Praktische gids

Wormen bij varkens: wat je kunt waarnemen en bespreken

Vermoed je wormen bij je varkens? Kijk welke dieren anders eten, zich anders gedragen of lichamelijk veranderen, en schrijf op sinds wanneer. Neem die observaties mee naar de dierenarts. Alleen aan het gedrag of afwijkende mest kun je de oorzaak niet vaststellen. Het LICG adviseert om een aanpak tegen parasieten met de dierenarts af te spreken.

Lees de gids ↓Inhoudsopgave

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Varkens herkenbaar markeren

Merkspray voor Varkens en Runderen, Blauw, 400 ml – Kerbl Topmarker

Met een kleurmarkering herken je tijdens volgende rondes welke varkens je wilt blijven observeren.

Let op bij je keuze Spreek met iedereen die de dieren verzorgt af wat de blauwe markering betekent.

€6,95

Bekijk product →

Mest van de stalvloer halen

Mestschraper zonder Steel Blauw, 35 cm – Vplast

Met deze schraper schuif je mest en vuil op de stalvloer bij elkaar voordat je het opruimt.

Let op bij je keuze De schraper wordt zonder steel geleverd; controleer welke steel je erbij gebruikt.

€3,95

Bekijk product →

In het kort: beschrijf wat je ziet, loop het verblijf en de komst van nieuwe dieren na, en bespreek welk onderzoek of welke opvolging nodig is. Kies niet zelf een middel op basis van een merknaam.

Veranderingen bij varkens waarnemen zonder worminfectie vast te stellen

Let vooral op veranderingen ten opzichte van wat voor jouw dieren gebruikelijk is. Eet een varken minder, lijkt het magerder of groeit een jong dier minder goed? Hoor je hoesten of zie je andere mest? Vermagering en trage groei kunnen bij parasitaire problemen voorkomen; ook hoesten kan bij spoelworminfecties optreden. Geen van die verschijnselen bewijst op zichzelf dat wormen de oorzaak zijn. Het LICG beschrijft mogelijke verschijnselen; het Merck Veterinary Manual beschrijft spoelwormen bij varkens.

• Noteer welk dier het betreft en wanneer je de verandering voor het eerst zag.
• Schrijf op wat je daadwerkelijk waarneemt, bijvoorbeeld ‘hoest tijdens het voeren’ in plaats van een vermoedelijke diagnose.
• Kijk of andere dieren in hetzelfde verblijf ook veranderd zijn.

Bel de dierenarts als een varken ziek oogt of de klachten aanhouden. Bij duidelijke benauwdheid of snelle achteruitgang bel je direct, zonder eerst een gepland mestonderzoek af te wachten. Het LICG adviseert bij twijfel over de gezondheid een dierenarts te raadplegen.

Reiniging, mestbeheer en nieuwe dieren in de verblijfsroutine

Loop na waar mest terechtkomt: in het hok, bij voer en water en in de buitenruimte. Het LICG adviseert mest van de weide te halen om de kans op wormbesmetting te verkleinen. Zie schoonmaken niet als garantie dat een verblijf vrij van wormeieren is: Wagenings onderzoek bij biologische vleesvarkens laat zien dat minder mestcontact en het schoonspuiten van de uitloop spoelworminfecties niet vanzelf voorkwamen. Bespreek bij terugkerende problemen de schoonmaakroutine met de dierenarts. Lees ook het advies van het LICG over mest verwijderen.

Komen er nieuwe varkens bij? Noteer hun herkomst en aankomstdatum, waar ze verblijven en wanneer ze contact met de andere dieren kregen. Vraag de dierenarts welke gezondheidscontrole vóór samenvoegen passend is. Het LICG raadt aan insleep van aandoeningen in de aanpak mee te nemen.

Onderzoek en preventie van wormen met de dierenarts bespreken

Vraag of mestonderzoek zinvol is, van welke dieren een monster nodig is en hoe je het moet aanleveren. Bij spoelwormen kunnen eieren pas in de mest verschijnen nadat de wormen volwassen zijn. Een uitslag zonder aangetoonde eieren sluit een vroege besmetting daarom niet uit. Laat de dierenarts de uitslag beoordelen in samenhang met de klachten, leeftijd en voorgeschiedenis van de dieren. Deze beperking van mestonderzoek wordt beschreven in het Merck Veterinary Manual.

Vraag ook welke parasieten voor jouw dieren relevant zijn, wat je aan de verblijfsroutine kunt verbeteren en wanneer jullie opnieuw contact hebben. Zo leg je niet alleen een uitslag vast, maar ook wat de volgende stap is.

Waarom Evomec, poeders en natuurlijke middelen geen gebruiksadvies zijn

‘Evomec’ of ‘poeder tegen wormen’ is geen voldoende productinformatie. Noteer de volledige naam en het registratienummer van een middel en laat de dierenarts het etiket en de officiële productinformatie beoordelen. Een Europese productpagina voor Evomec betreft een toelating in Roemenië; dat is geen Nederlandse gebruiksinstructie. De Nederlandse diergeneesmiddeleninformatiebank vermeldt afzonderlijk Ivomec voor varkens. Vergelijkbaar klinkende namen maken producten niet uitwisselbaar.

Ook ‘natuurlijk’ betekent niet dat een product een worminfectie behandelt. In een Wagenings onderzoek naar drie kruiden bij vleesvarkens werden de onderzochte kruiden niet aanbevolen als alternatief voor een gangbare behandeling van spoelwormen. Dat resultaat zegt niet alles over ieder denkbaar product, maar een algemene claim is geen reden om onderzoek of zorg uit te stellen. Het CBG waarschuwt bovendien voor claims die ten onrechte de indruk wekken dat een ander product een diergeneesmiddel is.

Observaties en afspraken met de dierenarts vastleggen

Gebruik dit overzicht tijdens het gesprek. Vul in wat je zelf weet en schrijf de afspraken van de dierenarts erbij.