Berkshire varken: kenmerken en wat het houden vraagt
Rassenwijzer
Berkshire varken: kenmerken en wat het houden vraagt
Een Berkshire varken is geen klein varken voor in zijn eentje in de tuin. Het ras is doorgaans zwart met witte aftekeningen, maar uiterlijk alleen bewijst de afstamming niet. Kijk vóór aanschaf vooral naar het verwachte volwassen formaat, ruimte voor soortgenoten en de voorzieningen die je elke dag kunt onderhouden. De Britse rasstandaard en de varkensbijsluiter van het LICG helpen daarbij.

Het moderne ras heeft een Britse geschiedenis.
De Britse standaard noemt zwart met wit op gezicht, voeten en staartpunt.
Het LICG noemt voor Berkshires een mogelijk gewicht van 300 tot 400 kilogram.
Voor opname in het Britse stamboek gelden onder meer voorwaarden voor de ouderdieren en de geboortevastlegging.
Inhoudsopgave
- Producten bij deze gids
- Het Berkshire varken als ras en zijn benamingen
- Formaat, gebruiksdoel en karakter van Berkshire varkens
- Houderijbehoeften van Berkshire varkens die extra controle vragen
- Verblijf, groepsleven en dagelijkse zorg voor Berkshire varkens
- Voer, water en uitrusting afgestemd op het dier
- Past een Berkshire varken bij jouw ruimte, tijd en voorzieningen?
- Veelgestelde vragen over het Berkshire varken
Handig bij deze gids
Deze producten sluiten aan op de onderwerpen in deze gids. Bekijk per product het gebruik en waar je op moet letten bij je keuze.
Een plek voor voer of water

Voertrog van Natuurrubber voor Voer en Water, 20 l – Gobel
Deze trog van 20 liter kan binnen en buiten worden gebruikt voor voer of water.
Let op bij je keuze Controleer of de trog geschikt is voor jouw varkens en of alle dieren erbij kunnen.
Afleiding in de stal

Antibijtring voor Varkens met Ophangketting, 18 cm
Deze ring is bedoeld om varkens afleiding te geven en kan met de meegeleverde ketting worden opgehangen.
Let op bij je keuze Kijk of de dieren de ring gebruiken; zorg daarnaast voor gelegenheid om te wroeten.
Voer overzichtelijk bewaren

Voerton met Deksel en Slot, 40 l – Vplast
Deze voerton van 40 liter heeft een afsluitbaar deksel en een label om de inhoud te herkennen.
Let op bij je keuze Controleer of het voer dat je gebruikt in de ton past en zet hem buiten bereik van de varkens.
Het Berkshire varken als ras en zijn benamingen
Berkshire is de naam van een varkensras met een Britse geschiedenis. De British Pig Association houdt een Brits stamboek bij. In de gewone betekenis van ‘Berkshire varken’ kan het om een dier van dat ras gaan; of een aangeboden dier aantoonbaar geregistreerd is, moet je afzonderlijk controleren. Vraag de verkoper welk register en welke afstammingsgegevens bij het dier horen. De voorwaarden van het Britse stamboek zijn geen Nederlandse registratievoorschriften. Lees de rasgeschiedenis en de Britse voorwaarden voor stamboekopname.
| Kenmerk | Wat de bron beschrijft | Wat je zelf nagaat | Bron |
|---|---|---|---|
| Herkomst | Het moderne ras heeft een Britse geschiedenis. | Van welke fokker en foklijn komt dit dier? | British Pig Association |
| Kleur | De Britse standaard noemt zwart met wit op gezicht, voeten en staartpunt. | Zijn er naast het uiterlijk afstammingsgegevens? | Britse rasstandaard |
| Mogelijk volwassen formaat | Het LICG noemt voor Berkshires een mogelijk gewicht van 300 tot 400 kilogram. | Wat is bekend over leeftijd, gewicht en ouderdieren van dit dier? | LICG |
| Registratie | Voor opname in het Britse stamboek gelden onder meer voorwaarden voor de ouderdieren en de geboortevastlegging. | Kan de verkoper het genoemde register en de documenten laten zien? | British Pig Association |
Een rasnaam, handelsnaam of beschrijving van een kruising vertelt dus niet vanzelf hetzelfde over de afstamming. Laat bij twijfel de gegevens van het individuele dier uitleggen.
Formaat, gebruiksdoel en karakter van Berkshire varkens
De Britse standaard beschrijft een licht ingevallen gezichtsprofiel, vrij rechtopstaande oren, sterke rechte poten en een vlakke rug. Het zijn kenmerken voor rasbeoordeling, geen garantie dat ieder dier er precies zo uitziet. De Britse kopersgids bespreekt Berkshires voor fokkerij, vleesproductie en liefhebbers. Bekijk de Britse rasstandaard en kopersgids.
Het formaat vraagt extra oplettendheid. De Britse gids noemt de Berkshire relatief handzaam vergeleken met andere Britse rassen; het LICG noemt het juist een groot ras en vermeldt dat volwassen dieren 300 tot 400 kilogram kunnen wegen. Dat zijn verschillende vergelijkingen, geen betrouwbaar eindgewicht voor jouw varken. Vraag naar de ouderdieren en ga bij de inrichting niet uit van het formaat van een big. De Britse gids beschrijft het ras ook als vriendelijk, maar beoordeel gedrag altijd bij het dier zelf en in zijn groep. Britse kopersgids; LICG.
Houderijbehoeften van Berkshire varkens die extra controle vragen
De basisbehoeften zijn die van varkens: gezelschap, gelegenheid om te bewegen en te wroeten, beschutting en schoon drinkwater. Voor een Berkshire verdient vooral de combinatie van mogelijk groot volwassen formaat en stevige voorzieningen aandacht. Controleer of alle dieren ook later de ligplek, schaduw en drinkplaats goed kunnen bereiken. Ook een zwarte Berkshire heeft schaduw nodig. LICG over varkensbehoeften; Britse kopersgids over schaduw.
- Doorgangen: kan een volwassen dier zich verplaatsen zonder ergens klem te raken?
- Omheining: blijft de afscheiding stevig als varkens ertegen duwen of erlangs wroeten?
- Rust en schaduw: zijn beschutte plekken bereikbaar zonder dat dieren elkaar de doorgang versperren?
- Weide: blijft er naast omgewoelde grond ook een droge plek over?
Verblijf, groepsleven en dagelijkse zorg voor Berkshire varkens
Voor varkens die buiten worden gehouden, beschrijft het LICG een geschikte weide met een droge, tochtvrije ligplek en een stevige omheining. Als houderijadvies noemt het LICG, afhankelijk van type en grootte, minimaal 75 vierkante meter weide per varken, met ruimte voor het hok daarbovenop. Meer ruimte kan helpen om droge grond te behouden. Dit getal is geen hier vastgestelde wettelijke minimummaat voor elk verblijf. Houd varkens niet alleen en zet onbekende dieren niet zonder voorbereiding bij elkaar. Lees het LICG advies over huisvesting en groepsleven.
Controleer dagelijks of ieder dier eet, drinkt, normaal beweegt en contact met de groep heeft. Bekijk ook de ligplek, watervoorziening, omheining en de toestand van het materiaal waarmee de dieren kunnen wroeten. Let op verwondingen en veranderingen aan huid of klauwen. Bij plotseling niet eten, duidelijk afwijkend gedrag, kreupelheid of twijfel over de gezondheid neem je contact op met een dierenarts die varkens behandelt. Het LICG beschrijft verzorging en gezondheidsobservatie.
Voer, water en uitrusting afgestemd op het dier
Kies passend varkensvoer met aandacht voor leeftijd, conditie en gebruiksdoel; bepaal de hoeveelheid niet aan de hand van de rasnaam. Het LICG bespreekt krachtvoer naast ruwvoer en waarschuwt voor overgewicht. Vraag wat het dier nu krijgt en overleg bij twijfel over voeding met een deskundige. Zorg dat er steeds schoon drinkwater beschikbaar is. LICG over voeding; RVO over toegang tot voer en vers water.
Noteer vóór de keuze van een voerbak, drinkvoorziening of afscheiding de afmetingen en levensfase van de dieren, het aantal dieren dat de voorziening deelt en de beschikbare plaats. Controleer bij de fabrikant of het concrete model voor varkens en voor jouw situatie geschikt is. Kijk na plaatsing of ook een minder sterk dier voer en water kan bereiken. Een product dat alleen ruim oogt, is daarmee nog niet passend. RVO over bereikbaarheid van voer en water.
Past een Berkshire varken bij jouw ruimte, tijd en voorzieningen?
Deze twee denkvoorbeelden maken de keuze concreet. Ze zeggen niets over een werkelijk erf: beoordeel de beschikbare ruimte en voorzieningen altijd voor de dieren die je wilt houden.
| Vraag | Weide met ruimte voor een groep | Kleine tuin met één gepland varken |
|---|---|---|
| Ruimte | Controleer of volwassen dieren kunnen bewegen en of er droge grond overblijft. | Onderzoek eerst een andere houderijsituatie: ruimte én een soortgenoot ontbreken in het plan. |
| Voorzieningen | Controleer ligplek, schaduw, omheining en toegang tot water. | Ga niet uit van een bestaand tuinhek of een losse bak zonder de geschiktheid te beoordelen. |
| Dagelijks werk | Plan tijd voor voeren, water, observatie, schoonmaak en onderhoud. | Een kleiner verblijf neemt die dagelijkse taken niet weg. |
| Openstaande vraag | Welke volwassen grootte en groepssamenstelling verwacht de fokker? | Kun je vóór aanschaf een passend verblijf voor meerdere varkens realiseren? |
De vergelijking sluit aan bij de behoeften aan gezelschap, ruimte en beschutting die het LICG beschrijft. Vraag de verkoper daarnaast naar afstamming, geboortedatum, geslacht, ouderdieren, huidig voer en gedrag in de groep.
Regel ook de Nederlandse administratie voordat de dieren komen. Volgens de RVO heeft een locatie met varkens een UBN nodig, ook bij hobbymatig houden, en moeten aanvoer en afvoer worden gemeld. Controleer welke identificatie voor jouw dieren geldt: de RVO beschrijft oormerken en een specifieke uitzondering voor bepaalde ingeschreven stamboekdieren. Raadpleeg vóór aanschaf de actuele regels voor jouw situatie. RVO over het UBN, meldingen en identificatie.
Veelgestelde vragen over het Berkshire varken
Blijft een Berkshire varken klein?
Ga daar niet van uit. Het LICG noemt de Berkshire een groot ras en vermeldt dat volwassen dieren 300 tot 400 kilogram kunnen wegen. Dat is geen voorspelling voor een individueel dier. Vraag naar de ouderdieren en beoordeel het verblijf op toekomstige groei. Bron: LICG.
Bewijzen de witte aftekeningen dat een varken een Berkshire is?
Nee. De aftekeningen passen bij de Britse rasstandaard, maar zeggen op zichzelf niets beslissends over registratie. Vraag om controleerbare afstammingsgegevens als raszuiverheid voor jou belangrijk is. Bron: British Pig Association.
Kan ik één Berkshire varken houden?
Plan geen solitair varken als gezelschapsdier. Varkens hebben volgens het LICG gezelschap van andere varkens nodig. Bespreek bij aanschaf welke dieren bij elkaar passen en hoe je onbekende varkens verantwoord laat kennismaken. Bron: LICG.