Barbarie eend: herkenning, verblijf en verzorging
Rassenwijzer
Barbarie eend: herkenning, verblijf en verzorging
Een barbarie eend is een muskuseend. Overweeg je deze eenden te houden? Kijk dan eerst of je ruimte hebt voor een veilige uitloop, schoon drinkwater, zwemgelegenheid en een beschutte rustplek. Houd ook rekening met hun vliegvermogen. Het Dutch Wildlife Health Centre bevestigt de naamgeving; universitaire voorlichting beschrijft het vliegvermogen.
Cairina moschata
Eenden, Anatidae
Barbarieeend en, in het Italiaans, anatra muta
Een forse eend met opvallende rode, knobbelige huid aan de kop; gehouden dieren komen in verschillende verenkleuren voor.
Inhoudsopgave
- Producten bij deze gids
- Barbarie eend, muskuseend en de wetenschappelijke naam
- Hoe herken je een muskuseend?
- Ruimte en groepsleven: past deze eend op jouw erf?
- Beschutting en veilig verblijf: water, voer en schoonmaak
- Nestplaatsen en voortplanting bij muskuseenden
- Welzijn en gezondheid: wanneer schakel je hulp in?
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Een waterplek in de uitloop
Voertrog van Natuurrubber voor Voer en Water, 20 l – Gobel
Deze trog van 20 liter is geschikt voor water en kan buiten staan, zodat je een drinkplek voor de eenden kunt inrichten.
Let op bij je keuze Controleer of alle eenden bij het water kunnen en ververs het zodra het vuil wordt; de trog vervangt geen zwemgelegenheid.
Eendenvoer netjes bewaren
Voerton met Deksel en Slot, 40 l – Vplast
Deze voerton van 40 liter heeft een deksel met sluiting om passend eendenvoer op te bergen.
Let op bij je keuze Schrijf op het label welk voer erin zit en controleer of het bij de levensfase van je eenden past.
Barbarie eend, muskuseend en de wetenschappelijke naam
De Nederlandse namen barbarieeend en muskuseend verwijzen naar Cairina moschata. Ook het Italiaanse anatra muta is een naam voor deze soort. De eenden die je in Nederland doorgaans ziet, behoren tot de gehouden vorm. Die stamt af van de wilde muskuseend uit Midden en Zuid Amerika. Naamgeving bij het Dutch Wildlife Health Centre; Italiaanse naam en taxonomie bij de British Trust for Ornithology; herkomst bij Vogelbescherming Nederland.
| Onderwerp | Wat moet je weten? |
|---|---|
| Wetenschappelijke naam | Cairina moschata |
| Familie | Eenden, Anatidae |
| Andere namen | Barbarieeend en, in het Italiaans, anatra muta |
| Herkenning | Een forse eend met opvallende rode, knobbelige huid aan de kop; gehouden dieren komen in verschillende verenkleuren voor. |
Hoe herken je een muskuseend?
Begin bij de kop: rond de snavel en ogen valt de rode, wratachtige huid op. Bekijk daarna de bouw en het verenkleed. Muskuseenden zijn fors, maar de gehouden dieren kunnen sterk in kleur verschillen. Een donkere eend en een eend met veel wit hoeven dus geen verschillende soorten te zijn. De wilde vorm heeft doorgaans een donkerder verenkleed. Bekijk de soortbeschrijving van Vogelbescherming Nederland.
Geluid kan een aanwijzing zijn, maar is geen sluitende herkenning. De muskuseend wordt als betrekkelijk zwijgzaam beschreven; een woerd kan sissen en een vrouwtje kan onder meer bij onrust geluid maken. Reken dus niet op een volkomen stil erf. Vogelbescherming Nederland beschrijft ook de geluiden.
Ruimte en groepsleven: past deze eend op jouw erf?
De bruikbare ruimte zegt meer dan alleen het oppervlak. Kunnen de dieren lopen, bij voer en water komen en afstand nemen van een opdringerige soortgenoot? Blijft er bij nat weer een geschikte rustplek over? Bij watervogels kan de verdraagzaamheid tijdens het broeden afnemen. De Nederlandse welzijnsleidraad waarschuwt daarom dat ruimte voor één paar niet simpelweg kan worden verdubbeld om ruimte voor twee paren te bepalen. Lees de welzijnsleidraad voor watervogels.
| Wat zie je? | Wat controleer je vóór aanschaf? |
|---|---|
| Een open tuin | Hoe voorkom je dat vliegende eenden het erf verlaten? |
| Een kleine uitloop | Kunnen dieren elkaar ontwijken en blijft de bodem rond de waterplek beheersbaar? |
| Meerdere volwassen dieren | Heeft ieder dier toegang tot rust, voer en water, ook als de onderlinge verhoudingen veranderen? |
Plan een verblijf dat ontsnappen voorkomt en bescherming biedt tegen roofdieren. Controleer bij vliegende muskuseenden ook of de afsluiting bovenlangs voldoende is. Observeer de groep na plaatsing: wordt een dier telkens weggejaagd, dan moet je de indeling of groepssamenstelling heroverwegen. Dit is een praktische afweging, geen vaste bezettingsnorm. RVO beschrijft de algemene eisen aan huisvesting; de watervogelleidraad bespreekt groepsgedrag.
Beschutting en veilig verblijf: water, voer en schoonmaak
Zorg voor beschutting tegen weer en zon en voor een plek waar de dieren droog kunnen rusten. Voor watervogels noemt de Nederlandse welzijnsleidraad schoon drinkwater én zwemwater voor het onderhoud van het verenkleed. Bedenk vooraf hoe je de waterplek schoonhoudt zonder dat de rustplek voortdurend nat wordt. De welzijnsleidraad licht de behoefte aan beschutting en water toe.
Wat controleer je iedere dag?
- Water: is het drinkwater schoon en bereikbaar? Ververs vervuild water en controleer ook de zwemgelegenheid.
- Voer: geef voer dat geschikt is voor eenden en past bij de levensfase. Kijk of alle dieren rustig kunnen eten.
- Verblijf: haal vuil en nat strooisel weg en kijk of de rustplek droog blijft.
- Dieren: let op beweging, eetlust en de toegang tot water en beschutting.
De Association of Avian Veterinarians adviseert passend eendenvoer voor de levensfase, vers drinkwater en een schone leefomgeving. De algemene Nederlandse huisvestingsregels vragen om geschikt voer en water en een hygiënisch, schoon te maken verblijf. Lees de verzorgingsinformatie van de vereniging van vogeldierenartsen en de regels bij RVO.
Ga vóór aanschaf na of je de eenden zo nodig kunt afschermen van wilde vogels. Bij vogelgriep kunnen maatregelen gelden voor jouw locatie. Controleer daarom de actuele overheidsinformatie en de kaart voor je regio; ga niet uit van een blijvend landelijke situatie. Bekijk de maatregelen voor particuliere vogelhouders bij de Rijksoverheid.
Nestplaatsen en voortplanting bij muskuseenden
Muskuseenden nestelen in boomholtes, maar ook beschut op de grond tussen begroeiing. Dat betekent niet dat elke gehouden eend een hoge nestkast nodig heeft. Kijk welke rustige, beschutte nestplek jouw dieren kunnen bereiken en of je die plek kunt controleren zonder een broedende eend onnodig te storen. Vogelbescherming Nederland beschrijft de nestplaatsen.
Wil je jongen voorkomen, denk dan vooraf na over de samenstelling van de groep en het omgaan met gelegde eieren. Wil je wel laten broeden, houd rekening met een veilige plek voor de moeder en de jongen en let op de reacties van andere dieren rond het nest. De verdraagzaamheid tussen watervogels kan in de broedtijd veranderen. Meer over gedrag tijdens het broeden in de watervogelleidraad.
Is een kippenlegnest geschikt?
Niet vanzelf. Beoordeel een mogelijke nestplek op bereikbaarheid, ruimte, beschutting en de mogelijkheid om haar schoon te houden. Neem de daadwerkelijke nestkeuze van de eend als uitgangspunt, niet de naam van een product dat voor kippen is bedoeld. Lees waar muskuseenden kunnen nestelen.
Welzijn en gezondheid: wanneer schakel je hulp in?
Leer het gewone gedrag van je eenden kennen. Dan valt het eerder op als een dier achterblijft, minder eet, anders loopt of moeilijk ademt. Kijk ook of het dier bij voer en water kan. Zulke veranderingen hebben uiteenlopende oorzaken: neem bij ziekte, letsel of twijfel contact op met een dierenarts, en wacht niet af als een dier snel achteruitgaat. De vereniging van vogeldierenartsen noemt verschijnselen waarbij je hulp inschakelt.
Worden vogels plotseling ziek of sterven er dieren en vermoed je vogelgriep? Neem dan zo snel mogelijk contact op met een dierenarts. Ook particuliere houders moeten een verdenking van vogelgriep melden bij de NVWA; de dierenarts kan daarbij helpen. Bekijk de verschijnselen bij de NVWA en lees hoe je een verdenking meldt.
