw dieren.
Franse rasnaam, Duitse benaming en herkomst
Salers is de Franse rasnaam. Een vache Salers is een Salers koe. Het Duitse Salers Rind of Salers Rinder verwijst naar een rund of runderen van hetzelfde ras, niet naar een afzonderlijk Duits ras. Zowel de Franse rasorganisatie als de Duitse Salersvereniging noemt het Franse Centraal Massief als herkomstgebied.
| Onderwerp | Rasbeschrijving |
|---|---|
| Herkomst | Het Franse Centraal Massief, in de omgeving van Salers. |
| Vacht | Doorgaans roodbruin tot mahoniekleurig, vaak met gekruld haar. |
| Hoorns | Traditioneel opvallend gebogen; hoornloze dieren komen ook voor. |
| Gebruik | Vooral zoogkoeienhouderij voor vleesproductie, met daarnaast een melkgerichte traditie. |
Dit zijn kenmerken van het ras, geen bewijs van de afstamming van een afzonderlijk dier. De Duitse rasvereniging beschrijft onder meer de variatie in vachtkleur en hoorns.
Gedocumenteerd uiterlijk en gebruik van het Salers rund
Bij het gebruikelijke rasbeeld horen een stevige bouw, een roodbruine vacht, gekruld haar, zwarte klauwen en hoorns die aan een lier doen denken. De Duitse rasvereniging vermeldt ook zwarte en hoornloze dieren. Alleen op kleur of hoornvorm afgaan is dus geen betrouwbare manier om de afstamming te beoordelen. Bekijk de beschrijving van de Duitse Salersvereniging.
Salers runderen werden vroeger ook voor melk en trekwerk gehouden. De Franse rasorganisatie beschrijft nu vooral de zoogkoeienhouderij, waarbij kalveren bij hun moeder drinken. De historische melkgerichte houderij laat zien dat het ras verschillende gebruiksvormen kent; het is geen reden om aan te nemen dat ieder aangeboden dier geschikt is om te melken.
De rasorganisatie noemt moederlijke eigenschappen en gemakkelijk afkalven als sterke punten. Dat voorspelt niet hoe een individuele geboorte verloopt. Vraag bij een fokdier naar de beschikbare gegevens en richt het toezicht rond het afkalven in. Houd er bij de omgang rekening mee dat een koe haar kalf kan beschermen. Lees de Franse rasbeschrijving.
Huisvesting, omgang en verschillen tussen dieren
Een Salers kan in een houderij met weidegang passen, maar de inrichting moet bij de dieren en de groep aansluiten. Kunnen ze veilig lopen en rusten? Zijn voer en water voor alle dieren bereikbaar? En kun je een dier afzonderen als verzorging nodig is? De RVO beschrijft de Nederlandse eisen voor onder meer bewegingsvrijheid, geschikte verzorging en veilige huisvesting.
Bekijk een dier bij voorkeur tijdens een gewone handeling van de houder, bijvoorbeeld wanneer de groep wordt verplaatst. Let op de reactie op mensen en op andere runderen. Vraag hoe het dier doorgaans wordt gehanteerd en of er eerder problemen waren. Vooral bij een koe met kalf is een veilige manier om beide te controleren belangrijker dan een algemeen oordeel over het temperament van het ras.
Loop ook je erf na: denk aan doorgangen, drinkplekken, een veilige plek voor controle en de afrastering. De categorie voor runderen en de categorie afrastering bieden een startpunt om benodigdheden te bekijken. Controleer bij elk concreet product afzonderlijk of de toepassing bij je dieren en inrichting past.
Water, voeradvies, beschutting, klauwen en toezicht
De basis is voor ieder rund dezelfde: voldoende geschikt voer en water, passende huisvesting en zorg wanneer een dier ziek of gewond is. De uitvoering verschilt met de dieren, de groep en het seizoen. Bekijk de algemene verzorgingsregels bij RVO.
| Onderwerp | Wat kijk je na? |
|---|---|
| Water | Is de drinkplek bereikbaar, werkt de voorziening en is het water schoon? |
| Voer | Kunnen alle dieren eten? Bespreek het rantsoen voor de dieren die je houdt met een voedingsadviseur of dierenarts. |
| Beschutting | Kunnen de dieren bij hitte schaduw vinden en bij koud, nat weer beschutting en een droge ligplaats? |
| Beweging | Loopt een dier anders dan voorheen, blijft het achter of ontziet het een poot? |
| Toezicht | Merk je veranderingen in eten, drinken, gedrag of lichamelijke toestand op, en kun je het betreffende dier bereiken? |
Zorg bij hitte in de wei voor voldoende schaduw en water. Bij koud en nat weer zijn wind, neerslag en een droge ligplaats van belang. Let daarbij extra op jonge, oude, magere of zieke dieren. Dat het ras als robuust wordt beschreven, neemt de noodzaak van bescherming niet weg. De NVWA geeft aanwijzingen voor hitte en koud en nat weer.
Neem een afwijkende gang of duidelijke kreupelheid serieus. Aan de manier van lopen alleen kun je de oorzaak niet vaststellen; laat een afwijking beoordelen. Neem bij duidelijke kreupelheid, ziekteverschijnselen of achteruitgang contact op met een dierenarts. GD beschrijft kreupelheid bij verschillende klauwaandoeningen; de RVO beschrijft de zorgplicht.
Afstamming en individuele beoordeling voor het houderijdoel
Begin bij je doel. Zoek je een zoogkoe voor de fokkerij, een dier voor een bestaande groep of runderen voor een ander systeem? De rasbeschrijving vertelt waarom Salers voor zoogkoeienhouderij wordt gebruikt, maar niet of een aangeboden dier bij jouw groep past. Beoordeel daarom ook leeftijd, conditie, beweging, gedrag en de beschikbare informatie over eerdere verzorging. Lees meer over het gebruik van het ras.
Vraag bij een aangeboden fokdier welk bewijs van afstamming beschikbaar is. De Franse rasorganisatie laat de genealogische registratie verzorgen door het Herd Book Salers en geeft zoötechnische certificaten met diergegevens en afstamming uit. Vergelijk het identificatienummer op documenten met de oormerken van het dier. Een uiterlijk dat bij Salers past, vervangt die controle niet. Bekijk de taken van Groupe Salers Évolution.
| Je plan | Vraag voor jouw situatie |
|---|---|
| Fokken met zoogkoeien | Welke afstammingsgegevens zijn beschikbaar en hoe organiseer je toezicht bij koeien met kalveren? |
| Weidegang | Zijn water, schaduw, beschutting en een geschikte rustplek bereikbaar wanneer het weer verandert? |
| Uitbreiding van de groep | Hoe reageert dit dier op soortgenoten en kun je het zo nodig veilig afzonderen? |
Houd je runderen in Nederland, regel dan ook de identificatie en registratie. Volgens de RVO moet de verblijfplaats met een UBN geregistreerd zijn en moeten runderen geregistreerd zijn en twee oormerken dragen. Een binnenlandse aanvoer meld je binnen drie werkdagen in I&R. Komt het dier uit een ander EU land, bekijk dan ook de afzonderlijke regels voor paspoort en importmelding op de RVO pagina over runderen melden.
