Paarden

Noodplan bij brand in een paardenstal opstellen

Een persoon met een klembord staat naast een paard in een stal en kijkt door de open uitgang naar buiten.

Praktische gids

Noodplan bij brand in een paardenstal opstellen

Een noodplan bij brand in een paardenstal bestaat uit een plattegrond van stal en erf, een actuele lijst van mensen en paarden, en duidelijke afspraken over alarm en taken. Zorg dat ook iemand die de stalhouder vervangt deze informatie kan vinden. Bij brand gaan mensen naar een veilige plek en wordt 112 gebeld. Een plan is geen opdracht om een brandende of met rook gevulde stal binnen te gaan. Brandweer Nederland beschrijft de eerste stappen bij stalbrand.

Een persoon met een klembord staat naast een paard in een stal en kijkt door de open uitgang naar buiten.
Inhoudsopgave
  1. Producten bij deze gids
  2. Brandrisico's in de paardenstal: opslag, stroom en toegangen
  3. Vluchtroutes op de stalplattegrond: deuren, obstakels en andere toegangen
  4. Brandalarm op stal: eigen veiligheid, taken en contactpersonen
  5. Paarden en mensen voorbereiden met rustige oefeningen
  6. Het noodplan herzien bij veranderingen in bezetting of stalinrichting

Handig bij deze gids

Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.

Begin met de uitgangen en toegangen die er werkelijk zijn. Gebruik daarna de invulbare schema’s om voor jouw erf vast te leggen wie aanwezig is, waar de paarden staan en wie de hulpdiensten buiten opvangt.

Brandrisico’s in de paardenstal: opslag, stroom en toegangen

Loop stal en erf na op een gewone werkdag. Bekijk ook de voeropslag, technische ruimte en plekken waar meerdere gebruikers spullen neerzetten. Elektrische installaties, brandgevaarlijke werkzaamheden en een rommelige stal zijn aandachtspunten in de preventietips van Brandweer Nederland. Laat gebreken aan installaties deskundig beoordelen; de inventarisatie vervangt onderhoud niet.

Controlepunten voor je noodplan
Plek Wat leg je vast?
Hooi, stro en andere opslag De plek op de kaart en spullen die een deur of doorgang versperren.
Stroom en technische ruimte De ligging van de ruimte, bekende afsluitpunten en wie een geconstateerd gebrek laat beoordelen.
Stalgang en gedeelde ruimtes Deuren, karren en andere obstakels die de doorgang kunnen beïnvloeden.
Erf en poorten De toegang vanaf de openbare weg, geparkeerde voertuigen en wie een afgesloten poort kan openen.

Schrijf bij een knelpunt meteen op wie het oplost. Controleer daarna of de doorgang daadwerkelijk vrij is; een aantekening op de kaart ruimt geen obstakel op.

Vluchtroutes op de stalplattegrond: deuren, obstakels en andere toegangen

Teken de gebouwen, boxen, uitgangen, poorten en toegang vanaf de weg. Geef voor de plekken waar mensen verblijven aan hoe zij buiten kunnen komen en welke andere uitgang er is als de gebruikelijke route niet bruikbaar is. De Gids voor Goede Praktijken van de Sectorraad Paarden vraagt aandacht voor herkenbare nooduitgangen, vluchtroutes en toegang tot paardenboxen bij calamiteiten. Een getekende route is geen garantie dat die tijdens een brand veilig is.

Plattegrond om in te vullen

Gebruik dit raster als afdrukbare schets, niet als tekening op schaal. Schrijf erbij waar de openbare weg ligt. Is de indeling te groot of onduidelijk voor één raster, maak dan per gebouw een afzonderlijke schets.

Leeg schetsraster voor stal en erf
Rij Links Midden Rechts
Boven ________________ ________________ ________________
Midden ________________ ________________ ________________
Onder ________________ ________________ ________________

Zet op de schets: alle buitendeuren en poorten, mogelijke obstakels, de toegang voor hulpdiensten en de afgesproken verzamelplek voor mensen. Markeer afzonderlijk een mogelijke opvangplek voor paarden. Beoordeel vooraf of die plek passend omheind is en de toegang voor hulpdiensten vrijlaat. Laat routes en mogelijke aanpassingen aan stal of erf voor jouw locatie bespreken met een deskundige.

Gegevens bij de plattegrond
Onderdeel Vul voor jouw erf in
Adres en ingang vanaf de weg ________________________________
Verzamelplek voor mensen ________________________________
Mogelijke opvangplek voor paarden ________________________________
Poort of toegang die aandacht vraagt ________________________________
Vindplaats van de actuele aanwezigheidslijst ________________________________

De arbocatalogus voor de paardenhouderij van Stigas adviseert een plattegrond op toegankelijke plekken zichtbaar te maken en het calamiteitenplan met de plaatselijke brandweer af te stemmen.

Brandalarm op stal: eigen veiligheid, taken en contactpersonen

Spreek af wie aanwezigen waarschuwt, wie 112 belt en wie buiten bij de verzamelplek nagaat of mensen worden vermist. Vertel bij de melding wat er aan de hand is en waar hulp nodig is. De Rijksoverheid licht toe wat je aan 112 doorgeeft. Laat taken vervallen zodra ze niet veilig uitvoerbaar zijn; ga niet terug naar binnen om een lijst of voorwerp op te halen.

Invulbare takenkaart en contactenlijst
Taak of contact Naam en vervanger Telefoon of vindplaats
112 bellen en locatie doorgeven ____________________ 112
Aanwezige mensen buiten nagaan ____________________ ____________________
Brandweer buiten opvangen ____________________ ____________________
Bekende locaties van paarden doorgeven ____________________ ____________________
Stalhouder of vervanger ____________________ ____________________
Dierenarts voor eventuele nazorg ____________________ ____________________

Houd een afzonderlijke, actuele lijst bij van mensen op het erf en paarden in stal, paddock of wei. Geef de brandweer vanaf een veilige plek door wat je weet over vermiste mensen, de dieren, aangrenzende gebouwen, afgesloten poorten en bekende gevaren. Zeg ook wat nog onbekend is. Brandweer Nederland adviseert de brandweer op te vangen en bijzonderheden op het erf te melden.

Paarden en mensen voorbereiden met rustige oefeningen

Laat medewerkers en vaste gebruikers zien waar de uitgangen, verzamelplek, plattegrond en takenkaart zijn. Loop in normale omstandigheden na of deuren en poorten openen en of een vervanger de informatie kan vinden. Bespreek wat verandert als een gebruikelijke uitgang niet beschikbaar is. Stigas behandelt instructie en oefenen als onderdeel van de voorbereiding in de paardenhouderij.

Met paarden kun je zonder alarm vertrouwde dagelijkse handelingen rustig nalopen, zoals begeleiden naar een gebruikelijke buitenplek. Maak daarvan geen proef met rook, lawaai, haast of loslopende paarden. Noteer knelpunten en laat een deskundige beoordelen welke voorbereiding en mogelijke opvangplek bij jouw erf passen. Oefenen maakt een redding tijdens een echte brand niet vanzelf veilig.

Het noodplan herzien bij veranderingen in bezetting of stalinrichting

Werk de lijsten bij wanneer paarden van plek wisselen of contactpersonen veranderen. Pas de plattegrond aan als een poort, boxrij, opslagplek of toegang verandert. Controleer de nieuwe versie op het erf en vertel vaste gebruikers wat anders is.

Zet op de kaart wanneer en door wie die is gecontroleerd. Vervang verouderde exemplaren op de afgesproken plekken. Laat het plan voor jouw locatie met de plaatselijke brandweer of een deskundige in brandveiligheid bespreken voordat je erop vertrouwt.

Veelgestelde vragen

Welke informatie heeft de brandweer nodig? Geef het adres en de bereikbare ingang door, meld of mensen worden vermist en vertel wat bekend is over de locaties van paarden, andere gebouwen, afgesloten toegangen en gevaren op het erf.

Waar bewaar je de contactenlijst? Leg een actuele takenkaart op een plek die vaste gebruikers kennen en bewaar ook een exemplaar buiten de stal. Controleer na een wijziging of beide versies nog kloppen.