Geiten

Geiten kopen: controleer het dier, de herkomst en de papieren

Een bruine geit staat op stro bij een houten hek. Links houdt iemand een open map met blanco vellen vast.

Praktische gids

Geiten kopen: controleer het dier, de herkomst en de papieren

Wil je geiten kopen? Kijk dan verder dan de advertentie: past het dier bij je groep en verblijf, klopt de identificatie en is duidelijk hoe de overdracht verloopt? Bezoek de verkoper en leg openstaande vragen vast voordat je een ophaaldatum afspreekt.

Een bruine geit staat op stro bij een houten hek. Links houdt iemand een open map met blanco vellen vast.
Inhoudsopgave
  1. Producten bij deze gids
  2. Doel, ervaring, verblijf en groep: wat vraag je de verkoper?
  3. Controleer identiteit, herkomst en overdrachtspapieren
  4. Bekijk de geit en de huisvesting: wanneer vraag je een dierenarts?
  5. Ras en productie: controleer bewijs, niet alleen de vraagprijs
  6. Vervoer en opvang: groep, water, voer en deskundig advies

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Doel, ervaring, verblijf en groep: wat vraag je de verkoper?

Vertel waarvoor je geiten zoekt: als gezelschap, om mee te fokken of om te melken. Vraag naar de leeftijd, het geslacht, de omgang met mensen en andere geiten, de reden van verkoop en, bij een vrouwelijke geit, of zij mogelijk drachtig is. Vraag ook welk voer en welke dagelijkse verzorging het dier gewend is.

Geiten hebben soortgenoten nodig. Heb je nog geen geiten, bespreek dan of dieren die al samenleven samen kunnen verhuizen. Heb je al een groep, vraag hoe de nieuwe geit nu samenleeft en bedenk hoe alle dieren bij voer en rustplekken kunnen komen. Zorg vóór aankomst voor een droge schuilplek, toegankelijke voerplaatsen en een geschikte afrastering. Het LICG beschrijft deze aandachtspunten voor de huisvesting.

Weinig ervaring met geiten? Vraag of je bij de verkoper kunt zien hoe de dieren worden gevoerd en gehanteerd. Dat levert concretere vragen op dan een algemene omschrijving als ‘makkelijk in de omgang’.

Controleer identiteit, herkomst en overdrachtspapieren

Vraag per dier naar de identificatiecode met landcode en levensnummer. Laat de verkoper de identificatiemiddelen aanwijzen en vergelijk de code met de gegevens voor de overdracht. In Nederland heeft een geit twee goedgekeurde identificatiemiddelen nodig, waarvan ten minste één elektronisch is. Een middel, zoals een maagbolus, hoeft niet zichtbaar te zijn. Is een merk verloren of een code niet leesbaar, bespreek dan vóór het ophalen hoe de verkoper dit volgens RVO herstelt.

Ook voor geiten die je als hobby houdt, heeft de verblijfplaats in Nederland een UBN nodig. Regel dit voordat de dieren komen. Vraag naar het UBN van vertrek en spreek af wie de afvoer en aanvoer in I&R meldt. Beide meldingen moeten binnen zeven kalenderdagen na de verplaatsing worden gedaan. Tijdens het vervoer moet een vervoersdocument aanwezig zijn, ook wanneer vooraf al in I&R is gemeld. Een aankoopbewijs met datum en identificatiecodes kan handig zijn voor je eigen administratie, maar vervangt die registratie en dat document niet. Bekijk de informatie van RVO over het UBN en over meldingen en het vervoersdocument.

Aankoopchecklist om in te vullen

Gebruik de laatste kolom voor antwoorden die je nog wilt controleren. Vul de lijst per dier in, zodat gegevens van verschillende geiten niet door elkaar raken.

Vragen voor het bezoek en de overdracht
Vraag Antwoord van de verkoper Document of gegeven Nog te controleren
Wat is de identificatiecode en waar verblijft het dier? Landcode, levensnummer en UBN van vertrek Komen dier en gegevens overeen?
Wat zijn leeftijd, geslacht en herkomst? Beschikbare gegevens over geboorte en herkomst Wat is bevestigd en wat is geschat?
Met welke geiten leeft het dier en waarom wordt het verkocht? Toelichting van de verkoper Past het dier bij mijn groep?
Wat eet het dier en welke verzorging is het gewend? Huidige voer en verzorgingsgegevens Wat moet vóór aankomst klaarstaan?
Zijn er gezondheidsvragen of onderzoeken geweest? Eventuele uitslagen en gegevens over de herkomstgroep Wat bespreek ik met een dierenarts?
Welke ras of productieclaims zijn vastgelegd? Eventuele afstammingsgegevens en melklijsten Betreffen de stukken dit dier?
Wanneer en hoe vindt de overdracht plaats? Vervoersdocument en afspraken over I&R Zijn verblijf, vervoer en meldingen geregeld?

Bekijk de geit en de huisvesting: wanneer vraag je een dierenarts?

Vraag of je de geit eerst tussen de andere dieren kunt bekijken. Let op hoe ze reageert, loopt en eet, en of ze bij de groep kan komen. Kijk naar zichtbare wondjes, een vervuild achterlijf, de drinkplek en de voerplaatsen. Zulke waarnemingen helpen je vragen te stellen, maar zijn geen gezondheidsverklaring. Het LICG beschrijft gedrag en signalen die aandacht vragen.

Vraag de verkoper naar bijzonderheden en eventuele dierenartsbezoeken. Zie je sloomheid, duidelijk afwijkend lopen, diarree of een opvallende bult, of blijven belangrijke antwoorden onduidelijk? Laat dan vóór een beslissing over aankoop of vervoer een dierenarts met kennis van geiten meekijken. Vraag bij aankoop voor een bestaande groep ook naar de gezondheidsstatus van de herkomstgroep. Royal GD wijst op het risico van ziekteinsleep bij aanvoer.

Ras en productie: controleer bewijs, niet alleen de vraagprijs

Een rasnaam in een advertentie of een hoge vraagprijs bewijst geen afstamming. Vraag bij een rasclaim welke organisatie het dier heeft geregistreerd. Vergelijk de identificatiecode van het dier met de afstammingsgegevens en kijk welke ouders en registratie daadwerkelijk vermeld staan. Stamboekgegevens staan los van de verplichte identificatie en I&R registratie. De Nederlandse Organisatie voor de Geitenfokkerij beschrijft haar registratie van afstamming en beschikbare prestatiegegevens.

Hoe controleer je een claim over melkproductie?

Vraag of de verkoper bedoelt dat deze geit nu melk geeft, eerder melk heeft gegeven of alleen afstamt van melkgeiten. Vraag bij een claim over eerdere productie naar een melklijst van dit dier. Controleer de periode en de koppeling met de identificatiegegevens. Een oude lijst voorspelt niet hoeveel melk de geit bij jou zal geven; zonder individuele gegevens blijft de claim onbevestigd. Een reglement van de NOG beschrijft melklijsten per geit en lactatieperiode.

Vervoer en opvang: groep, water, voer en deskundig advies

  1. Maak het verblijf gereed. Controleer schuilplek, afrastering, voerplaatsen en vers drinkwater. Bespreek met je dierenarts hoe je een nieuw dier in jouw situatie afzonderlijk kunt opvangen en later bij de bestaande groep kunt brengen. Het LICG geeft adviezen over verblijf, water en voer.
  2. Regel de rit. Spreek af wie rijdt en hoe laden, vervoer en lossen veilig verlopen. Vraag bij twijfel over de gezondheid of vervoerbaarheid van het dier eerst een dierenarts om beoordeling. Controleer welke vervoersregels op de rit van toepassing zijn en neem het vervoersdocument mee. De NVWA legt uit dat de toepasselijke transportregels van de situatie afhangen.
  3. Sluit aan bij de vertrouwde verzorging. Vraag wat de geit gewend is te eten, zorg voor vers water en verander het voer niet plotseling. Kijk na aankomst of de nieuwkomer én de andere geiten bij voer en water kunnen. Het LICG adviseert een geleidelijke overgang in voeding.
  4. Controleer de registratie. Vergelijk het levensnummer met je aantekeningen, doe de aanvoermelding en controleer de status in I&R. Bewaar het vervoersdocument en noteer vragen voor de verkoper of dierenarts. RVO beschrijft hoe je meldingen controleert.

Zoek je nog verzorgingsbenodigdheden? Bekijk de Farmora categorie voor schapen en geiten. Controleer per artikel of het daadwerkelijk voor geiten en voor jouw toepassing bedoeld is.