Paarden

Schuilstal voor ezels plannen voor de hele groep

Drie ezels bij een open houten schuilstal; één staat ervoor en twee staan binnen op stro.

Praktische gids

Schuilstal voor ezels plannen voor de hele groep

Een schuilstal voor ezels plan je voor de hele groep, niet alleen op basis van de buitenmaten. Iedere ezel moet beschutting kunnen bereiken, droog kunnen rusten en de stal weer kunnen verlaten. Volgens de NVWA hebben ezels in de wei altijd beschutting tegen neerslag nodig, ongeacht de buitentemperatuur.

Drie ezels bij een open houten schuilstal; één staat ervoor en twee staan binnen op stro.
Inhoudsopgave
  1. Producten bij deze gids
  2. De groep, toegang vanuit de uitloop en dagelijks gebruik
  3. Beschutting en ondergrond beoordelen voor ezels
  4. Ingang, uitgang, rustplek en waterpunt voor de hele groep
  5. Water, schoonmaak en slijtage van de schuilstal
  6. Bouwplan, dierenwelzijn en vergunningen lokaal laten toetsen

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Begin met de dieren en hun dagelijkse routes. Bekijk daarna de bodem, de toegang en de ruimte die overblijft voor rusten en verzorgen. Een eenvoudige plattegrond helpt je om gerichte vragen te stellen voordat je een gebouw kiest.

De groep, toegang vanuit de uitloop en dagelijks gebruik

Noteer hoeveel ezels de schuilplek gebruiken, hoe groot ze zijn en of een dier bij de toegang of rustplek geregeld voor een ander gaat staan. Ezels leven bij voorkeur met soortgenoten. Voor een gezamenlijke schuilplek is ook van belang dat dieren elkaar zo nodig kunnen ontwijken. Dat sluit aan bij de aandacht voor sociaal gedrag van LICG en de ezelgerichte welzijnsuitleg van Brooke.

Startvragen voor de plattegrond
Onderdeel Wat leg je vast?
De groep Welke ezels moeten tegelijk kunnen schuilen? Houdt een dier soms een plek bezet?
De uitloop Van welke kanten komen de dieren aanlopen? Waar wordt de route smal of nat?
Het gebruik Waar staan en liggen de ezels bij regen, wind en zon? Blijft een deel van de plek ongebruikt?
De verzorging Hoe kom je bij water, mest en strooisel zonder de dieren de doorgang af te nemen?

Heb je al een schuilplek, bekijk het gebruik dan op verschillende momenten. Vooral wanneer de dieren tegelijk beschutting zoeken, zie je of de route en de beschikbare ruimte voor deze groep werken.

Beschutting en ondergrond beoordelen voor ezels

Een droge stal en een niet drassige ondergrond verdienen bij ezels bijzondere aandacht. Hun vacht is volgens LICG niet waterdicht en langdurig natte grond is ongunstig voor hun hoeven. Kijk waar regen naar binnen slaat, waar water van het dak terechtkomt en of de ligplek én de route ernaartoe droog blijven.

Controleer of de vloer niet glad wordt en goed schoon te maken is. Zorg dat de dieren op een droge, comfortabele plek kunnen liggen en dat er frisse lucht is zonder tocht over de rustplek. Dit zijn aandachtspunten uit de huisvestingsuitleg van The Donkey Sanctuary of Canada en de Nederlandse algemene huisvestingsregels. De Canadese uitleg is geen Nederlandse bouwmaat.

Kun je een paardenstal zonder aanpassingen als ezelstal gebruiken?

Ga daar niet automatisch van uit. Kijk of jouw ezels de opening gemakkelijk gebruiken, binnen kunnen passeren en droog kunnen rusten. Controleer ook deuren, bevestigingen en drinkvoorzieningen vanuit hun bereik en gedrag. Een stal die voor paarden wordt aangeboden, is daarmee nog niet beoordeeld voor jouw ezels.

Ingang, uitgang, rustplek en waterpunt voor de hele groep

LICG noemt minimaal 8 m² droge stalruimte per ezel als huisvestingsadvies. Dat getal vertelt niet of deze groep de toegang en rustruimte zonder hinder kan gebruiken. Beoordeel daarom ook wat er gebeurt wanneer meerdere dieren tegelijk naar binnen willen.

Controlekaart voor de schuilplek
Plek Kijk naar Vraag bij een knelpunt
Toegang vanuit de uitloop Kan iedere ezel de stal bereiken, ook als een ander op de route staat? Kan de aanlooproute anders worden gelegd?
Ingang en uitgang Kan een ezel naar buiten als een ander bij de opening staat? Moet de opening of indeling veranderen?
Rustplek Is er tegelijk een droge plek voor alle dieren, ook voor een ezel die afstand houdt? Welke ruimte blijft vrij na plaatsing van voorzieningen?
Waterpunt Kan iedere ezel bij het water zonder door een ander dier te worden tegengehouden? Is een andere plek of een extra waterpunt nodig?
Ondergrond en verzorgingsroute Blijven de ingang en ligplek droog? Kun je er veilig schoonmaken? Hoe worden natte plekken aangepakt zonder de doorgang te blokkeren?

Brooke beschrijft dat ezels binnen en buiten een schuilplek ruimte nodig hebben om andere dieren te ontwijken. De Nederlandse algemene regels vragen onder meer om geschikt water en een verblijf dat aansluit bij de behoeften van de dieren. Gebruik de tabel om het gedrag van jouw groep te beoordelen, niet als vaste maat voor een opening of drinkbak.

Wat controleer je bij de ingang van een schuilstal voor meerdere ezels?

Let op wie naar binnen kan als de groep tegelijk aankomt, en wie weer naar buiten kan. Blijft een ezel buiten wachten of wordt hij steeds weggestuurd? Dan is alleen voldoende vloeroppervlak geen oplossing: bespreek ook de toegang en indeling.

Water, schoonmaak en slijtage van de schuilstal

Plan een route waarmee je drinkwater kunt controleren, mest kunt verwijderen en nat strooisel kunt weghalen. LICG adviseert de stal dagelijks schoon te maken. De algemene huisvestingsregels vragen om een veilig verblijf dat gemakkelijk kan worden gereinigd.

  • Dagelijks: kijk of water bereikbaar is, verwijder mest en nat strooisel en controleer de ligplek.
  • Na regen of wind: kijk naar lekkage, plassen en gladde of modderige plekken bij de ingang.
  • Bij onderhoud: controleer wanden, dakranden, sluitingen en bevestigingen op schade of scherpe delen. Laat twijfel over de constructie vakkundig beoordelen.

Bouwplan, dierenwelzijn en vergunningen lokaal laten toetsen

Neem je plattegrond en de waarnemingen van de groep mee naar iemand met kennis van ezels. Laat constructie en afwatering afzonderlijk beoordelen door een bouwkundig deskundige. Een plek die voor de dieren bruikbaar lijkt, is niet automatisch een toegestaan bouwwerk.

Controleer voor het perceel en het concrete plan in het Omgevingsloket welke regels gelden en of een vergunning of melding nodig is. Bespreek onduidelijkheden met de gemeente voordat je de uitvoering vastlegt.