Varkensprijzen begrijpen: van levende dieren tot prijzen na de slacht
Praktische gids
Varkensprijzen begrijpen: van levende dieren tot prijzen na de slacht
Een prijs per kilo levend gewicht kun je niet rechtstreeks vergelijken met een prijs per kilo karkasgewicht. Controleer eerst wat wordt verkocht, daarna de eenheid, de periode en de voorwaarden. Een marktprijs is geen offerte voor jouw dieren.
Inhoudsopgave
- Aankoopprijzen, producentenprijzen, vraagprijzen en slachtprijzen
- Prijs per kilo levend gewicht of karkasgewicht en de voorwaarden
- Noteringsdatum en markt: prijzen uit verschillende landen vergelijken
- Transport, verwerking en andere kosten controleren
- Actuele officiële marktbronnen en adviseurs raadplegen
Aankoopprijzen, producentenprijzen, vraagprijzen en slachtprijzen
Deze woorden beschrijven niet allemaal hetzelfde: soms gaat het om het perspectief van koper of verkoper, soms om een genoemde prijs of om het product na de slacht. RVO onderscheidt in zijn marktinformatie onder meer gemiddelde marktprijzen, aankoopprijzen en verkoopprijzen. Bekijk welke prijsgegevens RVO verzamelt.
| Aanduiding | Betekenis | Nog te controleren |
|---|---|---|
| Aankoopprijs | De prijs vanuit de koper bekeken. | Voor welk dier en welke levering? |
| Producentenprijs | De prijs of opbrengst vanuit de varkenshouder bekeken. | Een gemiddelde, een notering of de eigen afrekening? |
| Vraagprijs | Het bedrag dat een verkoper noemt, bijvoorbeeld in een advertentie. | Is er al een prijs overeengekomen? |
| Slachtprijs | Een prijsnotering of afrekening voor geslachte varkens. | Welk gewicht en welke kwaliteitsvoorwaarden gelden? |
Let ook op de diercategorie. Het wekelijkse prijsrapport van de Europese Commissie toont bijvoorbeeld biggen per dier en varkenskarkassen per 100 kilogram karkasgewicht. Dat zijn geen uitwisselbare prijzen. Een slachtprijs is bovendien iets anders dan de winkelprijs van een stuk varkensvlees.
Prijs per kilo levend gewicht of karkasgewicht en de voorwaarden
Levend gewicht hoort bij het dier vóór de slacht; karkasgewicht wordt na de slacht vastgesteld. Zelfs als twee bedragen allebei per kilo luiden, is hun gewichtsbasis dus anders. Bij de door RVO beschreven slachtafrekening spelen uitbetalingsgewicht, classificatie en type een rol.
Lees in de oorspronkelijke notering of de prijs per dier, per kilo levend gewicht of per kilo karkasgewicht geldt. Kijk bij een slachtafrekening welk gewicht wordt uitbetaald en of een bepaalde gewichtsklasse of kwaliteit de basis vormt. Reken een prijs op levend gewicht niet met een algemene factor om naar een verwachte slachtopbrengst: daarvoor heb je het werkelijke uitbetalingsgewicht en de afgesproken correcties nodig.
Noteringsdatum en markt: prijzen uit verschillende landen vergelijken
Schrijf zowel de publicatiedatum als de week of periode van de prijs op. Noteer daarna het land, de bron en de diercategorie. Het Europese gemiddelde in het prijsrapport van de Commissie is een gewogen gemiddelde van door lidstaten aangeleverde nationale prijzen, geen Nederlandse verkoopprijs voor een individueel bedrijf.
Gebruik dit korte sjabloon om twee prijzen naast elkaar te leggen. Vul de gegevens uit beide oorspronkelijke publicaties in; laat ontbrekende voorwaarden open in plaats van ze gelijk te veronderstellen.
| Controlepunt | Prijs A | Prijs B |
|---|---|---|
| Bron en markt of land | In te vullen | In te vullen |
| Publicatiedatum en geldende periode | In te vullen | In te vullen |
| Dier of product | In te vullen | In te vullen |
| Prijs, eenheid en gewichtsbasis | In te vullen | In te vullen |
| Kwaliteit, levering, kosten en btw | In te vullen | In te vullen |
Verschilt bijvoorbeeld de diercategorie of gewichtsbasis? Behandel de bedragen dan niet als twee gelijkwaardige offertes.
Transport, verwerking en andere kosten controleren
Een basisnotering vertelt niet vanzelf wat uiteindelijk wordt betaald. RVO beschrijft hoe bij de door haar toegelichte slachtafrekening kosten voor classificatie en controles op de afrekening kunnen staan. Lees de RVO toelichting over afrekenen. Ga voor jouw transactie de volgende punten na:
- Transport: wie regelt en betaalt het vervoer, en waar vindt de overdracht plaats?
- Gewicht en kwaliteit: welk gewicht wordt betaald en welke toeslagen of inhoudingen zijn afgesproken?
- Slacht en verwerking: welke diensten zitten in de prijs en welke worden afzonderlijk berekend?
- Factuur: is de genoemde prijs inclusief of exclusief btw, en welke overige posten volgen nog?
Vraag voor een concrete verkoop om de volledige voorwaarden. Controleer bij een slachtafrekening ook het weegdocument en de gespecificeerde factuur, zodat je de notering met het uiteindelijke bedrag kunt vergelijken.
Actuele officiële marktbronnen en adviseurs raadplegen
Voor Nederlandse gegevens kun je beginnen bij RVO Statistieken marktinformatie, onder Varkens. Daar staat een bestand met prijswaarnemingen voor vleesvarkens en biggen. Voor prijzen uit meerdere landen biedt de Europese Commissie wekelijkse prijsoverzichten. Controleer in het nieuwste bestand zelf de periode, eenheid en eventuele ontbrekende gegevens.
Heb je een aankoop, verkoop of bedrijfsbegroting voor ogen? Vraag de handelaar of slachterij om de voorwaarden voor die transactie en bespreek met je adviseur hoe de notering zich verhoudt tot jouw werkelijke gewicht, kwaliteit en kosten.
