Konijnen

Hazen en konijnen: het verschil tussen haas, wild konijn en tam konijn

Illustratie van een haas met lange poten naast een kleiner wild konijn in een grasveld.

Praktische gids

Hazen en konijnen: het verschil tussen haas, wild konijn en tam konijn

Kort antwoord: een haas is geen groot konijn. Een wild konijn en een tam konijn behoren wel tot dezelfde soort. Kijk bij een waarneming naar het hele dier én de omgeving. Een loslopend konijn is niet automatisch een ontsnapt huisdier. Laat een vermoedelijk wild dier met rust en vraag hulp als een dier gewond lijkt of mogelijk een gevonden huisdier is.

Illustratie van een haas met lange poten naast een kleiner wild konijn in een grasveld.
Inhoudsopgave
  1. Haas, wild konijn en tam konijn: welke dieren zijn het?
  2. Uiterlijk en houding vergelijken zonder alleen op oren of kleur af te gaan
  3. Leefomgeving en gedrag als aanwijzingen bij een waarneming
  4. Een mogelijk ontsnapt tam konijn veilig observeren en hulp zoeken
  5. Gewond of jong wild dier: wanneer deskundige opvang raadplegen?

Haas, wild konijn en tam konijn: welke dieren zijn het?

De haas die je in Nederland tegenkomt, is de Europese haas (Lepus europaeus). Het wilde konijn is het Europese konijn (Oryctolagus cuniculus). Het zijn verschillende soorten haasachtigen. Het tamme konijn is een gedomesticeerde vorm van het Europese konijn, geen tam gemaakte haas. Lees meer bij Natuurmonumenten over de haas en Animal Diversity Web over het Europese konijn.

Uiterlijk en houding vergelijken zonder alleen op oren of kleur af te gaan

Vergelijk de verhoudingen van het hele dier. Dit zijn gebruikelijke aanwijzingen, geen sluitende herkenningsregels. De kenmerken van haas en wild konijn staan beschreven door Natuurmonumenten; de variatie bij tamme konijnen door het LICG.

Aanwijzingen bij een waarneming
Kenmerk Haas Wild konijn Tam konijn
Bouw Langere poten en een langgerekter voorkomen Compactere bouw Bouw en formaat verschillen sterk
Oren Lang, vaak met zwarte punten Korter, met smalle donkere randen Kunnen rechtop staan of hangen
Andere aanwijzingen Amberkleurige ogen kunnen zichtbaar zijn Donkere ogen en een kort staartje met een witte onderkant Vacht en kleur verschillen sterk

Zie je slechts een deel van het dier of is het licht slecht? Houd het dan bij ‘haasachtige’. Ook een groot konijn hoeft geen haas te zijn. Een foto vanaf je eigen plek kan helpen om later kenmerken te vergelijken, zonder het dier te benaderen.

Leefomgeving en gedrag als aanwijzingen bij een waarneming

Een haas rust bovengronds in een ondiepe ligplaats, een leger, en wordt vaak in open akkers of grasland gezien. Wilde konijnen leven in groepen en gebruiken holen; je kunt ze bijvoorbeeld bij zandige bosranden, in duinen of in tuinen tegenkomen. Een dier in een woonomgeving is dus niet vanzelf een ontsnapt huisdier. Natuurmonumenten over hazen en wilde konijnen beschrijft deze leefwijzen.

Noteer bij twijfel wat je werkelijk zag: de plek, de bouw van het dier, eventuele holen en of er andere dieren in de buurt waren. Een dier dat je alleen ziet, bewijst niet dat het alleen leeft. Trek liever nog geen conclusie als je maar één aanwijzing hebt.

Een mogelijk ontsnapt tam konijn veilig observeren en hulp zoeken

Vermoed je dat een loslopend konijn een huisdier is? Noteer de plaats en het tijdstip, beschrijf het uiterlijk en maak zo mogelijk vanaf afstand een foto. Vraag in de buurt of iemand een konijn mist. Informeer ook bij een plaatselijk asiel of de dierenambulance of het dier als vermist bekend is. Dat zijn de stappen die de Dierenbescherming bij een gevonden konijn noemt.

Is de herkomst onzeker, vertel dat dan wanneer je advies vraagt. Jaag het dier niet op om te bepalen of het tam is. Lijkt het gewond of verkeert het in acute nood? Bel dan 144 en geef de locatie door, zodat de meldkamer kan beoordelen welke hulp nodig is.

Gewond of jong wild dier: wanneer deskundige opvang raadplegen?

Een jong haasje dat alleen in het veld ligt, is meestal niet verlaten. De moeder laat haar jongen vaak afzonderlijk liggen en komt terug om ze te voeden. Laat zo’n jong met rust en raak het niet aan. Bij twijfel kun je de dierenambulance bellen voordat je iets doet. Dierenambulance Overgelder licht dit gedrag toe.

Vraag wel hulp als een dier zichtbaar gewond is, als je een aanrijding hebt gezien, als vaststaat dat de moeder dood is of als een jong op een direct gevaarlijke plek ligt. Ook een volwassen haas die niet wegvlucht, is reden om advies te vragen. Bel de dierenambulance en laat de hulpverlener bepalen wat nodig is; geef een gevonden haas intussen geen eten of water. Zie de adviezen van Wildopvang Krommenie en Dierenambulance Oost Groningen.